Pengap Gawai Pangkong Tiang
Jako Penulis Asal.
Aku meri besai terima kasih ngagai Lemambang Uju ak. Blaki di Penom, Paku, Saribas, laban iya udah enggau naka pengrajin ngator leka pengap Gawai Pangkong Tiang ke dibacha pemacha maioh dalam bup tu.
Ari penemu ke dikarang enggau di-pansut ka aku ditu, aku arap ka iya tau meri penguntong ka samoa orang ke belajar ka pengarap bansa Iban Sarawak, dikena nambah ka penemu ka dipelajar ka sida ari pengap gawai bukai ke sama mega udah ditulis aku dalam bup bukai.
Kuching, 1972.
Late Benedict Sandin
GAWAI PANGKONG TIANG
NYADI GAWAI Pangkong Tiang tu datai ari ajar Puntang Raga ngagai Beji seduai menyadi iya Bada ari asoh Raja Semarugah. Nyadi tuai ke benama Beji tu kalia diau di Ketapang enda jauh ari Nanga Kayung, dalam menoa Kalimantan Barat diatu.
Leboh Beji jadi tuai Iban, iya kena bai kaban iya masok ugama Islam, ke diajar orang Arab ngagai mensia di menoa nya rambau nya kalia. Ari nya Beji lalu nanya ka sapa tuai dititih ka masok ugama nya. Ko saut orang madah ka, nitih ka Nabi Mohamad.
“Dini alai Nabi Mohamad?” ko Beji. Orang madah ngagai iya nabi nya udah pulai ka langit.
“Enti munyi nya, apin aku deka masok ugama nya, enti aku apin betemu enggau Nabi Mohamad empu, ” ko Beji.
Nyadi ko saut orang, “Enti nuan enda masok ugama tu, nuan enda tau agi diau di menoa tu.”
Beji enda ngasoh sida beguai muru iya, laban iya deka dulu betemu enggau Nabi Mohamad empu. “Barang ko pikir nuan, enti nuan nemu jalai niki ka langit, ” ko saut orang.
Udah nya Beji lalu berunding, laban iya enggai sakali-kali muai ugama diri empu, enti semina ari pejal orang bukai. Nyau kapuas iya berunding, nya baru iya ngempuru ka samoa tuai-tuai Iban baum, ngiga jalai diri tau niki lalu betemu enggau Nabi Mohamad di langit. Ba aum tu tuai-tuai lban bela deka magang nulong Beji ngaga tangga tinggi betampong-tampong ari tanah nyentok ka langit kin. Apin lama iga udah aum sida putus, alai Beji nemuai ngagai menyadi iya Bada. Rambau nya bansa Iban enggau bansa Dayak bukai dalam pulau tu apin nemu berumah, tang agi diau dalam lubang batu. Sida pen apin ga maioh tuboh. Leboh iya berandau enggau Bada, iya madah ka diri deka niki ka langit, nya alai iya ngasoh Bada jadi tuai, awak ka bisi nyaga enggau ngiring pendiau bansa Iban tinggal iya ka langit.
Lepas nya Beji enggau anembiak iya lalu angkat ari Ketapang pindah ngulu Kapuas lalu diau di Danau. Leboh diau dia iya bisi nemu enchepong sakayu bulih mesai rampa umai sabelah. Udah iya nemu kayu nya, iya lalu mai Iban maioh ngaga tangga ka langit, bedudok ari puchok enchepong nya. Tang apin iya berengkah ngaga tangga nya, iya dulu miring, kena iya minta tulong samoa jelu di menoa tu. Leboh iya ngangau ka nama jelu ke deka diberi iya makai, iya enda ingat ngangau ka beruang seduai sampok.
Udah tembu pengawa nya, nya baru Beji enggau Iban maioh berengkah niri ka lumpong teras tebelian betampong-tampong ari puchok enchepong nya ka langit kin.
Nyau ka lama peninggi tangga nya pen nyau udah ngerurok remang. Kaban beruang enggau kaban sampok ke pedis ati ensepi diri enda diberi Beji makai suba lalu besempekat. Bala sampok nebok batang enchepong nya, lalu beruang ngerumbak iya, lak ka kayu nya rebah. Udah nya sida iya pen lalu berengkah ngereja pengawa nya. Sereta pun enchepong udah dikerumbak beruang, sampok lalu malut enggau makai batang kayu nya. Nyau puas sida udah ngereja pengawa nya, enchepong pen rebah, naban ka tangga Beji, ke lalu laboh salundang-luntang ninggang samoa menoa di baroh ditu, naban ka sereta lalu munoh anembiak Beji ke benong ngaga iya datas din.
Nyadi pengawa sida Bada, menyadi Beji ke enda ngaga tangga, iya nya ngasu jelu sebelah kampong ka pemakai. Taun nya ujan lebat bendar di sebelah menoa. Nyadi hari siti, Bada enggau anembiak iya ke ngasu, balat bendar laban ujan. Leboh sida mulai ka diri ka lubang batu ke alai sida diau, ba rantu jalai, sida mampat daun kayu kena belindong ka ujan.
Pulai ari umai lemai nya, bala me¬nyadi sida ke indu, dulu agi datai ari sida ke lelaki ba lubang batu ke alai sida diau. Meda sida Bada ke dudi datai nya rangkai, baka ke enda udah laban ujan, menyadi sida ke indu nanya ka kabuah sida enda basah. Bada madah ka sida iya belindong baroh daun kayu, nya alai sida iya enda basah.
Ari laban bechuan ka nya, nya baru Iban kalia, enti hari ujan, nemu mampat daun dikena belindong, lalu nya ke di-kumbai sida ngaga dunju alai belindong ka ujan tauka ka panas.
Udah sida ngasai ka penyamai ngendoh ka ujan enggau panas baroh dunju, nya baru sida nemu ngaga langkau, ke tau alai diau, beatap ka daun kering.
Ari udah ngasai ka penyamai diau ba langkau, nya baru sida badu agi diau dalam lubang batu, lalu ari nya mega pun sida diau ba langkau nyembuah-nyembuah.
Lama udah diau ba langkau, runding sida pen mansang agi ari ke udah, nya alai sida nyau nemu ngaga dampa betampong panjai, awak ka tau diau begulai maioh enggau pangan diri.
Dampa ke terubah digaga sida nya mit, lalu sida diau dia berasai sekut. Ari ke diau pedis bakanya, nya baru sida nemu ngaga penaik enggau buka dampa besai agi, ke lalu dikumbai sida iya rumah.
Leboh sida baru berumah, pagi sida ngentak ka tiang, lemai mulai ka diri ngagai dampa. Leboh sida datai dia baru pagi siti, peda sida tiang ke udah dientak ka sida hari siti dulu ari nya, udah rebah magang. Meda utai bakanya, sida alit bendar ati, nya alai sida ngentak ka tiang nya baru. Pagi siti leboh sida datai gawa kia, sida nemu samoa tiang ke udah dientak ka sida nya udah rebah magang. Tiga kali beturut ngentak sida iya, nemu tiang sida rebah berari-ari.
Meda utai nyelai bakanya, nya baru Bada ngasoh anembiak iya madah ka Beji. Beji lalu ngajar ngasoh sida ngentak ka tiang dalam agi. Sida Bada pen lalu ngentak ka tiang dalam agi ari ke udah ka dalam tanah. Lemai nya sida pulai baka salama ga ka dampa. Pagi siti leboh sida deka gawa dia, peda tiang sida tak terunjam ka dalam tanah ka magang. Iya ke enda dalam terunjam nya semina ka mimit agi bekachuit aja ari tanah.
Leboh sida Bada agi berunding ka penyelai penjadi tiang sida, alai temuai siko bisi datai ari kampong. Iya nanya ka pengawa sida ke begempuru dia. Bada madah ka diri berumah, tang lalu enda nyadi.
“Enti enda rebah, tengelam ga tiang kami,” ko saut Bada.
“Kati alai bakanya, iya kati ko adat dikena kita berumah?” ko temuai. Bada madah ka diri nadai adat.
“Patut kita tusah baka-tu,” ko temuai, “laban kita nadai adat.”
Ninga jako temuai munyi nya, alai Bada ngasoh iya nusoi adat kena berumah, awak ka bisi dikena sida iya tiap turun menurun ari tuboh sida lalu selama jeman.
Temuai nya lalu bejako madah ka tanah bisi orang empu. Enti mensia bisi pengawa ba tanah, sakalika deka bumai, tauka deka berumah, sida enda tau enda meri tasih ngagai iya ke empu tanah, iya nya Raja Semarugah, mentua Raja Simpulang Gana.
Bada lalu nanya ka jalai mayar tasih tanah nya, laban Raja Semarugah enda nyenggala enda nyerupa dipeda enggau mata. Ninga tanya Bada, temuai nya lalu ngajar iya munyi tu:
1. Kejang kita deka berumah tiap iko tuai bilik enda tau enda dulu ngerembang.
2. Tuai ke diator dulu ngentak enda tau enda ngiga tambak burong Nendak kanan lima iti, lalu tambak Nendak kiba tiga iti. Iya ke lima iti nya untong orang ke lelaki, lalu iya ke tiga iti nya, untong orang ke indu. Paung burong nya enda tau enda dianjong ngagai tanah ke deka endor ngerembang nya, lalu engkah ka ba senentang rumah orang ke dulu ngentak.
3. Kejang deka ngentak, indu enda tau enda dulu ngaga perengka piring.
4. Kejang deka ngelubang ka tiang pemun, babi tauka manok enda tau enda dibunoh, darah iya dikena ngenselan tiang enggau lubang iya.
5. Batu kuai enggau repik besi enda tau enda dibuai ka dalam lubang tiang.
6. Udah tiang dientak, pating mumban ujak ka ba pun tiang nya.
Udah iya ngara ka adat, nya baru temuai madah ka piring enggau darah babi tauka manok nya jadi ka tasih tanah diberi ngagai Raja Semarugah ngena sampi.
Nyadi repik besi, batu kuai enggau pating mumban nya laban iya enda rarat laban ai baah, ngayu ka penegut enggau pengukoh rumah nya.
Enti ngentak ka tiang, enda tau enda dulu berengkah ba endor ke alai engkah tambak burong nya tadi. Nyadi tambak burong nya mega disimpan dalam buloh lalu diengkah ka dalam dunju mit, udah iya dibagi tiap pintu orang ke ngentak dia.
Pia mega orang ke ngentak nya, dulu ngentak nitih ka pun ramu. Udah abis nya baru orang ke ari ujong ramu sapiak tau ngentak ka tiang sida.
Agi belala berandau enggau temuai, Bada seduai Beji, alai temuai madah ka diri deka pulai. lya madah ka nama diri Puntang Raga, ke datai ngajar sida, ari asoh Raja Semarugah. Udah nya iya lalu lesap.
Nyadi enti rumah baru nya udah chukop tegap sereta manah, orang ke empu iya lalu deka niri ka gawai niat ke dikumbai Gawai Pangkong Tiang. Kabuah orang niri ka gawai nya, laban orang ke empu rumah nya beniat ka diri betuah-belimpah bulih reta, bulih tengkira, bulih pengaraja ari tulong Anda Mara Raja Tuah. Enti rumah nya enda nembu ka ati ba pengukoh enggau pemanah gamal iya, orang enda niri ka gawai nya.
Apin gawai nyadi lelaki dua iko enggau indu dua iko dulu kena pilih. Indu dua iko nya ngaga piring enggau lalu malut tiang ngena kain ditenun ari benang mas, tauka pua kumbu, sereta lalu ngeminyak tiang ngena minyak kepayang. Nyadi lelaki dua iko nya, diasoh tama ka dalam serayong pua ke diserayong ka ba tiang. Seduai nya lalu dudok dalam serayong pua nya. Siko ari seduai mai asi pulut kena malu pangan iya ke lalu nyaut ngena jako tu:
1. Akai! nama nuan tak malu aku, enggau nadai penyalah, nadai
kabuah?
Iya ga laban nuan enda nemu ngulih Ka reta ka pengaraja!
2. Ni aku nemu ngulih ka, kita nadai mesu, nadai ngadu. Kita nadai ngasoh, nadai nyuroh. Kita nadai nyumai, kita nadai meri makai.
Tu meh kami meri nuan, awak ka nuan makai kenyang,
makai lantang. Awak ka nuan tau nulong, tau nyukong kami.
Enti kita udah meri kami makai, nya baru kita ila bulih penyenang
bulih pengalantang. Bulih utai gerah, bulih utai mudah. Besai rita, besai nama.
Baka gawai bukai mega, leboh lemambang ke diambi mengap ka Gawai Pangkong Tiang datai di menalan luar rumab sida lalu dialu orang ke begawai ka tanah enggau ading enggau piring, enggau tuak enggau arak, enggau babi enggau basa naka ulih orang ke begawai.
Enti lemambang bisi burong, leboh tu ga orang ngadu ka ai burong nya. Tembu nyambut sida di tanah, orang ke pun gawai dulu nyan menira lalu ditangkan ka orang ke mai piring. Sida tu lalu ditunda-udi bala lemambang ke mengap mansang niki ka rumah, kenyau ari angkat ari menalan. Pengap sida munyi tu:
Terubah Lemambang nyebut leka pengap di tanah.
Lalu bejako
EnduSengkilinTali Liong,
Endu Setik Marik Lampong,
Nyaga anak Petara Raja Salempetong.
O, nama utai ke bedidit inggar berangangong?
Dinga ka langit munyi ke ngilah jerit langit begemuong,
Dinga ka tanah munyi ke ngelui tingkah lubang kebong,
Dinga ka tasik munyi ke ngilah gilik gumbang besabong.
O, nadai nya utai bukai,
Nya ga bala anak Bujang Lemambang Luong,
Ke baru datai nuntong di apan menalan jebong,
Laban iya kena pangkong gerunong,
Kelapong ujong tungkat lemambang.
Lalu bejako
Endu Dara Pengulum Leka Pelaga Lawai,
Endu Setik Marik Berantai.
Nya ga anak dara Bunsu Petara seduai Raja Selampandai.
O, nama utai ke bengat richah inggar berangangai?
Nama utai ke bedidit ngilah jerit langit landai?
Dinga ka tanah munyi ke ngilah sabayan ke danjan lama parai,
Dinga ka tasik munyi ke ngilah gilik gumbang begagai.
O, nadai nya utai ditanya ka,
Nya ga bala Bujang Lemambang Tupai,
Ke nuntong baru datai di menalan besai orang ke begawai,
Nya ga mandai sida ke betandai mansang nimang.
Ngerara utai sebelah kaki tangga.
Uji peda nuan a pan menalan jebong,
Enggi orang di galenggang
Batang Paku matong,
Ke begamal lepong-lepong
Baka tempaung madang sabang.
Uji peda nuan tuju moa nya,
Tak nyau begamal remba-remba,
Nya ga gantong lagu menira,
Ke dedua tinggi begitang.
Ngerara Rumah.
Nya baru anak Bujang Lemambang Tupai
Lalu bejalai belubah nyingkang.
O, nama rumah orang di Batang Paku raregah,
Ke ditampai mua pemanah,
lya ke rami balat richah,
Munyi ke nunggah Raja Jagedong.
Ngerara tangga.
Nyau manggai ba menalan kaki tangga,
Nya baru anak Bujang Lemambang Puna,
Nyau tuchum ngulum ketawa.
Ukai enda tangga orang tu agi kalia,
Endang masai alai Aki Lang Menaul Rimba,
Bema ka sega wi begantong.
Tang ke diatu nyau alai Anda Mara Raja Muda,
Ke gaga ria rindu ketawa
bema ka batu bena,
Ulih iya nyamah di pangka Gumbang besabong.
Lemambang bejalai niti tempuan.
Nyau ketawa sedan-sedan,
Meh bala anak Bujang Lemambang Puan,
Gaga ria besilih lengan,
Enggau sida endu teruna dara ganggam,
Besambut ka gelas gudang.
Dia pangkoh tuboh enggi anak
Bujang Lemambang Rioh,
Nyau berasai angat peloh,
Ensurok baroh paan lintang.
Lemambang bejalai nengah ruai.
Nyau ketawa ngelekai kuai,
Bala anak Bujang Lemambang Tupai,
Bejalai nengah ruai,
Ke udah dianchau tikai,
Ke nadai ayan lubang.
Nya baru lentok-lentok langgai manok,
Lemambang Tupai nyau lelak bejalai,
Ngiga ruai alai dudok.
Nya baru Bujang Lemambang Rariga,
Nyau ketawa rindu gaga,
Nyau tepeda ka ruai orang
Ke empu pengawa pun kereja,
Bekelai ka ladang mija segala,
Ke begamal manah baka,
Asai ke meda katil Sultan Tuan Raja,
Ke masai alai iya bebacha ka tanda surat adat.
Nya baru anak Bujang Lemambang Tupai,
Dudok besarok enggau orang ke pugu pun gawai,
Bepangkang ka rendai nyamai,
Chukop gulai nadai kurang.
Note: Malam nya udah tembu pengawa bukai, nya baru ngerandang jalai. Udah nya baru lemambang berengkah mengap ka gawai munyi tu:
Nya baru anak pelandok bejalai junok-junok,
Gaga beperejok ka repok papong batang.
Nya baru anak tupai sama anak tupai,
Gaga ria rami richah,
Kedua enggau apai
ketiga enggau indai,
Rindu begagai di tembawai madang pinang.
Enti munyi nya ruyah-ruyah betebang birah,
Nyadoh kitai betuboh ngiga tanah,
Ke betuah panggong beruntong.
Dini alai tanah ke manah alai berumah,
Ke matah sambut langgong?
Uji giga ka Batang Igan laletu,
Din bisi emperan nyapan sambut munggu,
Enti kalia menya enda bula,
Tang diatu udah repa,
Kena tinggang punggu ragai nyelutong.
Uji giga ka simpang Nanga Kalaka,
Dia menya bisi tanah manah matah lada,
Tang diatu udah jai kelalu repa,
Laban alai Laut main berimba,
Begaga ka rampa tiang kilong.
Uji giga ka Nanga Layar lelanji,
Dia pen enda ga tau alai berumah,
Laban iya ka mesai kemuli burit sintong.
Uji giga ka Nanga Paku laletu,
Dia amat manah laban tanah matah munggu,
Tang enda chukop endor kitai gempuru,
Laban iya ka mesai jugu jambul Bejampong.
Uji giga ka Nanga Paku landai,
Dia baru bisi tanah manah chukop pemesai,
Nampong tembawai Petara seduai Selampandai,
Ke masai begawai begiga untong.
Dia baru bisi tanah manah,
Nya ga nampong tembawai Raja Tuah,
Orang ke betuah panggong beruntong.
Ngerembang tanah endor berumah.
Enti munyi nya baru kitai ngerembang Laba kijang,
Uji tanya ngagai Apai Tempalai Bungai,
O, manah burong seduai uchu,
Ngayu ka nyamai bulih pengaraja.
Nya baru enchabut rumput laba belut,
Tanya soh Apai Balang Saribu.
O, manah burong eeduai uchu,
Ngayu ka kita nyulut bulih pengaya.
Ngeluntang tiang.
Nya baru ngeluntang tiang raup beruang,
Tanya soh Apai Tempalai Bungai.
Manah burong seduai uchu,
Ngayu ka bujang ke berundang mansang nyabong.
Ngambi pengerat laba ingkat,
Tanya ngagai Apai Tempalai Bungai.
Manah burong seduai uchu,
Ngayu ka sida melanyi bujang sigat,
Ke jampat pegari panjong.
Madah ka rumah tembu.
Tu baru rumah mua pemanah,
Ke raregah udah tembu.
Tu baru rumah panjai enggi kitai,
Tak begamal libai-libai,
Nadai utai agi dipegai udah badu.
Ngerara rumah deka begawai.
O, lapa tak perintik tisau langit burik,
Enggi kitai apai tak belik-belik,
Baka petik lachau engkarong.
O, lapa kerepau langit ijau,
Enggi kitai apai tak menawa liau-liau
Baka likau rimau jelu remaong.
Tak lalu pegari mua penampak,
Meh petakang bintang banyak,
Ke begamal berak-berak,
Baka pantak kuling labong.
Nya nadai ditanya ka nuan,
Peda nuan pala tangga kitai dia,
Nyau lindong ayong repa,
Entak suka sabang bakong.
Peda pugu tanju enggi kitai lemai tu,
Nyau lindong ayu liu,
Alai orang gempuru dudok betugong.
Ngading Iyang Lemambang.
Nya baru tebang batang ambak dabang,
Tu baru mulut nyangkut
Ngading iyang lemambang.
Mua meh penyuma aku tu
Nelenga ka rasa dabong gigi,
Nyerumba linda lemai hari.
Tang semadi aku ngulu ka iyang aku,
Anak Bujang Lemambang Kesuie,
Ke nimang sungki asi nyadi.
lya ga baru datai ari menoa raya iya,
Di Munggu Tabu Tali,
Enggau ari Tinting Unjam Lidi,
Ke chemegi tanam tunsang.
Mua meh penyuma aku nelenga,
Ka rasa dabong landai,
Nyerumba linda sabong lemai,
Tang semadi aku ngulu ka iyang aku,
Anak Bujang Lemambang Tangga Lulai,
Nimang pamping piring rendai,
Iya ga baru datai ari menoa iya,
Di tatai panjai rurus belamatang.
Nyerayong pandong.
Nya baru taung-taung belumpong nibong,
Tu baru mulut kami nyebut nyerayong pandong.
Enti bakatu mati meh keleti,
Mata hari sabong lindong.
Tak nyau terang meh takang bintang beranatong,
Tak nyau pelu-pelu meh api lampu,
Ditungkun tumu nyerumba lindong.
Dinga tak ketawa kaung-kaung,
Ibu Indai Mendong ngusai ka
Bungkus saratus bali belumpong,
Disua iya ngagai Pungga dijapai Tutong,
Kena iya nyerayong pamping piring tepong,
Enggi orang ke begawai begendang bepangkong tiang.
Peda tak mati keleti matahari nyerimbai lemai,
Peda tak nyau terang pandang petakang nyaang jurai.
Tak nyau pelu-pelu meh api lampu,
Ditungkun tumu nyerimbai lemai.
Dinga tak lalu ketawa sentai-langgai meh ibu Indai Ngelai,
Gaga ngusai ka bungkus saratus bali belulai.
Disua iya ngagai Pungga dijapai Nawang Gundai,
Dikena orang nyerayong pamping piring rendai,
Ke begamal libai-libai,
Diimbai tambai batang sabang.
Nya alai pandong piring ketupat,
Tu udah sikap tembu baap,
Ngambika enda angat daang-daang.
Lemambang bebai angkat mengap niti Rumah.
Enti munyi nya tebang malingkat pampat di urat,
Tu baru lemambang ke nimang bebai angkat.
O, angkat jimat-jimat meh kitai empat,
Ko anak Bujang Lemambang Ingkat,
Enggai ka kitai terap kelambang singkang.
Enggau enggai ka kitai dikumbai orang laap,
Kitai lemambang ke mansang nimang.
Lalu angkat nyurong meh bala Lemambang Luong,
Tang kitai anang kelalu sumbong,
Enggai ka kitai tetigong ka patong bala pengabang.
Angkat gadai-gadai meh bala Bujang Lemambang Tupai,
Nunda pengangkat Tuan Sultan Raja Brunai,
Ke bejalai betungkat ka penyambai mata pedang.
Angkat jimat-jimat meh bala kitai empat,
Nunda pengangkat indu manyi lalat,
Ke sarikat ngejang ka idang.
Ngambika kitai nunda pengangkat Raja Sanjat,
Betungkat ka beruat mata ilang.
Lalu angkat sereta meh iyang Lemambang Kengkang Laba,
Nunda pengangkat soldadu Tuan Raja,
Betungkatka sentaka batang senapang,
Laban sida rindu gaga ka diri sagenda menang beperang.
Note: Kejang lemambang deka angkat mengap niti rumah, tuai sida iya dulu miau pandong ngena kain belachu ngelingi nya tiga kali, awak ka pandong nya enda angkat nganu orang. Tembu nya baru sida angkat mengap munyi tu:
Tak nyau nangi meh tudah kami,
Tu di ati gelong jantong,
Nyingkang ka bulang ujong kudong.
Ngerunding diri mansa kita ke tuai,
Ke berintai dudok betugong.
Dudi kita nyiri ngaga gela nama diri,
Dulu nemu deh anak
Bujang Lemambang Luong tu.
Ukai enda kita nya ke digela kami,
Anak sengkutong tubai langkong,
Ke udah tenchang Puntang Medang seduai Tutong,
Ke rentang-rentang besangkalan ka galang batu anggong.
Ke udah dikaram ka Aki Lang Menaul Buban,
Di menoa Kejaman Kayan Uma Lesong,
Din jenti iya ke dipuji balat ngasi,
Munoh pakali ikan adong.
Ngasoh sida nadai agi kindong-kindong
Ngentong sambong kaki empang.
Enda apa meh aku nyema ka iya kia,
Deh wai lalu balebu nyangkong,
Laban aku ngenang diri tepansa ka lamba tiang midong.
Keba deh pun tiang lamba bumbun,
Tak balun-alun tambun rengun,
Ampa simpuli padi nibong.
Tengan batang tiang lamba medang,
Tu nyau genting pukang kena tanchang
Sida ke bujang enggau gelanggang patungang manok sabong.
Ba ringkat sangking ka sida pengerat ranggong temetong.
Ba bungkong ngembong iya disangking ka batang rajang gemuong.
Keba puchok iya tak begamal lenok-lenok,
Nyagu ka burit tibang betampong,
Kena tentang anak Bujang Lemambang Luong.
O, kati alai puchok lelandi pugok,
Tu tak rarikok mupok chundong?
O, ni nya enda baka nya,
Laban orang ditu ke begawai ngiga penguntong,
Ke ngumbai Raja Jegedong,
Ke bepangkong begendang tiang.
Beranchau tikai.
Nya baru terai-terai jaloh nyerarai,
Nyadoh ka tuboh bekembai tikai.
Kembai ka tikai rutan ke beranyam maap lubang,
Ditaap enggau sana jawa manah baka belanggah punggang,
Ditaap enggau tikai pachar,
Janit leit mit lambar,
Ke belinsar pandan bekuang.
Lalu taap enggau tikai peradani,
Ke dipuji manah mati,
Dipadat bini Pengiran Amang.
Betanggong baku.
Nya baru jetu-jetu apong tematu,
Nyadoh ka tuboh betanggong baku.
Bantai ke jelapa baku kendi,
Ke begamal lenggi-lenggi,
Baka ke tau nabi bala pengabang.
Bantai ke jelapa baku kansat,
Ke begamal rayap-rayap,
Sarat ngundan sirap buah pinang.
Nya baru bantai ka buah pinang puda,
Ke dipakai nyamai diempa,
Asai ke makai untak pala undang Semarang.
Nya baru bantai ka daun sirih sidok,
Ke ulih nyulok di puchok tebelian ngerang.
Nya baru bantai ka kapu abu,
Puput tebalu indai orang.
Nya baru bantai ka sedi lulun,
Dituom unggun atas bedilang.
Nya baru bantai ka semakau Sabah,
Ulih muka di rampa moa geranjang.
Nya baru chukop macham kereban perengka pinang,
Nya baru bepakai ka ganjai nyamai,
Di binsai salanggai ruai lalang.
Betibak ubat enda layu.
Nya baru ketap-ketap gagang emperingat,
Nyadoh ka tuboh betibak ubat.
Enti ubat enda lesi laya pambu,
Endang udah digenggam aku enggau patangan tunjok indu,
Udah di sangking aku ba kuling labong belachu,
Nabat anak Bujang Lemambang Tepong Bulu,
Ke saru jako besebut ka ibu berada rambang.
Ubat enda lesi laya sulai,
Endang udah dibinching aku dikuling labong jebai,
Dikena anak Bujang Lemambang Tupai,
Ke bejalai main nimang.
Ngerintai tuai Iban.
Nya baru terai-terai betenchang ratai,
Tu baru mulut kitai nyebut ngerintai tuai.
O sapa tuai ke dulu dikumbai diambi ngabang,
Sapa tuai lama ke dulu ditesa bilang Lemambang?
Ni lebih ari Semarugah nya orang ke empu tanah,
Nemu bagi ni iya ke manah,
Nemu ke renjan ngelala ke tingkah,
Enggau nemu iya ke betuah alai bumai.
Ni lebih ari Sera Gindi ke tau ngaga ai,
Ukai siti maioh perabeni simpang sungai.
Ni lebih ari Sera Gindit ke tau ngaga langit,
Agi kalia mua pengemit
Tang nyau puas ditarit mua pemesai.
Ni lebih ari Sera Gindam ke tau ngaga malam,
Ke kelam sabong lemai.
Nya baru ngelengka ka tuai kalia,
Aku deka ngerintai tuai bukai.
Uji kangau ka Sera Gunting,
Ketau nemuai ngagai gensiring Langit kuning,
Laban iya ke uchu Aki Lang Menaul Banda,
Laban iya beindai ka Endu Dara Tinchin Temaga.
Nya baru kangau ka tuai nama Begeri ke dulu lesi,
Laban iya ke dulu ngajar kitai beguna ka atau babi,
Laban iya beindai Endu Dara Manis Muka.
Nya baru aku mesan ka Jelenggai,
Ke terubah ngajar nemu bumai,
Laban iya bebini Bunsu Bintang Banyak,
Lalu beipar ka Bunsu Bintang Tiga.
Sapa tuai ke dulu nemu ngaga api,
Ni lebih ari Endu Dara Dayang Racha.
Nya baru mesan ka Santukan Buban,
Nya orang dulu diau ka engkeleman bulan peranama.
Nya baru ngangau ka tuai nama Sarapoh,
Tuai ke berani nyanda bunoh,
Ringku-ringku ngema benong benda menaga.
Nya baru lengka ka tuai ke lama,
Nya baru nyebut tuai ke kamaia.
Nya baru ngangauka tuai nama Meling,
Datai ari genting Ulu Entulang.
Nya baru ngangau ka Ambau
ke datai ari Pangkalan Tabau,
Peling lanting Tawang menang bedagang.
Nya baru ngangau ka Mail,
Datai ari Rantau Langgir nyambil maang.
Nya baru ngangau ka Sampar,
Tuai ke mai kitai betandai mansang ngabang.
Nya baru tebang salumbar lumpak lejar,
Nyadoh ka tuboh kitai ngerintai tuai Layar.
Ni nuan Entigar tuai Layar,
Dulu berumpang kapar Rian Batang.
Ni nuan Datu Patinggi Ngadan,
Dulu mungkal Tenuan Batu Api
Ke menyadi mau rendang.
Nya baru riu-riu mumban di batu,
Nyadoh kitai betuboh ngerintai tuai Paku.
Ni nuan Temegoh betuboh maioh,
Tigapuloh ngaum pengurang.
Ni tuai ke benama Rusak dulu mungkal awak
Sakundong langkang.
Ni nuan Entingi dulu berumpang Saban Tinggi,
Ke kadiri nadai nenjang.
Ni nuan Entigu dulu mungkal Ulu Paku remawang.
Nya baru tebang kempas ringgas di babas,
Nyadoh kitai betuboh ngerintai tuai Rimbas.
Ni Jenua tuai lama,
Dulu lesi bebadi laya lela,
Berimba Pusa kampong engkerebang.
Ni nuan Padang apai Duyah,
Ke dulu lesi bebadi laya rebah,
Manchak dungan ikan tapah Bejanggut mirah,
Ke jadam mau gempanang.
Nya baru ngangau ka Matin,
Datai ari ujong Tanjong Sabulin,
Betua ka anak kala labang.
Nya baru ngangau ka Garrai,
Berumah di ujong Tanjong Tawai,
Ke panjai rurus belamatang.
Nya baru tebang kempan berangan ujan,
Tu baru mulut nyebut ngerintai tuai Krian.
Ni nuan Kanyong diau di tuchong Bukit Legong,
Berayan tudong basong puang.
Ni nuan Seguat datai ari menyaung tuchong Bukit Tengalat,
Perepat ruap bunga pasang.
Ni nuan Abas dulu mungkal Wong Embuas,
Ke deras numbok nerajang.
Nya baru entun ka Senaun tuai Rajang,
Enggau Sera Bungkok ketok tunjok,
Penebok tiang bebalang.
Nya meh naka tuai Dayak,
Ulih tesa bilang lemambang.
Nya meh naka gelai sida ke tuai,
Ulih rintai diambi ngabang.
Ngerintai tuai Laut.
Nya baru giut-giut mambong di laut,
Dipuput ka ribut diguyang gumbang.
Tubaru kanyebut tuaiLaut ke disebut nama Abang.
Ni nuan Datu Temenggong,
Ke dulu lesi bebadi laya pumpong,
Tau nyimpong lumpong tekalong,
Ka taja rengong-rengong,
Munyi sengkilong tedong tiang.
Sakali iya kena uji orang nepan,
Di chawan jalong jebong,
Kena melit Tanjong Sirit,
Lalu ngelaung ka Pulau Burong,
Enda ga iya kena pangka kechimbong leka gumbang.
Patinggi Datu Intai pen sama kena rintai diasoh datai,
Iya ga tau ngusai ka berau sabalansai,
Ke gemisai jadi anak gamang sasarang.
Sakali iya nepan di chawan singkap pinggai,
Melit ujong Tanjong Sirit,
Nyelepak awak Nanga Brunai,
Enda ga iya kena pangka ka telesai bunga pasang.
Ngerintal tuai orang Panggau Libau enggau orang Gelong.
Nya baru tebang bu menalu nusu,
Tu baru mulut aku nyebut ngerintai tuai antu.
Ni nuan Nading Panas Kuning,
Ditelah aku Perenching Bunga Besi,
Sepit Api ke bejari rangang-rangang.
Bejalai melit tisau langit,
Ngelong ngelingkong besabong galang.
Nya Si Gundi apai Keling Aji,
Ke berani tau serang.
Ni nuan Sempun Murun Api Neraka,
Beliong Lajong Kamboh Maloh,
Rentang-rentang penebang batang sana merajawa,
Nya berada apai nuan Laja,
Lau moa penyampu leka balang beraang.
Ni nuan Antu Kara ke berua tayun tunsang,
Nya ga berada apai nuan Simpurai,
Bejulok Muntigerai simbang jerungkang.
Ni nuan Pendawan Bemata Tajam,
Ke ditikam mail salah,
Ni nuan Berayang Beruit Tangang,
Ke gelemang mandi darah.
Nya berada apai nuan Lua Limban,
Bejulok Balan Seligi Pinang.
Ni nuan Tangkai Jawa Jambai,
Tabor ka di umai mali nawang
Ni nuan Jawa Sabaka,
Tanam di temuda mali diperimba,
Ke sadepa mali lapang.
Nya berada apai nuan Pungga,
Digelar Bujang Si Puntang Medang.
Udah abis aku kangau ka tuai orang Panggau Libau,
Tu baru aku nampong enggau tuai orang Gelong.
Nya baru ngangau ka Lembang Tempalang Subang,
Entak Lelayang Bingkai Tanggi.
Menoa iya di geluga ai mansang,
Baka tibang sarang padi,
Kadua bali nama iya di menyaung Tuchong Kenyalang,
Pansa Kumang ke berundang ngiga laki.
Ni nuan Patong Manok Tuntong,
Ke disabong mali balang.
Ni nuan Pala Manok Lia,
Ke dilengka mali lengang.
Ni nuan Sega Sadepa,
Digaga ka ringka igi balang,
Nya berada apai nuan Tutong,
Digelar Bujang Lemandau Gendang.
Ni nuan Ipoh Munoh,
Ke dikesoh jadi naning,
Ni nuan Antu Ngasu,
Ke beketapu bulu gading.
Nya berada apai nuan Enting Naing,
Enda nyelaing ka sumping dengah orang.
Ni nuan Parang Indu Duku,
Ni nuan Berangai Indu Perau.
Nya berada aya Apai Migu,
Mangkang bedilang tegar bekindu,
Laban iya tembu nyampu dengah orang.
Ni nuan Galang Indu Batu,
Ni nuan Berayang Sangkoh Lunju,
Ke dipuji lumor satu,
Ngebu ka pintu kuta labang.
Simpurai meda ka pemaioh Pengabang.
Kitu ka dulu nuan ambai Simpurai,
Aku deka ngau kutu nuan,
Mesai indu tekura umang.
Aku deka nyara linsa nuan,
Mesai buah entimun batang.
Lalu angkat Simpurai jelar-jelar,
Mechal di jungkal tusu linyang.
Lalu angkat Simpurai,
Tak ngerimpi ka lepi sanggul lintang.
O, nama dikangau kumbai nuan,
Deh Endu Dara Jawai,
Enti kelia menya munyi kangau Sada Bugau Tatai,
Tang kamaia haritu udah lesi bebadi laya parai,
Tunang bangkai tilan menarang.
O, nama dikangau nuan Endu Dara Lulong,
Tak munyi kangau Sada Bugau Langgong,
Tang kamaia hari tu udah lesi laya pumpong,
Tunang tegong remaung lubang.
Aku ngasoh nuan nentang
Pengabang banyak,
Ari lemetak Tinting Kedang.
Aku ngasoh nuan nentang Pengabang maioh,
Laloh ari beloh ikan ensaluang.
Lalu bejalai Simpurai jengkak-jengkak,
Nuju ka punggang puting setak,
Indah enda baka anak ketupong bagak,
Ke beteratak di moa lubang.
Bejalai Simpurai tak gilik-gilik,
Baka sampetik bidik beumpan undang.
Malik iya ka moa pintu,
Meda indu balu tigapuloh satu,
Tak ngetu belindong tiang.
Malik ka tengah ruai ka Simpurai,
Meda ka rintai bala pengabang.
Lalu pulai Simpurai ngagai Endu Dara Jawai,
Ke Ensengai Dayang Kumang.
Kati baka pemaioh pengabang deh Simpurai?
Maioh enda bula maioh,
Tang enda penoh agi puang.
Bisi enda bula bisi pengabang,
Tang agi ga maioh kurang.
Kati nuan bisi tetentang ka orang Ke digelar aku Galang Indu Batu?
Kati nuan bisi tetampai ka orang tuai Ke digelar aku Tuga Indu Kayu?
O, enda aku nemu orang nama nya,
Nadai aku kala nampai aku enda kala meda.
Kati enda nemu orang nya ambai wai,
Nya ke dikumbai aku Bujang Anda Mara,
Nya ke digelar aku Mara Raja Betuah.
Kadua bali nama iya Raja Ansang Rengaya,
Ke ditelah aku raja nadai ngelimpah.
O ambai enda pen aku betuai ka Anda Mara,
Enti bumai bulih ga aku padi.
Enti berumah aku enda beguna ka Raja Tuah,
Udah meh rumah aku ke raregah lalu nyadi.
Enti munyi nya tegagai meh gawai kitai lalu tengetu,
Enti munyi nya labah meh gawai kitai baka buah merunjau ulu.
Ngiga orang diasoh ngambi Anda Mara Ngabang.
Nya baru tebang batang ambak dabang,
Sapa kitai ke juring muting geraji?
Sapa kitai ke nyaing nyemilu tisi?
Uji gagai orang di seregu rau rangkai,
Ke tekusai ngemulu burong.
Kadua bali nama iya,
Di ranggas rangkang punai,
Ke pulas enda bepapong.
Nya menoa Bujang Geranjang,
Puang pinggang gentong punggong.
Nya menoa Semada Balu,
Chelum ngelepu bejelir gadong.
Kati nuan buat tau disuroh aku diasoh ngambi ngabang?
Kati deka nuan buat tau diuji kami di ati pengering tulang?
O, aku enda tau buat,
Enti selangkoh tuboh lempong aku,
Leboh aku ke agi belelang ka Batang Langgai Mujong,
Din aku bisi bejako kelalu sumbong,
Ke ngasoh aku sakit busong,
Kena bejong duyong rajah pemandang.
Enti selangkoh tuboh lelanji aku,
Leboh ke dibai aku nandang ka Batang Ulu Engkari,
Din aku kelalu berani ati,
Tak ngenchuri bini orang.
Enti agi menya leboh tuboh aku ke selangkoh benong besai,
Leboh aku ke agi tinggi disuli labong jebai,
Leboh aku ke agi ngundang sida ambai kenang aku,
Tindok di gerunggang papan lekai,
Leboh aku ke agi ngumbok ambai rusok aku,
Ke tindok di telok tibang simpai,
Leboh aku ke agi ngenchuba ambai mata aku,
Tindok di duran papan pengala,
Ke begamal remba-remba,
Ditimbau Laja seduai Ngelai,
Ngelui dada tuntun kerigai.
Leboh aku ke agi ngenchuri ambai ati aku,
Ke tindok di lelandi papan paji,
Ke begamal lanji-lanji,
Ditimbau Keling Aji seduai Simpurai,
Ke rapas jari tuntun pegai,
Dia deh aku ke diuji sida ambai ati ngabas jeremai,
Di seradak silak langgai Sarikai.
Baru ka angkat aku ninggal ka pekedam ambai malam aku,
Ke tindok di duran papan pengalai,
Nyerumba kukok manok tawai,
Jari kanan aku angkat betakan,
Di tandan bau landai,
Ujong tunjok antu enggi aku,
Ganchil udu ngetil tusu enggi ambai sulu,
Baka genalu tapang mikai,
Ke taja pelu-pelu ditempa antu,
Ditukoh Bunsu Raja Selampandai.
Jari kiba enggi aku ngenggam beta rampang bungai,
Tunjok puting enggi aku naban anting ruding telai.
Nya baru aku angkat jimat-jimat,
Bejalai aku guai-guai,
Ngerejang penyarang rumah panjai.
Nya baru aku bejalai laju,
Deras ari bekubu entis bulu burong terebai.
Dia deh aku nyau enda berasai,
Alai datai di seradak Wak Langgai Sarikai,
Dia endor aku lalu ngangkat ka pukat mantai ka jeremai.
Peda aku tak bulih jeliu betutu semah sungai.
Ke tak mua pemesai-mesai,
Pala iya disema ka aku mesai dampa langkau umai,
Ke lalu digaga ka aku ma,
Dikelalin ka aku lantai.
Nya baru aku rinan dibai pulai,
Tak enda berasai aku datai di penyarang rumah panjai enggi kitai,
Tak lalu diempas ka aku ba idas ke merempas ninggang tikai.
Ke ngasoh tekenyit sida pekedam dalam ambai lalai,
Ke tindok meledai diguang Bujang tuga lelaki.
Nya alai enti kalia enda bula ga aku,
Laju ari peluru leka bangkang,
Enti agi menya enda bula ga aku,
Lasit ari sumpit rurus direjang.
Nya alai ke tu ukai aku enggai,
Diasohkita betandai ngambi ngabang,
Ukai tegal tulang aku lesa ke bedaya ngambi masang.
Bujang Nendak diasoh ngambi ngabang, iya lalu nanya indai iya.
Enti munyi nya tebang kedemba sulur ka takang,
Nyadoh ka tuboh kitai agi betanya,
Ka sapa diasa diasoh nengua ngambi ngabang.
Uji gagai menoa orang di Batu Tekup Bedaup,
Munyi tekup bandam betaan.
Uji gagai menoa orang di Tanjong Betong Meletop,
Munyi ke masak chagak bedil meriam.
Nya dipangkang Lungga ulu tulang lanting gerening,
Kadua bali nama iya Sumpit Tapang Betibong Baning.
Nya berada apai nuan Nendak Nendai berambai biring.
Kadua bali nama iya Bujang Nendak bebulu burak ensiring kuning.
Kati randa nuan buat tau diasa ka kami nengua ngambi ngabang?
Kati gelai nuan buat wai tau diasoh kami nemuai ke betandai ngambi
masang?
Anang guai dulu nganti aku nanya indai aku guong indu
Ke dipalu penegar nenchang.
Nganti aku nanya indai aku satawak,
Ke rentak tinggi sambang.
Orang indai ngasoh aku betuboh ngambi ngabang.
Kati pengawa kitai dia tau aku lengka bisi hari aku limpang?
Indai Bujang Nendak nyaut tanya anak iya.
Au deh salantang Bujang Lempong,
Kenyau ari aku nyera ka nuan menya anak sendia,
Di selangka tulang punggong,
Leboh nyawa aku tetengok ka jerok asam lempaong,
Leboh aku bepenti ka nuan anak saridi,
Mali makai lelabi ulih ngali di dandi urat nyengkong,
Enggau mali makai putus angus papong tengkiong,
Leboh menimang nuan ke mali begayang ka belalang babi kepong.
Nya alai ada nuan menya anak sendia,
Nyerumba pernama bulan kembong.
Sabak nuan menya lantang anak,
Tak serintak didinga Guyak Manang Langgong,
Nya alai perut enggi aku tak nyau rujut,
Kena balut pakau tekalong,
Keba belakang enggi aku nyau lau laang,
Kena diang bedilang dua bebandong.
Rusok enggi aku nyau belingkok dudok chundong.
Udah nya baru nuan dianjong kami mandi ka tempiri pala wong,
Di ading ka kami enggau pamping piring tepong.
Nya alai sayap manok labang digitang kami
Enggau benang lambar ubong,
Lalu digitang kami ba berayang beruit atong.
Sungga kami kulu ka nuan peda nangkap ka jeliu ikan adong,
Sungga kami kili ka nuan peda nangkap ikan lansi,
Ba reni pasang nyurong.
Nya alai jari kanan enggi nuan Bujang Ganggam,
Nyau tegenggam ka kerangan,
Sua ka gemian ikan kulong.
Nya ga ka ubat kering nuan jengaing,
Ke tempuling pala patong.
Ngambi ka nuan tau diasoh,
Orang nyapa Aki Raja Jegedong,
Nya orang ke bepangkalan bisi jelatong,
Ke ditampong jalai dagang.
Bujang Nendak seduai Burong Malam begari.
Nya baru peli-peli bunga pensi,
Bujang Nendak ke ngambi ngabang,
Beguai angkat begari.
Lalu dibelit ka iya sirat panjai,
Melampai di kerigai rusok marang.
Manah ngepan tua buat ko Burong Malam,
Baka kelukor wan tupai,
Ke bejalai nurun batang.
Lalu dipasok ka Burong Malam simpai rangki,
Ke cheli-cheli naring jani babi belang.
Manah ngepan tua buat,
Baka kelukor wan belinsi,
Ke tau nyapi gali,
Ka melali moa lubang.
Lalu dipasok ka Bujang Nendak unus bagus,
Baka Baketan Tulus pulai belelang.
Manah ngepan tua buat,
Baka kelukor wan tikus,
Ke kerus hari petang.
Lalu dipasok ka Burong Malam labong lalong,
Baka sengkilong tedong tiang.
Manah ngepan tua buat,
Baka kelukor wan tiong,
Nyapi di bungkong ubah tulang.
Nya baru perengka tua buat,
Udah sedia samoa kena nengkira ngambi ngabang.
Nya baru ngepan tua buat udah meruan,
Nadai agi utai ketimpang.
Nya baru Bujang Nendak lalu beguai nurun ngambi masang.
Nya baru Burong Malam angkat betekan ngambi ngabang.
Bujang Nendak seduai Burong Malam ngejang ka Panggau.
Nya baru ngejang ka panggau pantik,
Ke kebelik tabor bintang.
Nya baru ngejang ka ruai besai,
Masai alai Lawai beparas gantang.
Lalu meraka temetong ranggong,
Baka ripong nelan kenyang.
Nya baru nengah tempuan nyapan,
Baka sampan mansang bekejang.
Lalu manggai di pala tangga,
Meda engkeramba tak sasipa gambar orang.
Lalu nurun tangga tampun,
Numpu ka pun nangka lamun,
Bebuah bekatayun tuntun berang.
Lalu dijengkau seduai iya kerasau buloh lalang.
Lalu terentak di menalan redak,
Baka pengayak tepong Kumang.
Bujang Nendak seduai Burong Malam di peransang ambai.
Dinga tak lalu nyapa peraja mata ambai lalai iya,
Ari pelangka papan lekai.
Au deh peruji ati ambai mata,
Enti nuan di-injau orang
nguji ka penajam ati mansang bejalai,
Anang nuan nikal deh wai unggal,
Anang nuan pulai di rantu jalai.
Enggai ka aku lebu nyamak nuan bujang biak,
Enggau belabak minyak pugai.
Enggai ka aku lebu mekal nuan wai unggal,
Enggau petual rampang bungai.
Enggai ka aku lebu meda pala nuan,
Bujang bula nyau lindong ayong repa,
Umba lelaga langgai tajai.
Nya ga ka bekal ati nuan sulu kunsi,
Ngambi ka nuan endarari serantu jalai.
Ngambi ka nuan enda buyan geli deh ambai diri,
Ninga Antu Gambi ke serigi,
Ngili ka ai ngulu ka sungai.
Ngambika nuan enda takut buyan
ninga emba sabayan,
Ke lama udah danjan dulu parai.
Enti nuan rari
nama penyadi pengawa kami
ke berenti lalu tebuai.
Isa enti iya semina naka nya,
Enti nuan rari enda bapai-indai,
Enggai ka nuan nyau abis bebaring,
Ari genting lenggang penyedai,
Tentu nuan merurut tengkelai pechah simpai sara ibang.
Agi ga aku sayau ka nuan
Nyau abis putus sentagai dilah kendawang.
Bujang Nendak enggau Burong Malam mupok bejalai.
Kejang ka ari nya manggai di tanah ami,
Baka asi bari teda bala.
Manggai di tanah luchak,
Entak kechukak baur temaga.
Lalu nengah panti landi,
Bepanti ka besi lumpong baja.
Lalu mansa madang kemelang sumpah,
Ke berandah mandong moa.
Kejang ka ari nya manggai di tinting buloh lembut,
Benyut-benyut baka taut nyintak juak.
Kadua iya manggai di munggu alai sida ke indu,
Ke gempuru nyimpai nyemurak.
Nya menoa Semalagah ke berumah nadai ruai,
Nya menoa Mekam bisi tempuan nadai pemanggai.
Nya menoa aki nuan Penimba ke tempila mali lenyau,
Kadua iya aki Suar ke getar di kaki rantau.
Kejangka ari nya manggai di terumbu langkau batu,
Baka terumbu sarang terubok.
Kadua iya manggai di reba kapar batang,
Ke begendang taja beka setok.
Nya menoa baya ngereman,
Nya menoa likau bandau ngalan.
Kejang ka ari nya manggai di tebing ninding,
Kena rinding pating sabang tekura.
Kadua bali nama iya batu besenggal,
Baka geran lumpar tangkal tangga.
Nya menoa Endu Ilu Pedaga Raong,
lyak Ringkak chengkik punggong.
Kejang ka ari nya manggai di seraput tanah lembut,
Benyut-benyut baka empelesut lempedu jelu.
Manggai di emperan entap nyapan,
Entak unjam enggau genteran sangkoh lunju.
Kejang ka ari nya manggai di emperingat nyait nyayat,
Baka pukat sanggit jala.
Manggai di engkelait nentang nyait,
Baka sanggit puntang raga.
Nya menoa Sunggong-Unggong bedabong jarang,
Kadua bali nama iya Sampok,
Ke tau bedurok niti batang.
Kejang ka ari nya manggai di melaban burok batang,
Tinggang kelingkang randau kemedu.
Manggai di melabah lentur patah,
Dibalut buah rutan labu.
Nya menoa Tupai indai jangau,
Dipangkang Pukang abang Seliau.
Kejang ka ari nya manggai di bungkong ngembong,
Baka benong tajau menaga.
Kadua bali nama iya puchok emperawan pugok,
Baka tandok kendi temaga.
Nya menoa dipangkang Endu Sudan Berinjan Bungkong,
Kadua bali nama iya Endu Diu Tiong Menyelong.
Kejang ka ari nya manggai di rajang sapi bedidi,
Manggai di kara rakah ke bebuah sapi belinsi.
Nya menoa Manang Jaban,
Ngemeran ka pangkalan jalai ngalu.
Kadua bali nama iya
Manang Narang bekengkang bulu.
Kejang ka ari nya manggai di kampong baong,
Nadai didinga ensuong nyawa orang.
Kadua manggai di babas tawas,
Nadai uras mesai pemandang.
Nya dipangkang Endu Dara Bunyi mandi pagi sentai langgai.
Nya menoa Endu Dara Bajik ke di-pelandik kaban temuai.
Kejang ka ari nya manggai di pun kara riong,
Ke bebandong jadi rumah.
Kadua nama iya pun kara raka,
Ke bebunga jadi buah.
Dia baru seduai ninga gugu palu taiya,
Dia baru seduai iya ninga auh gu’u ensenga.
Nya pangkalan lama Manang Nyara,
Endor iya teruba mula ada.
Nya pangkalan besai Manang Matai,
salama jaga.
Datai ba rumah Manang Kenyali.
Kejang ka ari nya manggai
di kemunting umang simbang sakali,
Manggai di sibau melanau mansau melepi.
Nya menoa Manang Matai,
Besanggol silai besintak laing.
Nya menoa Manang Lansu,
Mansau kuyu besiring kuning.
Kati rumah nuan ini tau ditujah tumu pagi?
Kati rumah panjai nuan ini tau alai kami nemuai pulai hari?
O, rumah pandak enggi Manang Guyak tu,
Enda kala dientak ka tambak pagar api.
Rumah panjang enggi Ini Manang tu,
Enda kala kena tinggang bukang bangkai pemati.
Lalu dituja Bujang Nendak tangga tunjan ditiki,
Lalu dijengkau iya lalau purus sakali.
Dataiba pala tangga meda tandokrusa,
Dia iya ngetu enda lama ngait ka gari.
Datai di tengah ruai besai,
Dia iya lalu beguai nudok ka diri.
Lalu malik iya ka kaki atap,
Meda Manang Rechap dudok entap,
Makau ubat penampal abi.
Malik nyeling iya ka telok dinding,
Meda Manang Linsing makau taring ngeli babi.
Lalu angkat Manang Jaban,
Ngembai ka bidai tikai rutan,
Ke beranyam maap lubang.
Lalu angkat Manang Lansu,
Mantai ka baku kereban pinang.
O uchu nama abar gembar berita?
O nama chap surat seduai uchu ka tanda ari Raja?
Meda seduai tak datai mai peloh nurun belakang,
Baka ke tau alai enseluang mudik betanjak.
Meda seduai tak datai mai peloh nurun dada,
Baka ketau alai baya mudik berumpak.
Kati kita din uchu bisi tabin bebirin bunga,
Bisi jengap kita din uchu ilap dinyawa?
Enti seduai datai ngambi aku belian uchu,
Aku enda enggau,
Laban aku agi lemi di pati tulang punggong,
Aku agi lembut di tuut pala patong.
Aku ga baru datai nyerimbai lemai sabong lindong,
Pulai belian ari Ulu Paku matong,
Belian bejereki kandong ke baru kelala sera.
Enti seduai ngambi aku betawai uchu aku enda enggau,
Laban aku agi lemi di pati tulang kerigai,
Aku agi kepa di tapa kaki bejalai.
Laban aku baru pulai nyerumba Linda sabong lemai,
Pulai belian ari Ulu Paku landai,
Belian ka Endu Dara Radai,
Ke lama udah sakit irit enda nyamai,
Nya alai aku lalu asoh orang betawai bepindah nama.
O Ini, kami dua ukai betandai ngambi nuan,
Ukai kami datai ini ka betandai ngambi belian.
Kami dua tu semina nanya ka seraka pampang jalai,
Kami dua tu semina nanya ka tuju jalai penemuai.
Kami dua tu nanya ka jalai ngagai menoa orang
Di tuchong Tangkong Saribu.
Kadua bali nama iya menoa orang,
Di tinting Kaling Alu.
Tak lalu malu meh Bidu Manang Matai,
Ninga Nendak Nendai enda betandai ngambi diri.
Nya alai iya lalu nusi penyidi jari tunjok pandai.
Ari iya ke baru jadi Menai Manang Matai,
Leboh Gepi iya ke baru nemu diri,
Bepasok ka ginti kail rawai.
Leboh pagun iya ke baru nemu diri,
Berenjun di pun sabang jurai.
Leboh Likup iya diugop nyiur tuai.
Sakali aku menya uchu udah diuji orang,
Penyidi di jari tunjok megai,
Leboh aku ke diambi
Bujang Puntang Medang seduai Simpurai Gundai,
Belian ka duran papan lekai,
Enggi Endu Kumang Dara Jawai,
Ke lama udah tekusai terumpang tanchang.
Nya alai lalu nurun kami Pagun,
Ari talun papan lekai,
Ngema lupong karong kulit menteli rangkai.
Baru bekejang kami manang,
Ari penyarang rumah panjai.
Datai bala mepa kami di saraka simpang jalai.
Dia alai kami bisi burong manah,
Dianjong ka ensuong burong Beragai.
Nya deh baru aku diuji orang penyidi,
Di jari tunjok pemegai,
Diasoh orang belian ka anak punggu rembai,
Sataun udah mabun laya parai.
Lalu di empuru ka aku pugu daan jurai,
Nya baru aku nerutu iya enggau batu ju rajang gemisai,
Nya baru kami Gepi lalu besudi dilepi arong jalai,
Nya baru ngeleda kami
Sada di menoa angkat beguai.
Dia kami meda anak pugu kayu rembai,
Anang ka nama iya bekata laya sulai,
Nyau ngasoh iya bebuah bakarundai nurun batang.
Dia Gepi Manang Sada dipuji orang bisa,
Di gensera nyawa dabong landai.
Nya baru kami angkat beranyat beguai-guai,
Nya datai kami di seberai Rumah panjai,
Dinga kami tak udah rentang-rentang
Puntang Medang seduai Simpurai,
Ngelantak ka kupang paku lawang,
Bulih sagantang begadai-gadai.
Tang bedau ga enda nyadi papan paji,
Jai kaki putus tekusai.
Nya baru lalu beguai kami
Gepi niki ka ladi rumah panjai.
Datai kami dia lalu bai orang tama,
Ka penaik bilik besai,
Ke udah dikembai ka orang
salayang tikai bembai bebungai.
Nya baru kami muboh ka
Pengaroh mua pemaioh,
Penoh lelayang pinggai pemakai.
Lalu betatap kami
Rechap ngena ubat penchelap,
Batu janggat buah tangkai gemalai,
Lalu digama kami
Mepa ngena tapa jari megai,
Nya baru aku bisi nemu
penyakit nyerak kulit ngimbai kerigai.
Lalu dijeput kami
Likup kesai buai ka bukai.
Lalu di tinjau kami
Mengkau enggau batu ilau,
Meda samengat iya nyau deka lenyau,
Ka Rantau Mandai Nyadai.
Lalu dikerut kami
Likup enggau batu kukut,
Awak ka iya berenyut jampat pulai.
Lalu digulu kami Lansu,
Enggau penyampu pugu paung tubai.
Nya baru di ayun ka kami Pagun,
Engkerabun ke ditunu tuom sabong lemai.
Nya baru Manang Lukup
tak tebelechut pansut ka ruai,
Lalu didiri ka Manang Menani pagar api,
Ka dedegi dua berimbai.
Lalu dirarong kami enggau lumpong,
Kulit menteli rangkai.
Lalu dikujok kami Dembok,
Ngena pelepok bali belulai.
Nya baru kami Jaban belian,
Semalam-malam bumpai lai,
Udah nya tekejut luput kami
Likup di tengah ruai.
Dia kami Mengkau tetemu ka samengau,
Ke baru deka nyau
ka Rantau Mandai Nyadai,
Lalu ditangkap kami
Rechap enggau penglekat,
Laban kami beiyang ka
Kesindap Indai Sentawai.
Tak lalu dirinan kami
Jaban tuboh enam,
Lalu ditaban dibai pulai beguai-guai,
Kami Sada pen lalu ngeleda,
Di menoa ba tengah ruai.
Dia samengat lalu dikerayap kami,
Disingkap pinggai pemakai,
Dia randa iya lalu ditata kami
dipala di punjong gundai.
Nya baru hari nyau
teringkas tawas terang ruai,
Lalu tekenyit kami ninga sentai langgai
Endu Kumang Dara Jawai,
Enti baka tu ngasi meh sida
Tibi Manang Matai,
Ke belian ka duran papan lekai,
Ke tinggi dinggai-dinggai nadai nenjang.
Dia Jaban udah tembu belian nyau ati deka pulai,
Lalu keluar ka orang upah,
Tambit ka orang pegeri tajau rawai,
Laban kami tu gaga ka diri
gerai nyamai udah diumpai kaban manang.
Au uchu enti seduai nanya ka seraka simpang jalai,
Enti seduai deka nengah jalai
Pabak muntang semak,
Tang sapiak bulan mingkai.
Enti seduai deka ngena jalai
Paboh muntang jauh,
Tang samalam di rantu jalai.
Lapa nuan ini tak bebuti nyambil beduan?
Lapa nuan ini tak bungah ngayah ka pangan?
Au uchu enti menoa Antu Ribut enda jauh,
Enti ditu seduai nginsap,
Din ila tak kelap asap semakau.
Enti ditu seduai makai pinang uchu,
Din ila tak chechinang pegari mansau.
Nya baru seduai iya bejalai betambak singkang,
Nya baru seduai iya belanda,
Ngejang ka rumah Ini Manang.
Lalu manggai di tatai panjai,
Lalu manggai ai tatai Panjai
Endor ruai parai bebintih
Lalu manggai di emperan entap nyapan,
Endor bandam ke betaan mati disemelih.
Dia seduai berunsut ngena ubat batu kilat,
Ngambika jampat tegar bejalai.
Dia seduai berunsut ngena batu ngitar,
Ngambika tegar jampat datai.
Lalu perejok gantong Bujang Nendak,
Baka ke nyentok ka kebong Langit ngeruang.
Lalu perejok atak Burong Malam,
Baka ke nyentok ka awak entilang remang.
Tak enda besuri Bujang Nendak mansa ai,
Mai batu pari tegar entachang.
Tak merenong Burong Malam mansa kampong,
Mai batu patong kajukan kijang.
Dia seduai sama bejalai betambak singkang,
Tak sama bela seduai baka ke dikalang.
Datai ba menoa Bunsu Ribut.
Nya baru seduai nuntong ba tuchong Tangkong Saribu,
Enda temu pesu jalai penatai.
Dia sida tepeda ka rampa menoa orang,
Di kelibak Batu Burak,
Ke tampak bendang-bendang.
Lalu tepeda ka serunggu langkau batu,
Ke bebalun mesai kajang.
Nya menoa pangkang Lenguyan Tangga Ujan,
Ngemeran ka tarikan tali kemudi.
Kadua bali nama iya menoa Lunyong Angin Nyabong,
Kering pinggang ganggam punggong,
Ngerempong ka ujong daun api.
Lalu ditiki seduai iya peretang rumah panjai,
Sahari tajai burong terebang.
Lalu ditiki seduai rumah pandak,
Ke setak nyilup remang.
Bujang Nendak nanya bini Antu Ribut, Endu Keretau Rambu Mas, Endu Saladang Taiya Kapas.
Au ibu, ni aya aku Bua Angin Ngesai,
Nadai ditentang aku enggau bulang mata nampai,
Ni iya tak nadai enggau nuan
Dudok besarok sama berimbai?
Nama nya aya nuan ke dedugau,
Dudok di panggau ke begurau tuntun kerigai.
Tak baru angkat gali iya nya tadi,
Ari linti anchau tikai.
Laban iya agi lelak ikak baru pulai,
Bekau ambi orang muput ka kadut layar tekerembai,
Enggi Melayu Tuanku Meresai.
Puput kebu ka iya dasu layar besai,
Nganjong dagong indu berangai,
Ke baru dipeda iya rampa Nanga Brunai.
Laban nya dilengka ka iya sengapa pia,
Dibuai iya sabarang alai.
Nya alai iya lalu pulai
ka peretang penyarang rumah panjai,
Ke alai iya nemu endang udah bisi
Nganti deh Renggan seduai Ngelai,
Ngasoh iya muput ka moahari
Ke menyadi petang lemai,
Enggau ngasoh iya ngangau ka
Kemarau awak ka nyampau mua pemanjai
Ngambika iya bisi dikena
Anak mensia ke bekereja main begawai,
Ngerekai ka umai ujong petebang.
Antu Ribut nanya ka rita Bujang Nendak seduai Burong Malam.
Peda tak lalu kindang-kindang Angin Kenchang,
Indah enda baka lang nyambar manok.
Lalu angkat ngelagua Angin Raga,
Baka baya pansut ari lubok.
Lalu angkat bediri Angin nyadi,
Baka ke baru dani angkat tindok.
Tak angkat dedunga Ribut Ngua,
Lalu nunga ngimbai dudok.
O, nama chap surat seduai uchu ka tanda raja?
O, nama abar seduai uchu gembar berita?
O, kami dua tu minta tampong nuan aki,
Nunda ka nampong semaliong putus pungkang.
Kami dua tu minta ganti nuan aki,
Nunda ka nganti titi jamban penyamerang.
Minta nuan madah ka Raja Tuah,
Ke ditelah aku Anda Mara.
Ngasoh nuan ngambi ngabang Bujang Ansang Rengaya.
Tang ari pun jalai tu nuan
Mansa rumah Bujang Rangkang Kirai,
Ke dikumbai kitai Raja Simpulang Gana.
Ari nya nuan minta tampong,
Madah ka Raja Durong,
Ke ditelah aku aki Raja Sua.
O nama kabuah aku enggai deh uchu,
Seraya aku ke nubu ngerebong maang.
Enti menoa Raja Simpulang Gana ukai nya jauh,
Ka satanjong sapuntang nubai,
Ka sigi bukit sadandang umai.
Enti kalia agi menya menoa Simpulang Gana,
Endang palan aku nyala nibar ngerambang.
Enti agi kalia menoa Raja Jembu,
Endang masai endor aku ngasu jelu ngansing ka peransang.
Bujang Nendak ngajar Bunsu Ribut.
Entin uan ngambi ngabang orang tuai,
Nuan anang rindang sengapa pia,
Bejalai beguai nuan ngambika datai enda lama.
Enti nuan mansa jelai ba tanah landai,
Anang nuan muput ngesai,
Enggai ka nadai ambi anak mensia
Ka bingkai sambong sintong.
Enti nuan mansa danan di tanah lenggam,
Nuan anang muput nekan,
Enggai ka nadai ambi anak mensia
Ka tanggam gelong tuong.
Bunsu Ribut ngajar Bujang Nendak.
Enti munyi nya tebang kempan berangan ujan,
Nyadoh tua betuboh uchu,
Besilih ngajar pangan.
Enti seduai pulai uchu,
Anang rindang sengapa pia,
Enti seduai pulai anang ngetu sabarang alai ingga.
Enggai ka seduai dikumbai Kumang tesat
Ka sedarat Randang Bangkang.
Enggai ka seduai dikumbai Kumang tepejoh
Ka Maloh di langgai Tawang.
Enti seduai bisi mansa indu dara,
Anang seduai lina rindang bebini.
Enti seduai mansa indu ngandong,
Anang seduai randong rindang bepenti.
Enti seduai mansa orang bedagang,
Anang seduai rindang meda ka pengedang mata keti.
Nya baru Nendak Nendai beguai pulai
Ke betandai ngambi ngabang,
Antu Ribut pen lalu bepuput betulak belakang.
Bunsu Ribut bepuput ngambi ngabang.
Tak lalu angkat angin muat,
Ngejang ka atap jaong jerenang.
Tak gurong-gurong angin nyabong,
Betekan ari perabong pelamatang pinang.
Tak duot-duot Antu Ribut,
Betekan ari rumput bejanggut kumong.
Tak enda jena-jena angin mangka,
Betekan ari tuga balu betudong.
Lalu nempekang angin kenchang,
Betekan ari batang kedang dayong.
Lalu betekan angin selatan,
Angkat ari daan melanjan birong,
Tak lalu berua angin ngua,
Mansa rampa kara riong.
Tak lalu betunjang ribut kenchang,
Betekan ari batang tapang betenong.
Lalu gurong-gurong angin nyabong,
Mangka ka tanjong sengkilong naga.
Tak lalu ngeragensai ribut biau balai,
Mangka ka pantai radai baya.
Lalu mangka ka kebun Raja Simpulang Gana,
Dipegai Pusai di-intu Mambu,
Pemuru jelu jarin begitang.
Lalu mangka ka kebun Bujang Rangkang Kirai,
Ke di-intu Mambu dijaga Pusai,
Pengirai tangkai takang engkenyang.
Pusai ninga gu pangka rebut.
Dia pending Pusai tak tekenyit lansik ninga
Tak asai ke dipeda iya enggau rampa perening mata.
Dinga iya tak bedidit tunga ka langit,
Nadai ga meda langit tekinsit naban ka bulan.
Lalu malik Pusai ka tanah,
Nadai ga meda tanah ke berubah ngilah sabayan.
Dinga iya utai tak agi gu-gu,
Munyi empangu gila bulan.
Dinga iya utai agi berauh,
Munyi tandoh ditutoh ujan.
Pusai rari lalu luput.
Dia Pusai tak kesal di jungkal luak ati,
Dia Pusai tak beguai ati ka rari.
Jengkau Pusai tanchut tinggal ga labong,
Jengkau iya duku tinggal ga beliong.
Lari enda tetiki ka rumah diri,
Tak tetiki ka rumah
Endu Kumang Cheremin Bintang,
Ditelah aku Sengilang Tanggui Buloh,
Kepai-kepai terebai di dandang danggur uma.
Tak tekiki ka rumah
Endu Sudan Cheremin Bulan,
Digelar aku Serentam Tanah Tumboh,
Garas-garas tampak panas tengah menoa.
Nya ga ambai Rangkang Kirai,
Nya ga peraja mata Raja Simpulang Gana.
Dia Pusai tak lalu salelai rebah luput,
Dia Mambu tak lalu enda engkebut.
Lalu dititik bini Bujang Rangkang Kirai enggau buok panjai,
Baka sentaba mulai nurun batang.
Lalu dititik iya enggau buok pandak,
Ke ngetak nyintak ngelagetang.
Pusai ngeleda.
Nya baru Pusai tekajat diketap tapa kaki,
Dia Pusai tak ngeleda lalu tedani.
O, sapa nganu Jadu ulun dulu kitai tu,
Nadai agi diasoh aku neresu jemu ambun pagi.
O, sapa ngagai Pusai ulun tuai kitai tu,
Nadai agi diasoh aku ngibun umai besai tisi.
O tekenyit aku tadi Endu,
Kumbai aku bala munsoh,
Tang nadai ga aku meda chapoh bala Kayan.
Kumbai aku bala perintah nya tadi Endu,
Nadai ga sida negah bala tuan.
Kada enda bula nuan Pusai bampa puang!
Kada enda banggar nuan Pusai mambar bedilang!
Semadi tulang nuan kaburok ngerepok batang.
Pusai madah ka diri enda bula.
Aku Pusai tu ke besirat mali rangkai,
Ke bensumbar Mali Diau.
Aku Mambu tu ibu endang masai nurun tumu,
Ngapus ka hari enda pulai main merarau.
Enti nuan ngelar aku banggar mambar bedilang,
Enti ditiup nuan lagi peda bisi pegari api.
Enti nuan ngumbai aku bula ngampa puang,
Enti ditampi nuan lagi bisi ga pegari padi.
Au enti api udah aku ninga menya Endu,
Leboh aku ke nunu nyeru dandang umai,
Enggi Linggir aki Sawai,
Di Batang Paku landai,
Leboh kemarau ke nyampau mua pemanjai.
Tak mansang aku ka dandang danggur umai,
Lalu dikechis ka aku machis,
Selup ka aku ba gerempong ujong legai,
Dia api ke menyadi mau makai,
Menyadi ari kaki datai ka serarai.
Dia asap iya nyau melap
baka ke nyerangkap remang landai.
Peda aku kelatan baka kaban pipit kechuai.
Malik aku ka lebak peda aku amau burak,
Baka lemak babi ngelampai,
Tuga nyau nadai agi dipeda nempala kera jelu tupai.
Nya alai pagi hari lalu disulor ka Indai Endat,
Enggau leka janggat gulai entekai,
Lalu ditugal ka orang jeluan padi nubai.
Lalu mansang meh padi bangang,
Baka pangka serugang pasang lemai.
Mua peneka-neka meh padi nanga
Ngampoh ka tuga kayu kelampai,
Tak nyau bejait meh padi bukit
manggai ka serarai.
Dia buah iya naka pemanah,
Sa seit pen nadai ga renchit lelai ka bukai,
Saleka nadai nyaya satangkai nadai lelai.
Nya alai leboh sida nanchang mai batu benang,
Ngambika enda kekitang ngejang ka serarai.
Leboh sida ngetau mai batu randau,
Ngambika enda bekakitau ngejang ka jalai,
Nya alai tak enda lama sida iya
ngisi rampa tikai penyedai.
Leboh sida berangkut mai batu semut,
Ngambika beka besut sebelah jalai.
Leboh sida ngema mai batu semada,
Ngambika belanda jampat datai.
Tak nyaubedunjong meh padi rabong,
Ke betugong penoh ruai.
Leboh sida besimpan mai batu laletan,
Ubat jadian jampat kembai,
Nya alai nadai pemedis sida
ngisi igi engkabai tibang sangindang.
Nya baru berita sida nyau sedura jauh jelai,
Tak nyau tumu tuai Melayu Tuanku Meresai,
Ke lalu ngelantar ka bidar bangkong berangai.
Tak duut-duut meh mutu bot,
Ngundan not besukut ka Hot gambar terabai.
Tak nyau cheit-cheit meh mutu sepit,
Ngundan perenchit ringgit bungai.
Tak nyau ringang-ringang
ngelanggar gelenggang gumbang bebungai,
Nya baru tak lendu-lendu perau tuanku,
Mudik ka jeliu Paku landai.
Datai iya ba pangkalan Linggir aki Sawai,
Lalu dilaboh ka iya sauh,
Lalu beranyat tali rantai,
Lalu tanchang ka orang ba likang tali panjai.
Dulu niki Enchi Mami ngagai leladi rumah panjai,
O lalu udong aku Laut Lawai baru datai.
Nya baru iya ngembai ka selayang tikai bembai,
O nama kereja nuan Abang Lana,
Nama pejalai nuan udong wai?
Aku ga bisi ninga berita nuan
ke sedura jauh jelai,
Bulih simpuli padi nubai.
Nya alai aku bisi mai ka nuan
pegeri tajau rawai,
Enggau gempanang tekang mau urai.
Nya beli ulih nuan udong,
Enggai ka kami lebu datai.
O amat aku bulih padi ulih ngibai,
Tang adat kami Dayak enda baka nya,
Endang pengawa kami bepantang begawai umai.
Nya alai ke diatu saleka pen apin ga iya tau nyaya,
Satangkai pen apin ga iya tau lelai ka bukai.
O anang nuan belebu tudah aku deh udong wai,
Uji giga ka aku padi lama enggi kita ke teda empa bekau buai.
O berapa rega menaga tajau rawai nuan nya deh udong wai?
Enda aku mar nyual iya ngagai kitai sama kitai,
Nama iya sagantang laloh sangantai,
Nya meh kena nuan bebeli ka guchi benda rawai.
Tang agi ga ditambah aku enggau bendai besai,
Kena nuan nganti penatai temuai,
Laban iya tau dipangkong nuan begadai-gadai,
Ke pengumbai jalai raja.
Bini Raja Simpulang Gana chelap bulu.
Tak lalu chelap bulu meh bini Raja Simpulang Gana,
Kadua nama iya Bujang Rangkang Kirai.
0 nama main bulu aku tak nyeru lain asai?
Lalu pasok ka iya kepiu baju panjai,
Lalu penyadi ka iya api ke degi tengah ruai,
Lalu bekindu iya besampu tulong besalai.
Dia ribut tak majak bepuput biau balai,
Dia angin nyau majak bepusin enda ngabai-ngabai.
Nya baru iya tekenyit ninga anak anembiak ke gaga ria rami rimai,
Berara ka tembawai madang rembai,
Sayang ka iya enti iya midang laya parai,
Kena pangka ka bua biau-balai.
Nya baru angkat bini Bujang Rangkang Kirai,
Lalu bejalai beguai-guai,
Deka meda ka ari pala tangga pun jalai,
Nampai tembawai madang rembai.
O enda ga nya lesi bebadi laya sulai,
Laban iya semina ngugor ka daun tuai,
Ke ngasoh madang rembai enggi kitai,
Ke bebuah beka buchai nyila isang.
Ribut muput ka rumah Simpulang Gana.
Dinga tak rengong-rengong angina nyabong,
Munyi ke pumpong ngiku baya.
Tak nyau deram-deram angin selatan,
Mangka ka tembawai madang rian,
Ke bebuah nempangan nempala kera.
Lalu mangka ka kaki atap,
Ke kebap baka sayap lang terebang.
Lalu begelih enggau ripih tiang lamba medang.
O sapa kitai bisi ngudi tanah ngamah menoa?
Kada enda bisi kitai ditu menawa muar kesa
Ngena raga anyam jarang?
Kada enda bisi kitai ditu mapap nyirat ka ingkat,
Enggau sirap linsing senggang?
Lalu sayat ka sida buok Munggang pisan!
Lalu lantar ka sida alu ari punggang paan!
Nya baru tak lesak lesu angin nyepu,
Ngebu ka apok baroh lubang.
Bini Simpulang Gana nilik.
Enti munyi nya setik-setik daun gemarik,
Nyadoh aku betuboh belaboh nilik.
Lalu tilik iya ari benda pama
Ke ketawa taja beka lekik.
Bisi ga iya dipeda tang agi ayas rapas mata,
Bisi ditentang tang apin ga iya terang tentu nyengala.
Nya baru tilik iya ari saketum indu benda.
Tentang iya manah ka ari kelawah besai moa.
Nya baru tepeda ka Endu Dara Lenta,
Ngaga pengawa nginta kereja.
Nyau tepeda ka Endu Dara Telanjing,
Ngading piring chukop perengka.
Ribut muput ngalih ari bilik.
Nya baru kechik-kechik lelayang tasik,
Ribut muput ngalih ari bilik.
Muput ka telenga atap tak kebap-kebap,
Baka sayap lang terebang.
Muput ka bilik jebong angin nyabong,
Nungkau ka benong menaga bujang.
Nya baru mangka ka balun tenun,
Baka bangkai enturun rajang.
Lalu terangkat karap,
Baka kaki sempada nentang.
O lapa aku tu tak kulup lansang kadubang?
Nesai gajai aku enda nyadi,
Ngambi rambai manok menang.
Enti menya aku asai tu,
Dini aku teambu ka orang,
Ke digelar aku anak Pangkas bisa,
Berindik ari laba kijang melunggang.
Enti kalia aku asai tu,
Dini aku teambu ka orang,
Ke digelar aku anak Ketupong bisu,
Ke bejako tetak tengang.
Bekumbai ambai.
Uji kitu ka dulu nuan ambai wai,
Aku nyugu kutu nuan mesai genalu buah tapang.
Uji kitu ka dulu nuan wai,
Aku nyara linsa nuan,
Mesai buah kara kadubang.
Tak enda nyaut orang tuai
saleka mukut padi bangang,
Tak enda nimbas orang tuai
saleka beras pulut jentawang.
Kati nuan tu mai aku sarak apai anak,
Nunda ayak melaki-bini?
Kati nuan mai aku terumpang apai bujang,
Baka tibang sarang padi?
Enti baka tu bedua ulun tua apai dom,
Enggi nuan ke indu enggi aku ke laki.
Enti baka tu bedua tajau tua apai mau,
Enggi nuan seragiu enggi aku guchi.
Enti nuan bisi salah igau,
Biau enggau salanjau manok lelaki.
Kada enda bisi kenyap nuan salah mimpi?
Lalu angkat orang tuai lalu ngimbai,
lya di kerigai rusok marang.
Lalu bandong orang tuai iya,
Enggau serungkong denjang seringgang.
Lalu disendi iya ngerimpi ka lepi sanggol lintang.
Lalu bejako indai lyak ngelar apai anak iya,
Enggau Batang Senapang Kupak,
Ngerumbak awak Pintu Kuta.
Apai Kumang lalu ngelar
Indai Orang Belia Bandir Tapang,
Ke taja rentang-rentang
mantang di punggang bali mensaga.
Peda nuan aku agi dudok dunga-dunga,
Nuan anang guai nanya,
Aku agi makau tandok pama,
Ulih aku nyamah di reba kapar batang.
Aku agi makau taring tupai,
Bai kitai ke betandai mansang ngabang.
Kati nuan orang tuai,
Enda ingat ka sempekat jako danji,
Enggau sida di Batang Paku nyeligi,
Nama pansut bulan pegari tu ila,
Endang bedanji munoh serunti babi belang.
Nama pansut bulan mingkai tu ila,
Kitai bisi semaia jako gadai,
Enggau sida di Batang Paku landai,
Ke besemaia begawai bepangkong tiang.
Anak Dara Simpulang Gana enggai enggau ngabang.
Lalu bejako Endu Dara Chanda,
O apai aku enggai nandai ngabang kadiri.
Aku enggai ngabang apai,
Aku enggai makai nengali asi.
Aku enggai enda madah ka Raja Tuah,
Ke digelar aku Raja Anda Mara,
Aku enggai enda madah ka Bujang Ansang Rengaya.
O, anak iya ukai semak,
Enda dipeda awak kelala mata.
Ka ngangau ka iya,
Enda didinga kangau,
Enggau tempalau sera nyawa.
Ngaga Tutong.
Nya baru taung-taung belumpong nibong,
Nyadoh ka tuboh ngaga rumbang tutong.
Nama utai manah ka rumbang tutong,
Ngambika iya tau nyadong nusoi berita?
Nama utai manah ka rumbang gendang,
Ngambika iya nerantang sebelah menoa?
Enti kulit enteli ka lama udah mati laya parai,
Enda tau ka rumbang tutong,
Laban iya dikena Aji ngangau ka Sigai,
Orang ke berumah di pasir rangkai,
Ke begamal ludai-ludai baka kerekai tugong padi.
Enti batang terentang palu enda tau dikena kitai,
Nya ga ka tutong Raja Abu,
Kena iya ngangau ka Sigai,
Ke berumah di Pasir Mabu,
Kena pangka ka deru guntur bemunyi.
Enti kayu medang enda tau ka
rumbang tutong kitai,
Nya ga kayu rumbang batang,
Ambi ka tensang tikong nyeruan.
Enti kayu temesu enda tau dikena kitai,
Nya ga kayu taju pendam Baketan.
Uji bantai ka pegeri tajau menanga,
Nya baru tau kena ngangau ka Raja Anda Mara,
Laban iya tau nyurong ka berita,
Ngambika sagenda didinga orang.
Enti pegeri tajau rawai,
Nya baru tau dikena kitai,
Ngambi Anda Mara Raja Pengibai,
Ngambika iya jampat datai ka betandai mansang ngabang.
Ngiga utai ka kulit Tutong.
Nya baru betebang jangit di tuchong bukit,
Tu baru mulut kitai nyebut begiga kulit.
Enti kulit tupai enda tau dikena,
Nya ga kulit tutong Manang Matai,
Kena iya nemuai ka Batang Mandai midang.
Enti kulit kera enda tau dikena,
Nya ga kulit tutong Manang Nyara,
Kena iya ngasu samengat orang ke lama udah laya lela,
Enggau orang ke bedega nyarang takang.
Uji bantai ka punggang ampang pua sungkit,
Nya baru tau dikena kitai,
Iya ka bebuah ngambi gambar Apai Sabit Bekait,
Betunga moa enggau Apai Satugan Langit.
Enti siang hari pua lebor api,
Nya tau bemunyi cheit-cheit.
Enti malam pua bali berinjan nya,
Tau demeram inggar sasengit.
Munyi ke pinta kachit ka buah pinang kunchit,
Saseit nulang ka batang.
Enti pua bali engkudu nya baru manah lumor satu,
Ba tengah engkah ka orang gambar gajah gajai antu,
Betunga moa enggauApai Sempa Tebu,
Enti siang hari iya tau bemunyi nyaris nyeru,
Enti malam munyi ke demeram inggar demeru,
Munyi ke minta sapu ka orang empurong bebulu,
Datai ari ulu langgai Kayan.
Nya baru tau ka kulit tutong,
Ngambika iya rarengong nusoi berita.
Nya baru tau diambi ka kulit sebang,
Ngambika iya nerantang nyengala nyawa.
Nyanggit kulit Tutong.
Nya baru dua kali udi jangit di bukit,
Sapa jari kitai tu sidi tau nyanggit?
Tak lalu angkat anak dara Rangkang Kirai,
Lalu matak rumbang tutong bebenong
ka lempaong tajau rawai.
Peninggi iya enda anchi-anchi,
Ngelui ngeli rapas japai.
Buka iya enda jena-jena,
Rapas depa jari megai.
Lalu batak iya punggang ampang bali belulai.
Lalu disengkabong ka iya ba Tutong tulong dipegai.
Enti rambuyan sebang tu agi bisi lapang,
Lantak ka tekang gempanang mau urai.
Enti mimit iya agi apin rapit,
Selit ka perenchit ringgit bungai.
Lalu pasok tekal enggau senggal pelaga Lawai,
Lalu tali enggau ragi ubong cherai.
Nya baru ngitang iya di punggang puting pemanggai.
Semina dipuput ka ribut dinga udah iya,
Dengut-dengut nyaris berangangai.
Munyi ke tau nyapa Anda Mara Raja Pengibai,
Ngasoh iya jampat datai ke betandai mansang ngabang.
Ngiga orang tau mangkong Tutong.
Nya baru taung-taung belumpong nibong,
Sapa kitai ke sidi jari tau mangkong tutong?
Lalu angkat Jintan Manah,
Ke begagah lubang mabong.
Lalu dipangkong iya sengkabong tutong,
Dinga tak nadai rarengong,
Enda ngelambong ari perabong pematang pinang.
Nama kabuah rindu ngasoh iya ke beli?
Iya nya tau diberi enjok soh China.
Nama kabuah ngasoh iya ke pachal,
Iya nya tau dijual enda berega.
Lalu angkat anak dara Raja Jegedong,
Minching taring babi bindong,
Jari kanan iya minching ubat jadian,
Batu letan beri Ini Andan,
Dikena besimpan mansang nyurong.
Jari kiba iya minching tandok rusa,
Ke beperiga bepampang nyelundong.
Lalu ditayok iya ngena tandok pelandok,
Dinga Tutong tak bemunyi retok-retok,
Munyi ke nyentok ka rayok miga begantong.
Lalu ninga Anda Mara ari menoa raya iya,
Di munggu Mara Benda tinggang bunga marau begitang,
Lalu ninga Anda Pengibai ke beguai mansang nguang.
Raja Anda Mara ngerara nyawa Tutong.
O nama main tutong tak rarengong enda badu?
Nama main sebang tak nerantang enda tembu?
Nyangka nya maioh munsoh,
Tang nadai ga aku ninga chapoh bala Kayan.
Ka aku ngumbai bala perintah negah,
Nadai ga aku ninga gerah padah tuan.
Enti nya nutong ka rumah rebah,
Apai ga pandai landik nyukong.
Ka aku ngumbai nya nutong ka atap lingkap,
Apai ga pandai landik merabong.
Aram tua ambai wai niki ka batu tinggi,
Ke lenggi dinggai-dinggai.
Ari nya baru tua nentang nyawa sebang,
Ke nerantang danggai-danggai.
Nama nya tutong tak enda badu rarengong,
Nyerumba lindong sabong lemai.
Nya baru nepan seduai iya ka batu intan,
Ke bedaan rakah rimai.
Lalu niki seduai ka batu tinggi,
Ke kadiri giai-giai.
Dia seduai iya nentang enggau ati lantang,
Ngelanggar gelenggang Gumbang bebungai.
Tang nadai ga seduai meda tutong,
Ke rarengong nyerumba lindong sabong lemai.
Tua tak semina tepeda ka Sultan Raja Brunai,
Ke rami rimai ke bejalai belumba kuda.
Raja Anda Mara nerupong.
Nya baru taung-taung belumpong nibong,
Nyadoh ka tuboh Anda Mara lalu nerupong.
Lalu angkat bini Anda Mara Raja Pengibai,
Endu Kumang digelar aku Takang Mau Urai.
Lalu muka peti ke menyanyi inggar berangangai.
Tak taing-taing peti berambing,
Munyi sering luching hari lemai.
Peda tak lalu tetukang peti rajang,
Ke benyawa gaang-gaang.
Indah enda munyi nyawa Antu Tebiang,
Nguap petang nyerimbai lemai.
Peda tak lalu tekebak peti pirak,
Ke bemunyi inggar semetak.
Indah enda munyi batok ikan juak,
Pengkelan buntak lekat ba unak kail rawai.
Peda tak dudi pegari utai bukai,
Dulu tampak terang meh peti rajang,
Kena pandang gempanang mau urai.
Dulu tampak nyengenda meh peti temaga,
Kena pandang gomala lua gajai.
Peda pugu peti kayu penoh di imbu,
Batu pupu gumbang bebungai.
Peda ujong peti luong tak begamal lepong-lepong,
Kena bandong terupong buloh kirai.
Lalu ditanggong Anda Mara
enggau kudong jari megai.
Lalu diengkah iya manah-manah,
Di penyunggah pinggai pemakai,
Ke udah ditaap Indai Endat,
Enggau sapu tangan ke besulam manah bungai.
Peda tak nyau ringang-ringang,
Terupong buloh lalang,
Indah enda baka burong kenyalang,
Ke dulu ngenggang angkat terebai.
Tak nyau linga-linga terupong buloh puda,
Baka gamal burong bekia,
Inggap di janga daan landai.
Lalu bejako deh endu bini Anda Raja Pengibai.
Ukai terupong tu ulih sengapa pia,
Ukai tu ulih kitai meli sapeneka ati,
Ukai tu ulih kitai ngibai di sabarang alai,
Tu ga ulih nguda ari menoa Pantai Panai,
Ulih jenti apai kami leboh iya ke agi pegi,
Peremisi chuti nangga gigi Gumbang bebungai.
Tu ga ulih lupu apai aku,
Leboh iya ke agi besulu enggau
raja Melayu Tuanku Meresai.
Nya ga teda pedua iya menya enggau
Sultan Tuan Raja tuai,
Tang lumbi iya naka dua iti nadai agi maioh gulai,
Laban siti udah diempu Melayu Tuanku Meresai.
Enggi apai aku dibai iya pulai,
Tang enggi Melayu Tuanku Meresai enda dibai,
Laban iya diasa ka jadi kapitan kapal bejalai,
Dikena tukang Laut Abang,
Nentang karang batu chanai,
Dikena uman iya bejalai malam,
Bayam paduman kena nentang
pangkalan alai sangkai.
Tak lalu ditanggong Anda Mara,
Terupong buloh laung enggau kudong jari megai,
Bai iya niki ka sadau ke gegiau,
Bandong kemarau bulan mingkai.
Datai din lalu bai iya niki ka leladi,
Ke tinggi dinggai-dinggai.
Lalu disiat ka Indai Endat atap putting belengkiai,
Lalu dibuka Indai Endu dara nganta
jenila pintu lelambai,
Lalu dikuing ka iya terupong buloh laing,
Ari anting puting pemanggai.
Nya baru lalu ditentang indai orang,
Ngagai simpang Batang Rajang landai.
Dia seduai lalu bayam menoa
Kejaman Kayan Uma Timai.
Nadai ga seduai iya meda
sebang ke nerantang inggar didanggai,
Nadai ga meda tutong ke inggar rarengong,
Nyerumba lindong sabong lemai.
Semina ga tua bayam sida
Kejaman Kayan Uma Timai,
Enggau lalu tepeda ka Kayan Uma Nyipa,
Ke berasai merinsa kurang pemakai.
Enggau bayam Kayan Uma Lesong,
Ke udah retong perabong punggang penyurai.
Ke udah kena kayau Tuan Low,
Kena tunyau bala Balau,
Udah dialah ka bala perintah,
Kena gagai bala kitai.
Nadai ga tua meda sebang,
Ke nerantang inggar didanggai.
Nyangka nya tak tutong manang nya,
ambai kenang,
Dipalu orang ke laap lansang,
Enda ngelala simpang Batang Mandai.
O anang pia,
uji kuing ka terupong buloh laing,
Baka ke nguing ka lanting gerah simpai.
Uji putar ka terupong buloh begelar,
Nunda jeragan mutar ka luan kapal bejalai.
Lalu tuju ka seduai terupong baru
nentang ulu Paku landai,
Dia baru tandang seduai bisi nentang,
lya lantang-lantang begadai-gadai,
Nya baru tinda seduai sama ngemata dudok berimbai.
Dudi lambu seduai iya bejako nusoi utai,
Dulu randa seduai sama ketawa ngelakai kuai.
O patut meh tutong tu enda badu dipangkong,
Tak taung-taung nyerumba lindong sabong lemai.
Tu ga tutong Raja Simpulang Gana apai Sigai,
Mai tua nandang nurun ngabang gawai besai.
Laban anak mensia tu bisi kereja gaga main begawai.
Nama nyin peretang penyarang rumah panjai,
Enggi sida di Batang Paku mulai,
Enggi sida di balun Paku landai,
Tak lepong-lepong kena banding panggau meligai.
Peda tanju sida di Batang Paku leletu,
Tak dugu-dugu langkau indu babi ngelampai,
Bekajang ka kumbu bali belulai.
Tak pelu-pelu tanju sida di Batang Paku lelendu,
Kena pandang kepiu lampu kedai,
Peda perabong rumah belong,
Enggi orang di Batang Paku lelepong,
Ditampong gantong menira panjai,
Ke begamal kipai-kipai baka penerebai burong rindang.
Bala Anda Mara bebai nurua ngabang.
Lalu bejako Endu lyak Rantai Pirak,
Ke keberak mandang moa,
Kadua bali nama iya Endu Remias Rantai Mas,
Ke merempas ninggang dada,
Nya ga bini Bujang Anda Mara,
Kadua nama iya digelar Raja Ansang Rengaya.
O ambai, kati ko tandang kitai tu ngabang nadai perau?
Ka kitai tu bedarat takut ka tesat,
Laban kitai enda nemu pelimpat jalai betiku.
Anda Mara nginjau layar.
Enti munyi nya tebang salumbar lumpak lejar,
Nyadoh kitai. betuboh nginjau layar.
Uji gagai kitai Sendin-Endin,
Ke nyarin di tengah jalai.
Kadua bali nama iya Siba-Iba,
Ke nyala di nanga sungai.
Nya menoa Sugu-Ugu aki Empelawa Jawa,
Kadua bali nama iya Bujang Gerinang Banda.
Kati nuan aki bisi ngembuan layar,
Ke meruan mengkang di tiang?
Kati nuan aki bisi ngembuan layar inchong,
Ke agi lekat dijulong ujong dugang?
Bisi ga aku uchu ngembuan layar basi,
Tarit di tali gantong kemirang.
Layar sambong aku meruan ngembuan uchu,
Ke begantong di puchok tiang.
Bala Anda Mara bebantai barang.
Nya baru terai-terai betenchang ratai,
Nyadoh kitai ka tuboh belaboh bebantai.
Perengka pen udah dibantai ka Samoa,
Udah sedia dibai ngabang.
Pengaroh pen maioh ga udah dibai,
Ka gembar tuboh nadai kekurang.
Bala Anda Mara ngambu endor dudok dalam perau.
Lagi aku ngemudi ko petara benda guchi,
Ngulih ka aku ganggam jari nguing ka uling tandok tumpang.
Lagi aku ngeluan ko petara benda pelawan,
Ngulih ka aku ganggam lengan ngujak ka taman raras dikedang.
Lagi aku nimba ko petara benda rusa,
Ngulih ka aku ganggam tapa ngeruga ruang.
Lagi aku ngambu menselit ko petara ringgit,
Laban aku mit lekat di sanggit tanchang baang.
Lagi aku ngambu jadi kelasi ko petara benda tali,
Ngulih ka aku berani nunjan tiang.
Bala Anda Mara bekejang belayar.
Nya baru sida ngelaboh ka sengayoh,
Bulih tujoh puloh nyari rengguang.
Lalu ditekan ka sida dayong bulan,
Mesai perampan tikai senggang.
Menoa Raja Tandok.
Lalu kejang ka sida ari pantai redai sengayoh,
Kena tinggang rupoh layar setra.
Kadua bali nama iya pun kemantan laboh,
Tambun rupoh tali pesara.
Nya dipangkang Raja Tandok,
Berumah di lambok ai nyurok numbok nerajang.
Nya dipangkang Raja Nuyan,
Berumah di riam dalam belaboh nunggang.
Nya baru kechit-kechit bangkong mit,
Ai nyumpit melunggang sanggit belakang kajang.
Mua pengelaju meh bangkong baru,
Nangga selulu gigi gumbang.
Menoa Endu Dara Kelinah.
Nya baru manggai di menoa orang
Di gelenggang gumbang menyadi.
Nya baru manggai di menoa orang
Di pasir tali tambun kerimpak guong guchi,
lya ke dikenyap ambi mimpi,
Tau ngasoh tediri jadi raja.
Manggai di gelenggang gumbang muat,
Manggai di rantau pasir entap,
Manggai di kerimpak guong silat,
Nya ke dimimpi ambi kenyap,
Ngasoh orang jampat terangkat jadi kaya.
Nya menoa dipangkang
Endu Dara Kelinah,
Ke terubah nemu pengidup.
Kadua bali nama iya
Endu Dara Kaul Kawa,
Ke penyangga tulang lembut.
Menoa Tajau.
Kejang ka ari nya,
Manggai di rantau danau penguji,
Endor anak lelaki berani muai nyawa.
Ka dua bali nama iya,
Tasik begilik nanga kuala.
Nya dipangkang orang ke bepending maioh telinga,
Ke ditanya enda nyaut.
Kadua bali nama iya Munti Tinggi Reruya,
Ke bekalepong anyut ka laut.
Bini iya Endu Ladang Papan Luan,
Ke ditepan enda begilik.
Kadua bali nama iya Endu Dara Lulong,
Begamal lepong-lepong nampong tempaung luan bilik.
Manggai ba menoa Gomala.
Kejang ka ari nya manggai di pun semambu ngandong,
Ke bekandong surong buntat.
Kadua bali nama iya pun Semambu marau,
Ke beka liau kena tenggau beliau api sempepat.
Nya menoa dipangkang Sultan Bungan tan puji,
Kadua bali nama iya Merom Panggai,
Ke diau di penyurai rapi nengeri.
Belaki ka Pesilar Ular Tedong,
Rengong-rengong ngua puchong tampong gomala.
Belaki ka Pesilar Ular Sawa,
Ke begamal lenga-lenga ngua sentika.
Manggai ba menoa Intan.
Kejang ka ari nya manggai di tinting tebing ninding,
Kena pandang perenching matahari.
Manggai di semilu batu galang,
Rendang-rendang mandang nengeri.
Nya menoa Merom Panggai jelai berita,
Kadua bali nama iya
Datu siko pemadu nama.
Bebini ka Tarikan tuan sembah,
Ke betuah lemambang dagang.
Bebini ka Raja Tundok,
Ke bejulok Wang Gudang.
Manggai ba Batu Besi.
Kejang ka ari nya,
Manggai di semilu batu galang,
Ke rendang-rendang mandang dunya.
Kadua bali nama iya semilu batu besi?
Ke pegari mandang menoa.
Manggai ba menoa Temaga.
Kejang ka ari nya,
Manggai di sungai panjai di rintai wong.
Kadua bali nama iya lebak pandak di punchak darong.
Nya menoa Manggah,
Ke berumah rapi nengeri.
Nya menoa Raja Manggam ke beritan put ing kemudi.
Bebini ka endun endu,
Ke bejako mali salah.
Kadua bali nama iya Endu Kumang,
Ke tukang enda berubah.
Manggai ba menoa Besi.
Kejang ka ari nya,
Manggai di semilu batu berasap,
Manggai di letong ai angat ke kijap Pegari api.
Nya dipangkang Bujang Sabok Lebang,
Bati tunggang numbang ka menoa.
Nya dipangkang jenawang Bujang
Mekang, Ke pengerumpang pintu kuta.
Bini iya enduKumangDulang Penyepoh,
Kadua bali nama iya
Endu Serentum Tukol Pengamboh.
Manggai ba menoa Bangkang.
Kejang ka ari nya,
Manggai di tanah mirah dipechik basah,
Ke nempuah bau laang.
Kadua bali nama iya tanah nyala,
Ke ngaba bau sinang.
Nya menoa Bujang Lembut,
Ke berani mail takut,
Enda kala surut malik ka belakang,
Kadua bali nama iya Bujang Lisa,
Ke udu berani raya,
Pengerumpang moa pintu lawang.
Bini iya Endu Kumang tukang beteri,
Kadua bali nama iya
Endu Dara Tukang Kawa,
Ngemata ka kuta dinding hari.
Manggai ba menoa Rachun.
O nama utai ke begamal lenga-lenga nya,
Asai ke meda taya alam lungan?
Nama utai ke bendang-bendang nyin,
Baka ke kena pandang terang bulan?
Nya nadai ditanya ka,
Nya ga mudor upa enda tau dipansa,
Enggai ka kitai buta di jangka leka mata.
O, kelaung ka nya ambai wai,
Ngambika satanjong sapuntang nuba.
Nya baru tak lendu-lendu bangkong baru,
Mansa pulau Gemalang Biru,
Betenggau ka lampu tampak terang.
Nya baru tak lanji-lanji
berangai panjai bangkong sakuchi,
Luan iya nuju pulau pasang api
ke pegari terang rarendang.
Nya baru lengka ka ari nya,
Manggai di pating limau janting,
Bepuru di pugu entemu lalang.
Manggai di Nanga Limau Janta,
Numpu ka Nanga Nuyan meranggang.
O sapa empu pangkalan apan tu deh apai,
Ke nyelai lain baka,
Ke enda kala dipeda aku
ari kalia selama jaga.
Nya nadai ditanya ka nuan endu,
Nya ga pangkalan lama kami kalia endor aku ada,
Nya ga tembawai rumah panjai kami ari menya selama iya.
Rumah Raja Simpulang Gana.
Kejang ka ari nya,
Manggai di Nanga Jawa Jingan,
Alai Lawai datai bekerembai kajang.
Manggai di titi kawi tebelian,
Numpu ka pangkalan raja dagang.
Nya menoa Simpulang Gana,
Menoa Rangkang Kirai Raja Sua.
Dia perau Anda Mara lalu sangkai,
Lalu dijapai iya tali panjai tanchang ka di likang.
Lalu diturun ka iya tampun layar kemirang.
Lalu niki ka peretang rumah chundong,
Anda Mara Raja jagedong,
Nunga aki iya Raja Durong,
Dudok nyerungkong denjang saringgang.
Ngimbai apai iya Raja Jembu Anda Mara,
Dudok di batu tinggi didinggai.
Betunga moa enggau Rangkang Kirai,
Berimbai kerigai rusok marang.
Anda Mara nanya ka berita.
O apai nama kabuah kita mangkong tutong,
Ke tetaung enda badu?
Nama pengawa kita nerantang ka sebang,
Ke bemunyi enda tembu?
O kati enda nuan ingat ka sempekat jako tampong,
Kitai enggau orang di Batang Paku matong,
Semaia pegari bulan kembong,
Munoh serunti babi kepong,
Laban orang deka begawai bepangkong begendang tiang,
Nya alai tu sama mai kitai betandai nurun ngabang.
Anak dara Anda Mara enggai ngabang.
Lalu bejako Endu Setik Marik Perada,
Ke beria mandang moa,
Nya ga anak dara Anda Mara Raja jagedong.
Aku apai enda enggau kita,
Betandai nurun ngabang
Ka Batang Paku lalepong,
Enti ujong tunjok aku enda dibekal
Ini Andok enggau batu periok,
Mesai tampok pinang beradong.
Enti tunjok indu aku apin dibekal
Ini Andu enggau batu tungku,
Ke begamal letu-letu,
Mesai telu burong ketupong.
Ukai enda datai aku din ila,
Di peretang penyarang rumah panjai,
Enggi anak mensia ke bekereja main begawai,
Aku kena uji Keling Aji seduai Simpurai,
Minching Kendi labu Brunai,
Nyugu jelu babi ngelampai.
Tak ginting-ginting tunjok puting,
Aku minching pamping piring rendai.
Nya alai lengka ka dulu rita nya,
Nya baru aku dibandong ka orang dudok berimbai,
Enggau Endu Lulong seduai Jawai,
Mangkang punggang puting meligai.
Dia kami didenjang anak Bujang Tangga Lulai,
Ke rejat-rejat minching tungkat mengkalat buloh kirai.
Enggai ka aku malu di lempedu tangkai kamai,
Alah imbai Endu Dara Jawai ke digelar
Ensengai Dayang Kumang.
Tu enteran kedua:
Lalu bejako Endu Setik Marik Engkerebai,
Endu Kumang ditelah aku Tekang Mau Urai,
Nya ga anak dara Anda Mara Raja Pengibai.
Aku enda enggau kita ngabang mansang nandai apai wai,
Enti ujong tunjok aku apin dirasok
Ka Ini Andok batu periok entap dudok,
Mesai tampok pinang tuai.
Enti tunjok indu aku apin dirasok
Ka Ini Andu enggau batu tungku,
Ke letu-letu mesai telu burong Beragai.
Enti jari kanan aku apin dibekal Ini Andan,
Enggau batu leletan ubat jadian,
Dikena besimpan ka pagarian ngasoh kembai.
Laban datai din ila aku tentu diuji,
Keling Aji seduai Simpurai,
Minching kendi labu Brunai,
Dikena nyugu jelu babi ngelampai.
Udah nya kami diasoh orang dudok,
Di punggang puting meligai,
Alai kami didenjang anak
Bujang Lemambang Tupai,
Ke rejat-rejat minching tungkat
Mengkalat buloh kirai.
Enggai ka aku malu ila di lempedu tangkai kamai,
Di-imbai Endu Teruna Dara Radai,
Nya ga unggal Simpurai ke dikumbai kitai
Lulong Bintang.
Betanya ka endor ngiga Pengaroh.
Enti munyi nya tebang kedemba kayu bejanga,
Nyadoh kitai betuboh nurun begiga.
Uji tanya ari jenawang Bujang Lempong,
Nyangka iya bisi ngembuan semilu batu anggong,
Entak ka ba labong ke kelapong ujong lanjang.
O enda aku nemu utai nama nya,
Enda aku nemu utai dipinta kita.
Uji tanya ari jenawang Bujang Besai,
Nyangka iya bisi ngembuan Pengaroh ubat tuai,
Engkah ka ba simpai sara ibang.
O nadai aku nemu aku enda kala meda,
Enda aku nemu utai dipinta kita.
Uji gagai Endu Teruna Dara Tinggi,
Nyangka iya bisi ngembuan semilu batu ai,
Baka ke nginak terenak bunga baki,
Nyangka iya bisi nyimpan di lepi sanggol lintang.
O enda aku nemu utai dipinta kita,
Nadai aku nemu utai benama nya.
Uji tanya ari Endu Teruna Dara Gauk,
Nyangka iya bisi ngembuan tandok pelandok,
Baka ke nginak tambak bunga kusok,
Parok ka di selok sundang menarang.
O aku pen nadai meh nemu enda ngelala,
Aku enda kala meda ari salama jaga.
Uji gagai Semutu Bunsu Semarugab,
Kadua bali nama iya Samukau,
Ke diau di tajur tanah.
Nya aki nuan sempuli padi bangang,
Nya aki nuan puli pulut jentawang.
Nama utai ditaroh nuan aki tegoh nguan menoa?
Nama utai dikembuan nuan aki di-simpan ka tanda raja?
Enti tegalan bisi aku ngembuan,
Ke ditugal mali laang,
Enti umai bisi aku ngirai,
Ka lingkar dandang,
Eh lapa aki tu lain utai ditanya lain utai dipadah,
Lapa aki tu lain utai dipinta lain utai dienah.
Uji gagai kita tuai bukai
Ke nemu ari aku,
Tau betanya kita ari aka
Ka sapit bunsu.
Lalu gagai Bujang Lembut,
Berani takut malut merirang.
Nya ga Bujang Berani lemambang api menila rangkang,
Kati nuan aki bisi ngembuan batu satawak,
Ke pematak jalai raja?
Kati nuan aki bisi naroh batu bendai,
Ke pengumbai jalai reta?
Enda aku nemu aku enda ngelala,
Enda aku kala meda iya ari salama jaga.
Uji tanya ari aka aku belebih nemu,
Uji gagai tuai bukai ke sapit bunsu.
Uji gagai kitai Selengur Laur Kasau,
Kadua bali nama iya
Duat Igat Sarechau Panau.
Nya aki nuan Unsak Gigi Remaung,
Kadua bali nama iya
Rajut Tegut Sakililing Punggong.
Nama utai disimpan nuan aki,
Dikembuan ka Tanda raja?
Nama utai ditaroh nuan aki tegoh nguan menoa?
Enti jalai kayau nemu aku uchu,
Kena mulau bala raja.
Enti jalai bunoh nemu aku uchu,
Ke ngaboh ngachau menoa.
Nama nuan aki baka ke ukai sengkuar panjai,
Pengaredai punggai bali belumpong?
Nama nuan aki baka ke ukai manding guyang,
Ke penyakang rumah chundong?
Aki tak lain utai ditanya lain utai di-enah,
Aki tak lain utai dipinta lain utai dipadah.
Ngiga pengaroh ngagai aki Nendak.
Uji gagai sungai panjai di rintai wong,
Nya menoa Sibal-Ibal,
Bejulok Tangkal Lempai Pemanggai.
Nya berada apai nuan Nendak,
Bedada masak ngarong ka punggong.
Nama utai ditaroh nuan tegoh ka tanda raja?
Nama utai dikembuan nuan sajeman salama jaga?
Enti engkerabun jani bisi aku ngembuan,
Kena aku meti ngelingi sepan,
Enti engkerabun babi bisi aku ngembuan,
Awak ka iya bekenji jampat nan.
O, lain utai ditanya lain utai dipadah,
Lain utai dipinta lain utai dienah.
Menoa Kelabu Papau Nyenabong.
Uji gagai menoa di empelai tinggi bandir,
Gagai menoa orang di munggu kayu ukir.
Nya menoa Jimbun Bulan,
Bati berani mutus tajam.
Ngemata ka duran jalai gambang.
Kadua bali nama iya Bunga Sendai,
Malai-alai tumboh di tatai pandan bekuang.
Nya dipangkang Aki Kelabu,
Ke bejako sinu Papau Nyenabong.
Kadua bali nama iya Apu Mau Nulang Perabong.
Nama utai ditaroh nuan tegoh nguan menoa?
Nama utai disimpan nuan sajeman ka tanda raja?
Enti randau malam bisi aku ngembuan,
Ka penancham lubang idong.
Lain utai dipinta lain utai dipadah,
Lain utai ditanya lain utai dienah.
Menoa Beragai.
Uji gagai kerapa madang ubah,
Ke bebuah lentur nunggang.
Nya menoa dipangkang Bujang
Sebabang Bunga Ringkai,
Digelar aku Sega Selega Wi Selegai,
Kadua bali nama iya digelar
Samatai Manang Burong.
Nya berada apai nuan Beragai,
Bejulok Simpai Rarik Lampong.
Nama utai dikembuan nuan sajeman ka tanda raja?
Nama utai ditaroh nuan tegoh nguan menoa?
Labu randau bisi aku ngembuan,
Direndam aku sabulan di Rantau Lumau.
Nama nya aki lain utai ditanya lain utai dipadah.
Lain utai dipinta lain utai dienah.
Menoa Pangkas (Kutok).
Uji gagai menoa orang di batang tengang ruji,
Endor dara mereti ngentun tali kelapong ruding.
Manggai di punggang buloh lalang,
Munyi sida melanyi bujang mekang,
Nempap sambang rumbang kesuling.
Nya dipangkang Lachau Kuring,
Lansik merening bara api,
Dipangkang Langgong Janang,
Nyundang ka banang mata seligi.
Nya berada apai nuan Pangkas,
BejulokRemaungRaras kekebas kelili panjong.
Nya berada apai nuan Kutok,
Bejulok Santok Lunju Begelong.
Nama utai ditaroh nuan tegoh nguan menoa?
Nama utai disimpan nuan sajeman ka tanda raja?
Enti kayu empata bisi aku meda,
Ke digaga bala ka sanga balang enteran.
Eh, lain utai dipinta lain utai dienah,
Lain utai ditanya lain utai dipadah.
Menoa Embuas.
Uji gagai orang di tatai panjai,
Baka bingkai tanggui seraong.
Gagai orang di tanah lengkap,
Baka saap moa basong.
Nya dipangkang Raja Taka,
Ke betelaga baroh rekong.
Nya dipangkang Mau Menjan,
Ke begeman nangkup dabong.
Nya berada apai nuan Embuas,
Bejulok jong bangkong deras,
Kekebas dipala wong.
Kadua bali nama iya Embuau,
Ke bepanggau tinggi padong.
Nama utai ditaroh nuan tegoh nguan menoa?
Nama utai disimpan nuan sajeman ka tanda raja?
Enti luop bisi aku nukop,
Ambi ka tangkup perabong lumbong.
Enti batu telu tanah bisi aku ngembuan,
Ke betingkah tinggi nempusong.
Kati alai nuan aki lain utai ditanya lain utai dipadah,
Lain utai dipinta lain utai dienah?
Menoa Ketupong.
Uji ngagai menoa orang di semilu Batu Galang,
Munyi Bujang mekang nempap sambang rumbang ketebong.
Nya dipangkang Antu Mali Lebu ke bekatapu tujoh tuchong,
Nya berada apai Ketupong Bisu ke bejako mutus rampong.
Nama utai dikembuan nuan sajeman ka tanda raja?
Nama utai ditaroh nuan tegoh nguan menoa?
Enti entimun kakah bisi aku ngembuan,
Ke bebuah mati randau.
Eh, buban ngapa nuan aki tuai lukai,
Lap mapap nuan aki enda nemu utai.
Lebu kuta tinggi nuan aki ke penganti bala nyurong.
Baka ke ukai bunut nuan aki,
Ke rerengut di punggang padong.
Menoa Kundlng (Burong Malam).
Uji gagai orang di lembang madang senggang,
Baka lelanjang bulu burong.
Nya menoa dipangkang Bujang Sakunding Mupong,
Kadua bali nama iya Burong Malam,
Ke faegeman nangkop dabong.
Kati nuan aki bisi ngembuan batu unak,
Ke pematak jalai raja?
Au nyerumba linda sabong lemai,
Bisi aku ninga iya serintak nyabak rengai-rengai,
Minta rendai nyamai ke digulai lintin pisang,
Tang deka aku madah takut ka tulah nyebut mentua,
Deka aku bejako agi sanggu nyelinting nama.
Laban kami sama sarumah satampong perabong,
Laban kami saum tempuan betampong temetong.
Semina ditunjok ka aku enggau tunjok ujong jari,
Semina dikuit ka aku mimit ngena kuit tapa kaki.
Anda Mara ngiga akal.
Uji kitai nunda akal niang Rekaya Dana menya,
Leboh iya ka mudi Lawai Laut Lingga,
Meli guchi indu benda,
Apin chukop datai rega,
Semina iya betandan ka jala apin ngerembai,
Budi apin ngasi enda tau dikena.
Uji tunda akal leboh kitai ke agi jenawang bujang besai menya,
Leboh kitai ke agi ngundang sida endu dara mekang,
Tindok di ladang papan lekai,
Leboh kitai ke belalai ka sida mengua tangkai mengandai,
Nya alai indai iya enda nemu kitai,
Betandan ka ratai rampang bunga,
Nya baru akal tau dikena.
Menoa Ini Andan.
Uji gagai menoa orang di keresik kerangan marik,
Ke kebelik ditabor intan,
Gagai orang di sungai panjai pengelilih bulan.
Nya menoa Gepi Ini Andan,
Menoa Samatai tuai selampor uban.
Anda Mara nepok Ini Andan.
Lalu angkat Anda Mara,
Lalu menyadi ka api mau demeram.
Digempuru ka iya seku bunga tanam,
Buai ka iya lukai digulai menyan.
Au seku bunga tu parampang bunga tuang,
Tu ukai ulih aku sengapa pia,
Iya ga ulih leboh aku ke agi tinggi,
Disuli labong belantan.
Ulih aku ngundang endu dara mekang,
Ke tindok di penchalang papan baan.
Ulih aku ngenchuri enggi ambai ati,
Ke tedani tindok malam.
Ulih aku nyagam di puting tilam,
Lalu taroh aku tegoh-tegoh,
Disimpan aku dalam bungkan.
Nya ga endang dikena aku nepok Ini Andok,
Dikena aku ngelaban Ini Andan.
Lalu ngelu pala meh Ini Manang Mepa,
Di pala punggang pepisan.
Tak lalu rebah luput meh Ini Manang Likop,
Lalu rebah tetungkam meh Ini Andan.
Dinga tak nyapa meh uchu dara enggi iya,
Ari pelangka papan baan,
Endu Iyak ke serindak tensang pending,
Ke beperenching ditatah intan.
O…anang nuan Anda Mara
Ngayah ka Ini lalu beduan,
Anang nuan nguji ka ati ke berani kelalu tajam,
Anang ngayah ka Gepi Ini Andan.
Laban kami sayang ka
Ini Manang ke jengkarang laya padam.
Enggai ka iya nadai agi ngajar,
Kami gawa mangku tangga taking ridan,
Enggai ka iya nadai agi nipak ka kami ai minyak,
Nadai agi nyagam ka kami ai garam.
Enggai ka iya nadai agi ngelaboh ka kami
Ai limoh nyambut tengkujoh Bulan engkeleman.
Indah leboh Ini Manang Mepa semina ngelu pala,
Kami lalu belanda ngambi Nyara manang belian.
Indah enti iya semina lembau makai,
Kami beguai nurun mansai,
Ngusai ka kelakatai sarang ikan,
Enggai ka nyawa iya bekata laya danjan,
Enggai ka iya kena japai
Ngerai seduai Raja Niram,
Ditaban ka sida ka Batang Limban Kanan.
Enggai ka iya dibai sida nepan ba berangai bangkong papan,
Keba deh berangai bangkong papan enggi Raja Niram,
Ke nyelai lain ensumbar,
Bensumbar linda lindam salah baan,
Tangkup papan santubong dulang.
Tak nyau luput lela meh Ini Manang Nyara,
Ngelu pala punggang pepisan,
Lalu luput rebah meh Ini Manang Jarah lalu tetungkam.
Nya baru Anda Mara Raja Pengibai,
Tak lalu beguai ngambi kadiri,
Dia sida Anda Mara lalu sereta sapeneka mai.
Nya baru Ini Andan lalu bedanjar angkat engkebut,
Dia baru Ini Manang Sada tak ngeleda angkat luput.
O nama main kita uchu baka ke deka nyapai utai tuai,
Baka ke deka ngerampas barang punas.
Kati alai kita tak nguji ka pemarani ati deka ngerampas?
O enda pia ini, kami ga diasoh sida di Batang Paku landai,
Ngambi pengaroh tuai kena sida begawai begendang tiang,
Ngambika orang Paku raremba,
Ke gawa besai kereja deka ngelala gaya dunya mansang.
Anda Mara ngasoh Ini Andan ngurong manok.
Au Ini Andan laban nuan salah tulong agu,
Laban nuan nyau laap kelalu tuyu.
Nama main nuan ngelepau ka selanjau manok kelabu?
Enti nuan sayau Ini Manang Mengkau kumbai kangau pulai kitu,
Peda nuan manok kelabu nuan siko nya,
Udah runggu kena palu putus iko tebantun tugang.
Laban selanjau manok jelayan enggi nuan,
Udah tepejoh jauh nepan,
Manok labang enggi nuan Ini Manang,
Nyau belelang jauh makan.
Laban babi nuan kelalu jai ati,
Ngenchuri padi enggau macham utai ditanam.
Bisi aku meda siko tak nyau lesi bebadi laya danjan,
Kena tikam orang enggau pendawan mata berayang.
Au, enda aku bula ka seduai uchu,
Nyangka tinggal aku manang ke belelang,
Ka Batang Skrang langgai Enteban.
Nyangka tinggal Manang Matai tu betawai ngulu ka Batang Layar.
Nyangka tinggal lupu tudah aku,
Betanam ayu ka ulu Paku Kerangan Pinggan.
Nyangka tinggal aku betabas ka Patang Rimbas,
Ngumbang kerepas Nanga Inar.
Nyangka tinggal mepa aku gawa ka Kalaka Batang Krian.
Din aku ninga ribut tak duot-duot,
Ke bepuput angin selatan.
Ninga ribut nyepu begulang galu,
Ngebu ka pintu tekusai pagar.
Nya alai kusai ka aku pintu lantai,
Ngasoh iya tekusai jai tengkulan.
Enti aku bisi ditu,
Ni aku deka meda iya baka nya,
Laban aku enggai merinsa ka anak Dayak,
Aku enggai beduan anak Iban.
Aku enda ngasoh babi dega aku,
Makai utai di umai ngachau utai ditanam.
Enti iya enda ulih tan ka aku,
Tentu aku minta tulong aya kita Iram,
Nya orang ke berani ati mutus tajam,
Orang ke ngembuan belati tali karan,
Ke masai ditempalong lalu ditikam,
Ka lubok Nanga Baram,
Lalu bulih bekawai ikan baam,
Laban gasan iya bumpan Ka baringan marik empang.
Ini Andan ngumbai manok iya.
Lalu angkat Gepi Ini Manang Nyara,
Ngenggam umpan seku muda.
Lalu nurun Ini Manang Pagun,
Ka tukun kaki tangga,
Lalu nelentang ka dulang buka sadepa.
Dinga tak chiet-chiet
Terinting puting dabong rapit
Enggi Ini Manang Disit,
Ngangau ka samoa antu penyakit,
Enggau selanjau ijau manok kunchit,
Ditambah enggau serenti babi mit.
Peda tak bejelangkit bunsu antu penyakit,
Datai ari bukit kapar reba.
Dinga tak kiak-kiak terinting putting dabong tachak,
Enggi Ini Gepi Manang Gayak,
Ngumbai selanjau ijau manok bekuak,
Enggau serenti babi biak.
Peda tak baka jengkak antu buntak,
Datai ari lebak rapi paya.
Dia deh manok tawai enggi
Ini Gepi Manang Gendai,
Tak beguai mansang ngempa,
Dia babi enggi Gepi Ini Manang Tibi,
Beguai mati mansang kia.
Manok tuntong enggi Ini Manang Langgong,
Di sintak tanggong iya enggau sengkilong sintal amba.
Lalu dikurong Ini Manang Chelong,
Dalam pabenong tajau rusa,
Ditutop iya enggau sengkapan pingan lama,
Dikerabat iya enggau kawat Panjai lima.
Dinga lalu bejako deh Ini Manang Nyara,
Au deh serenti babi dega,
Enggau selanjau ijau manok lia,
Enti aku nemu ati kita jai mati,
Ngenchuri padi di tanah paya,
Enti aku nemu kita beduan Iban merinsa ka anak Dayak.
Enggau enda ngasi ka tagang Tibi Manang Nyara,
Tentu kita aku keripit menya,
Dalam supit belansai lempeda,
Ke ditambah aku enggau juah mesai pala.
Nya baru aku nempalong ka kita babi kepong,
Enggau selanjau manok sabong ka kebong langit lada.
Nya baru kita laboh ka baroh,
Ninggang telok lubok Luba Lassa.
Nya baru nyawa kita manok banda,
Enggau serenti babi menoa,
Ke besepa laya lela.
Nya baru untak kerubong pala,
Enggi kita dipakai bekawai ikan belida,
Abis dipedua sida gerama digelar aka takar engkabang.
Genteran kedua:
Tak lalu angkat Gepi Ini Andan,
Lalu nunyau seku ngenggam umpan.
Lalu ditunyau Ini Manang Mengkau sadaun chapan,
Nya baru nurun Ini Manang Pagun,
Ka tukun tengah menalan,
Lalu telentang ka Ini Manang dulang bandir tekam.
Aki Ungkok lalu dudok di repok tuga tundan.
Dinga tak chiet-chiet terinting putting dabong rapit,
Enggi Ini Manang Megit,
Ngangau ngumbai antu penyakit
Sida serenti babi mit,
Enggau selanjau ijau manok kunchit,
Kaki iya ke manah mati nyilup nyelit ari kanan.
Peda tak bunsu antu chit,
Ke bejelangkit datai ari bukit rapi emperan.
Tak jengkak-jengkak selanjau ijau manok bagak,
Datai ari lebak ngeruang langkan.
Lalu belanda selanjau ijau manok lia,
Enggau serenti babi dega mansang kia datai makan.
Manok tuntong enggi Ini Manang Langgong,
Sintak tanggong iya enggau sengkilong amba rutan.
Babi enggi Ini Manang Menani,
Tangkap iya di kaki biau ka kanan.
Lalu dikurong Ini Manang Langgong,
Dalam pabenong tajau Pelawan,
Ditutop iya enggau gerop guong bulan,
Dikerabat iya enggau kawat Panjai enam,
Dinga lalu bejako deh Lansu Ini Andan,
Au serenti babi dupan
Enggau selanjau manok jelayan,
Enti aku nemu kita merinsa ka Dayak,
Beduan anak Iban,
Makai utai di umai ngachau utai ditanam,
Telu kita menya abis aku gempuru ka empa pakan.
Leboh kita agi mit menya,
Kita abis aku pichit bunoh gelam.
Tentu kita aku keripit enggau supit belansai rutan,
Ditambab aku enggau juah mesai lengan.
Nya baru aku nempalong ka kita manok sabong,
Enggau serenti babi dupan,
Lak ka kita kindong-kindong
Ngelui kebong langit beriran,
Nya baru kita laboh ka baroh,
Ninggang telok lubok Nanga Baram.
Nya baru nyawa kita Ensing Gima,
Enggau serenti babi dupan,
Lalu bekata laya danjan.
Awak ka untak pala kita,
Selanjau ijau manok lia,
A bis tepangka ka kanan ka kiba,
Ke lalu diempa bekawai ikan baam,
Enggau kena taban ka ketam
Ke bejalan tama lubang.
Anda Mara mulai ka diri ari Langit.
Nya baru tebang jangit di tuchong bukit,
Nya baru sida Anda Mara deka sama mulai ka diri ari langit.
Baru sida ngejang ka menoa orang
Di keresik marik ke kebelik tabor bintang.
Kejang ka sungai panjai,
Kena tabor urai tekang gempanang.
Nya pangkalan Matai Tuai selampor uban,
Nya pangkalan Gepi Ini Andan..
Menoa Bunsu Bintang Banyak.
Kejang ka ari nya,
Manggai di Batu Tangkal Tangga,
Ke dipeda tanggal ketapu.
Nya menoa Bujang Ketapu Tunjang Tujoh Betuchong.
Bebini ka lyak Bintang Banyak,
Ke beberak mandang tegalan.
Menoa Bintang Tiga.
Kejang ka ari nya,
Manggai di kebong langit landong,
Baka sengkutong tajong sarat.
Nya menca Bujang Sabok Lebang,
Ke rerendang mandang tegalan.
Bebini ka Endu Endun Pengilum
Gendum Pinang Saleka.
Menoa Ulop Ensilup Remang.
Kejang ka ari nya,
Manggai di Rantau Jayau Bunga,
Manggai di Semilu Batu Rasa,
Munyi kela nyawa anembiak nyabak.
Nya menoa dipangkang Ulop Ensilup Remang,
Menoa Maling Jemeling Bintang.
Kati gelai nuan aki enggau kami
betandai nurun ngabang?
Kati randa nuan aki enggau kami
nengua nurun masang?
Aku enda enggau nganti ujong Bulan semilan,
Baru aku bayam tegalan orang ke nunu dudi.
Nganti pun bulan sapuloh baru aku nurun ka baroh,
Deka meda ka pemaioh pun padi.
Menoa Bulan.
Kejang ka ari nya,
Manggai di batu chanai,
Ke dinggai-dinggai baka
Lawai mansang besembah.
Manggai di batu panjang,
Baka pedang ngena ansah.
Nya menoa dipangkang Jingga,
Ngemata ka pangka leka bena.
Nya menoa dipangkang Endu Endat,
Ngingat ka sempekat jako lama.
Menoa Matahari.
Kejang ka ari nya,
Manggai di babas parai langas,
Baka ke dijelas daun api.
Nya menoa dipangkang Jamut pandak seput,
Sakejap idup sakejap mati.
Bini iya Endu Dara Gauk tegar tindok,
Ke tedudok jampat tedani.
Menoa Ngitar.
Kejang ka ari nya,
Manggai di semilu batu pambar,
Kena pijar bedil besi.
Kadua bali nama iya Bujang Tegar,
Mambar ka sempiar batang tapang.
Menoa Raja Durong Tuai.
Kejang ka ari nya,
Manggai di urat empelai pansap,
Alai nyamah ubat simpulai padi.
Manggai di tanah gelenggang tarah,
Endor nyamah tuah menang bebeli.
Nya menoa Durong Tuai,
Berumah di tatai madang getah,
Ke berandah di belakang tinting.
Nya menoa Raja Durong,
Bejulok Lumpong Tibang Bebaring.
Bebini ka Kumang Cheremin Bintang,
Tukoh Lawang Pinggai Bekaki.
Endu Dara Talun Pelangka,
Ngemata ka kuta dinding hari.
Lalu nyapa Anda Mara,
Kati nuan enggau kami betandai nurun ngabang?
Ensana aku endang udah ngipa,
Di seraka pampang jalai.
Kemari aku endang udah nganti,
Di serambi langkau umai.
Menoa Raja Jembu.
Kejang ka ari nya,
Manggai di daan landai tinggi tundai,
Nyagu ka bingkai tibang betampong.
Manggai di emperan tasau bulan,
Nyagu ka lenggi bunchol guong.
Nya menoa Raja Jembu,
Dudok di batu tinggi di dinggai.
Nya menoa Meta Raja pengibai,
Bini iya Endu Endat Baku Kansat,
Ngembuan ubat simpulai umai.
Endu Kumang Baku Palimbang,
Ngembuan lemambang ubat pengembai.
Lalu nyapa Raja Anda Mara,
Enggau gensera jako berambai,
Bayoh kitai aki sama betuboh nurun ngabang,
Aram gelai kitai aki sama betandai nurun masang.
Ensana aku endang udah ngipa,
Di seraka rantu jalai.
Kemari aku endang udah nganti,
Ba serambi langkau umai,
Saharitu baru kita datai.
Menoa Chenuda Chenanum Tuai.
Kejang ka ari nya nyau nandan,
Di bulan tanggar peranama.
Ngili ka ai belimbun Jawa,
Berumpak enggau awak Bintang Melanau.
Kadua iya besendi enggau ai Sungai Rangki,
Ke kepeli bepantak sulau.
Nya menoa Chenanum tuai,
Ngembuan utai saribu guna,
Berumah di tatai lubang nyawang.
Nya dipangkang Chenanum Raja Chenuda,
Berumah di tuchong Rabong Reminang.
Bebini ka Endu Dara Jata,
Dudok di semilu batu rasa,
Baka moa abi geraji.
Lalu nyapa Anda Mara enggau gensera Jako lantang.
Kati nuan aki enggau kami belandik ka batu lentik,
Ke begilik merabong kajang?
Kati nuan aki enggau kami makai ka kaung kasai,
Nachak ka gundai galong ngelagetang?
Kemari aku udah nganti sahari tu baru kita datai,
Ensana aku udah ngaga chukop kereban samoa utai.
Menoa Biku Bunsu Petara.
Kejang ka ari nya manggai di bukit,
Ke beringgit nabong mayang,
Nyagu ka karang tangkal miga.
Manggai di bukit enggal sigi,
Nyagu ka lenggi moa benda
Nya menoa Biku Bunsu Petara,
Menoa Pantan Inan Raja Jadia.
Belaki ka Bujang Pasang Pareh,
Ke bepurih bulih benda.
Kati randa nuan enggau kami nengua nurun ngabang?
Kati gelai nuan orang tuai enggau kami betandai nurun masang?
Aku enda enggau laban pengawa aku bereba nguan menoa.
Laban aku tu kasok nyumbok di bulu mata.
Indah aku semina tindok nyuntai,
Parai niang Minggat Apai Runai,
Di seberai tiban Nanga Saan.
Leboh aku tindok telentang,
Mati niang Balang laban petenah orang,
Parai digayang tuan.
Nya anak aku bai ngabang,
Endu Tangkong Puchong Penguji,
Orang ke beati sinu kasih.
Nya anak aku nya enggau kita masang,
Endu Kumang Bunga Jerami,
Ke bepurih tau ajih.
Nya ubat penampong sukat bai ngabang,
Mesai ketap ati lelabi,
Mesai jari tapa rengguang.
Nya ubat penampong seput bai ngabang,
Nebal seraput danan idup,
Nebal seraput danan tulang.
Menoa Raja Selampandai.
Kejang ka ari nya,
Manggai di munggu gulu putan,
Manggai di lebak tumbak nasan.
Nya menoa dipangkang Raja Salempetoh,
Datai ari tengkujoh panchor wong.
Nya menoa dipangkang Selampeta
Betukol lenda,
Ke landik betempa rentang-rentang.
Bebini ka Endu Kumang digelar aku
Penampang Dulang Penyepoh.
Kati randa nuan aki enggau kami
nengua nurun ngabang?
Kati gelai nuan orang tuai enggau kami
betandai nurun masang?
Aku enda laban aku kasok nyumbok di bulu mata,
Pengawa aku nya dia tak bereba nguan menoa.
Nya anak aku Endu Dara Jata bai kita ngabang,
Enti leboh aku ngamboh lampang besi kemuja,
lya dudok ngemata ngelala gaya bunga besi.
Menoa Pengaroh.
Kejang ka ari nya manggai di tatai panjai,
Kena tipas langgai ruai ransa.
Manggai di tuchong tanah langgong,
Endor ngurong tuntong manok banda.
Nya menoa Rajut Tegut sakaliling punggong,
Nya menoa Unsak Gigi Remaung.
Bebini ka Kaak kedendang bagak teratak,
Kadua bali nama iya
Bangau Labang Betugang burak .
Dia sida meda puchong tak bekaledong dudok kalidak,
Dia sida meda taring tak bekagaring gali kechukak.
Ditu mai taring ka juring anang iya ke patah.
Ditu mai tandok ke pugok giga iya ke rakah.
Datai ba pintu langit
Kejang ka ari nya,
Manggai ka puchok nyiur pugok,
Baka rasok bentok tinchin mas.
Nya dipangkang Manang Jaban,
Ngemata ka tengkulan pintu langit.
Bebini ka gelanyang Manang Matai,
Ke enda kala bejalai sakali nginsit.
Dia sida iya meda jalai,
Ke ditampai nadai bepesu.
Dia sida lalu bejamban ka daan kayu malam,
Ke tegayam petang ngelepu.
Ngerara rampa menoa.
Kejang ka ari nya,
Manggai di babas kusi madang lalang.
Nya menalan ari sajeman kalia iya,
Nya palan orang ngetu salama jaga.
Nya baru ruya-ruya raba bebunga,
Nyadoh kitai betuboh ngerara menoa.
Menoa apa nyin deh apai,
Iya ke tampak remba-remba,
Ke kena tentang bulang leka mata?
Nya nadai utai ditanya ka nuan selantang anak dara,
Peda nuan nyin tak pelu-pelu api lampu,
Ditungkun tumu api kelita.
Peda nuan nyin tak lanji-lanji ril besi,
Kena titi kaki jalai kereta.
Peda nuan nyin gambar nyunyah tak reregah mua pemanah,
Lekat di luan kapal Johara.
Peda nuan nyin jalai tak mua pemesai,
Kena bandong imbai menira Raja.
Peda nuan tali tendu nyin tak manggu-anggu,
Ke tau bejako nusoi berita.
Nya ke dikumbai orang nengeri Singapura,
Diwan Sultan tuan Raja ke dudok nunga mija,
Tembu ngemata ka pesara tali gudi.
O nama nyin deh apai,
lya ke pegari mua penampak,
lya ke ayan naka penyemak,
lya ke belagu linsu burak,
Api lampu ke ditungkun tumu agi tampak?
Nama jalai nyin deh apai entak rintai
Menira tambai Raja biak?
Nyin nadai utai ditanya ka nuan anak wai,
Nya ga rampa nengeri Sarawak,
Orang ke gaga ngemata ka injin minyak,
Ke beka gutak ngenjing tebararak betiang besi.
Menoa Ingkat.
Kejang ka ari nya,
Manggai di lembang madang senggang,
Baka lelanjang tandok labong.
Nya menoa Ingkat ke landik nempap
sangap rumbang ketebong.
Lengka ka ari nya manggai di Sungai panjai,
Kena telesai tambun miang.
Ditu kitai mai serepak,
Ke beka chukak seregang magang.
Lengka ka ari nya,
Manggai di munggu enteli lelaki,
Manggai di Lembang madang terentang padi.
Bala Anda Mara ngerara kebun Raja Simpulang Gana.
Peda tanah nyin tak mirah mansau gadong,
Batang nyau nadai agi beluntang maioh betugong,
Peda tak merera ular sawa ditampong ular tedong,
Tak reremba gamal baya ditampong remaung.
Nya ga kebun Simpulang Gana Raja Jegedong,
Alai iya ngepong ka patong buntak dayong,
Mumpong ka rekong buntak alau.
Peda tanah nyin tak mirah mansau jera,
Batang nyau nadai agi beluntang dua,
Peda tak merera ular sawa ditampong ular naga,
Tak rerenjong gamal remaung di¬tampong rimau.
Nya ga kebun Raja Simpulang Gana,
Alai iya ngemba saba antu empangau.
Nya baru tak lalu manjong bala Anda Mara inggar kekaung,
Munyi ke nyentok ka kebong Langit ngeruang.
Orang ke di rumah pen lalu rami richah ngerara nyawa,
Bala Anda Mara ke gaga pulai ngerampas.
O mua meh pemanah panjong bala Anda Pengibai,
Orang ke baru pulai ngerengai ka utai tuai,
Orang ke pulai ngerampas barang punas.
Pendai Raja Simpulang Gana.
Kejang ka ari nya datai di Nanga Jambu Ara,
Numpu ka Nanga Nuyan meranggang.
Tu pengkalan Raja Simpulang Gana,
Pangkalan Raja Tuah ke ditelah Raja Sua.
Lalu niki bala Anda Mara,
Meda rumah panjai udah sedia anchau tikai,
Baka ke baru pulai puang pengabang.
Meda rumah merundu enggi Raja Datu,
Agi diampar baku sarang pinang.
Dia Anda Mara Raja Jegedong,
Lalu ngimbai aki iya Raja Durong,
Enggau bandong serungkong denjang saringgang.
Lalu betemu enggau apai iya Raja Jembu,
Baka penudok Melayu raja dagang.
Lalu di-imbai iya aka iya Rangkang Kirai,
Enggau kerigai rusok marang.
Nanya ka berita.
Nya baru ruya-ruya bunga raba,
Nyadoh kitai betuboh nanya ka rita.
Nama rita kita deh laki endu?
Nama rita kita deh apai-uchu?
Au bulih ga kami taring uting ngeli babi,
Enggau tandok rusa ke beperiga bauh nyadi.
Satengah nya ulih kami ngenchuri ke bebudi main bebujok.
Enti taring uting babi menoa,
Enggau tandok rusa ke beperiga bepampang tiga,
lya ke ulih kami beseku ka kapu rampang bunga,
Leboh gelanyang Manang Sada ke ngeleda udah ditepok.
Lalu angkat mengua tangkai mengandai,
Lalu muka ma Anda Mara Raja Pengibai,
Peda iya taring uting babi ngelampai,
Tak chagak-chagak dua berimbai,
Asai ke meda sida endu teruna dara pandai,
Ke begulai bedurok nutok.
Bebai nurun ngabang.
Nya baru tebang menuang di Tanjong Tawang,
Nyadoh kitai betuboh nurun ngabang.
O, ni hari kitai ngabang ngapa,
Dinga nuan perepat ubat lama
Enggi kitai ke serintak nyabak nyida,
Minta wa ading di timang.
Wa ubat lama deka di bai nurun ngabang.
Enti munyi nya lenga-lenga enselua muda,
Nyadoh kita betuboh belaboh ngua.
Tak lalu angkat Endu Sengkulas Sabit Mas Marik Merejan,
Endu Kumang ditelah aku Petakang Bunga Tanam,
Nya ga bini Anda Mara Raja Jadian.
Lalu buka iya peti ke menyanyi inggar demeram.
Lalu dipasok ka iya perengka dara macham pekayan.
Ke lalu disamak iya enggau belabak minyak jematan.
Peda tak lalu ngabang jayau pemandang,
Pansut ari balang butol begeran.
Lalu ditata ka Endu Dara Nganta,
Di pala punggang pepisan,
Lalu dilepi ka iya sakali sanggol simpan,
Lalu diara ka iya tumpa gelang lengan,
Lalu pasok ka iya salampin kain anyam.
Peda tak mua pemisit meh tenggak lukit
Ke bejalelangkit mangka badan,
Peda antin enggi iya ke bepusin belilap
Ka cheremin bemata intan.
Nya baru nyau chukop samoa meh
Pekayan bini Anda Mara,
Ke sedia chukop ngepan.
Nya baru iye becheremin
Di gulin tajau pelawan,
Lalu betentang indai orang,
Bayam kelamayang chaya badan.
Lalu beterupong meh indai dara lempong,
Ka di benong menaga bulan.
Peda tak tampak terang panau jarang,
Enggi indai Kumang baka ke
Dipandang petakang bintang beriran.
Peda tak nyau bekakijap panau padat,
Enggi indai endu dara nelap,
Ke satempap nadai tinggal.
Dinga tak lalu nyapa anak dara enggi iya,
Ari pelangka panggau papan.
O tak agi tinggi meh indai diri,
Ke di lepi sanggol simpan.
Tak agi laku meh indai aku,
Baka seragiu ke bebulu mansau redam.
Patut indai aku agi kalia
Leboh iya ke benong bajik,
Leboh iya ke apin bisi
Kumang lantang di sandik,
Leboh iya ke agi disema
Tulong di-pelandik,
Ka orang ngagai kepiu lampu letrik,
Ke taja setik-setik mandang bilik rumah tuan.
Lalu angkat iya matak menyeti bali berinjan,
Bai iya niki ka sadau ke begiau
Kena pandang kamarau bulan delapan.
Lalu disengkawit ka indai entelit langit
Melit di burit tibang rerentam.
Dinga tak lalu ketawa indai dara nganta,
Muka pengaroh lama ke tebuka dalam keban,
Lalu dibai iya nurun ka penaik bilik renjan,
Nya baru iya ngebu ka bedaru pintu bandir tekam.
Lalu dibuka indai dara jenila moa menyawan,
Peda tak lalu tekebak pintu pirak
Ke begamal berak-berak,
Munyi batok ikan juak,
Pengkelan buntak lekat diunak kail tajam.
Peda tak lalu tetukang pintu lawang,
Ke bemunyi gaang-gaang
Munyi nyawa antu tebiang,
Ke nguap petang sabong malam,
Nya baru iya tetentang
Ka tiang medang lamba dibalan.
Lalu tuchom ngilom ketawa
Indai endu dara nganta,
Meda pesina ambai lama iya,
Udah deduga dudok ngentam,
Meda tali wa ke udah berunda putting jempayan.
Lalu besengkawit Indai Entelit Langit,
Ba tali lampit ke bepeit sabong beranyam,
Dia iya lalu berua enda jena-jena chukop macham,
Wa dinding enggi indai Kumang,
Indah enda munyi lagu Laut Sesang,
Gaga ka laki iya pulai ngempang,
Bulih semilang dikandang renggian,
Gaga ria rindu ketawa indai teruna dara nganta,
Indah enda munyi lagu Laut Pusa,
Gaga ka laki iya pulai nangga,
Ke begela jadi tuan.
Dinga tak kaong-kaong
Terinting puting ujong dabong,
Indah enda munyi panjong
Niang Linggir laki Anong
Ke bulih mumpong di Tanjong Nanga Igan.
Bedau ga salantang anak tu agi,
Kiak-kiak nyabak sedan-sesedan.
Nama main ibok nya lalu enda
Tetunda ka ading andai
Endu teruna Dara Sudan,
Ke ngading laki iya
Keling Aji seduai Renggan,
Ke baru pulai belelang ari
Gentilang remang redam,
Ke bulih igi gemili tekang intan,
Ke begamal melan-melan,
Tak ayan begarenyam ka tenggau petang.
Bedau ga ubat agi ringat mari kelabawan,
Ringat ngeransi ngagai sida
Beradi karong menyimpan.
Dinga tak agi sikok-sikok
Terinting puting dabong rasok,
Enggi Indai Kumang dara gauk,
Ngading taring uting tandok pelandok,
Ulih Simpurai ke bejalai pulai nyubok,
Ari munggu entap nempekok,
Ari tanah tinggi neladok,
Ari baroh ai nyurok,
Munyi tutok lambok Wong Mutan,
Bulih tandok telanjing burok,
Ke tau ngachok nyimpan ka dalam.
Dinga tak agi nyapa anak dara enggi iya,
Ari pelangka padong papan.
Nama pengawa nuan dia deh
Mengua karong menyimpan?
Ka aku ngumbai nuan gila,
Nadai ga aku ninga nuan
Nyambut peranama kembong bulan.
Ka aku ngumbai nuan memandai deh wai indai,
Nuan ga udah kelalu tuai.
Enda patut agi bekenang
Ka perinyai ambai malam.
O anak indu,
Nuan anang bejako nganu kelalu tajam.
O lupu nuan anak aku,
Anang nuan kelalu ngemalu tudah aku,
Ba saribu moa Iban.
Enti nuan nama gensaya deh anak dara,
Enti saing hari nuan
Semina nguji ka pemandai jari,
Nuan negi ka menyeti bali berinyan.
Enti hari petang nuan semina nengkebang,
Betenggau ka kelamayang pandang bulan.
Enti aku ni ka disabaka ka enggau nuan,
Peda nuan belakang aku nyau lelak
Nyengkidang ka ampang bali mensuga,
Aku ga agi ngua Endu Kumang Dara Lenta
Aka Sentika Bintang Beriran,
Aku ga ngua Endu Dara Lenguti Kumang Bumi,
Ditelah aku lelendi ati bulan.
O enda aku nemu gentelu jako nuan,
Laban padah nuan agi salah lain macham.
O nama kabuah nuan bengat enda nemu,
Jako mengadu karong menyimpan,
Nya ga anak Daru’ tuai dulu,
Ke berumah di tiku pasir mabu,
Kena pangka ka pupu gumbang gemuan,
Enggau ba ulak nyintak nyimpan ka dalam.
Nya ga gemuong gumbang besabong,
Mangka ka ujong Tanjong Melaban.
Ari ili tumboh batang perin daji,
Diambi Sera Gindi isan Sera Gindam,
Ke penakat ai letong dalam.
Ari ulu tumboh kayu bansu pisit perugan,
Ari baroh tumboh buloh ngelanggai bayan.
Ba tengah tumboh batang limau tapah,
Ke bebuah maioh macham.
Ba tisi tumboh batang semang besi,
Diambi Sera Ganti kena iya ngelala hari,
Nemu pagi ngelala malam.
Buah sigi diambi Sera Gindi tikam kili,
Kena nakat ai entara kerangan.
Buah tutop tikam iya ka Bugau Ulu Undop,
Simpan dalam bup takut
Ke charut ngelaban pangan.
Tiga leka diambi Biku Bunsu Petara,
Kena iya nyapat menoa
Entara enggau sabayan.
Aku agi deka nimang Endu lyak,
Ditelah aku Kerupak Tungkol Bunga,
Nya ga karong tanah matah rinda,
Dibai ari nengeri Singapura,
Kena tinggang chaya matahari mati,
Kena pandang menira
Chap maskuta Raja Merikan.
Enti siang hari iya tau besampi,
Enti malam iya tau bekana,
Enggau tau ngira utai
Di dunya chukop macham.
Agi ga aku deka nimang Endu lyak,
Telah aku Kerupak Tungkol Bungai,
Kadua bali nama iya
Karong tanah matah landai,
Dibai ari awak Nanga Brunai,
Kena pegai tuai bansa Kedayan.
Enti siang hari iya tau besampi,
Enti malam iya tau bedungai,
Tau ngira samoa utai di umai,
Enggau macham utai ditanam.
Agi ga aku deka nimang Endu lyak,
Ditelah aku Kerupak Tunga Beta,
Nya ga gelar aku
Karong tanan matah lada,
Ba silak awak Nanga Kalaka,
Ke begamal manah linga-linga,
Kena banchak rampa arong Krian.
Enti siang hari iya tau menyanyi,
Enti malam iya pandai berua,
Tau ngira utai diempa ka pemakan anak Iban.
Agi ga aku nimang Endu lyak,
Ditelah aku Tambak Bunga Belitong,
Nya ga karong tanah matah Tanjong Betong,
Ba tiban ujong tanjong Nanga Ban.
Enti siang hari iya tau bemunyi,
Enti malam iya tau berenong,
Ngempong paung padi rutan.
Agi ga aku nimang Endu lyak,
Ditelah aku Tambak Bunga Ruku,
Ke begamal manah papelu,
Nya ga karong tanah matah radu,
Ba silak awak Nanga Paku,
Ke begamal manah lelendu,
Kena tumpu ulu Batang Layar.
Enti siang hari iya tau besampi,
Enti malam iya tau belagu,
Nya ke dipuji lumor satu nadai ngelaban.
Dinga tak kaung-kaung Sera Ganti manjong,
Munyi ke nyentok ka kebong Langit beriran,
Laban iya gaga nerima guna ubat jadian,
Diberi Gepi Ini Andan
Siuh bungkan tetunggang sarang,
Baka leka ujan ke nelian laboh jarang.
O manah nya ko Raja Semarugah,
Orang ke betuah tulong tebekan.
Nya ga deka ditandang ka kitai ngabang,
Ka Batang Paku kanan,
Datai din ila iya dikerindu sida ke indu,
Lalu dikumbu sida ngena pua bali belantan,
Lalu dipanggai ka tuai gawai
Ka pemanggai meligai papan,
Ke lalu ditimang anak
Bujang Lemambang Puan,
Ke rejat-rejat mansang mengap,
Ngentak ka tungkat mengkalat buloh begeran.
Pagi hari nyau tawas teringkas merekah pajar,
Peda tak kayak-kindang apai orang,
Nyan generang sangkoh tajam,
Mansang begayang ka serenti babi dupan.
Nyau pagi nya baru rindu ati dibai
Keling Aji seduai Renggan,
Meda lempedu jelu
Tak balat chiru nadai memacham.
Lalu tebuka meh pandong pua,
Lalu dikusai ka meligai papan,
Nya baru tak letu-letu tanah munggu,
Ka mesai jugu burong sempidan.
Dinga tak lalu ketawa sedan-sedan
Deh tanah matah renjan,
Gaga ka pemanah mimpi iya
Wai nangi lebu nginak,
Leboh iya ke nepan di duran papan dilantak,
Leboh iya ke tindok udu jenak,
Dia iya digerak tambak Nendak,
Ke mua penyinak-nyinak burong bagak,
Ke betaratak baroh penepan.
Dinga tak ketawa lekai-lekai
Deh tanah matah landai,
Gaga ka pemanah mimpi diri
Deh wai nangi lebu lupai,
Leboh iya ke nepan di duran papan lekai,
Enggau leboh iya ke angkat ngeragensai
Kena imbai orang enggau tambak Beragai
Ke nyeratai nyambil nyeritan.
Dinga tak nyau ketawa kaung-kaung
Deh Bunsu Tanah Langgong,
Gaga ka mimpi diri
Wai nangi lebu nyangkong,
Leboh iya ke gali nepan
Di duran meligai gantong,
Leboh iya ke bemimpi kelia
Tanggong Tambak Burong Ketupong,
Pimpin Bejampong raup bajan.
Dinga tak ketawa sikok-sikok
Deh Bunsu Tanah tinggi neladok,
Gaga ga pemanah mimpi diri
Wai nangi lebu ngumbok,
Leboh iya ke nepan di duran papan rasok,
Enggau leboh iya ke tedani angkat tindok,
Mimpi diri digembar orang enggau
Tambak Tuchok Burong Malam.
Manah endar deh mimpi nuan
Wai nangi lebu nguti,
Leboh nuan ke tindok
Di duran meligai tinggi,
Bemimpi asai ke disendi ka orang
Enggau lumpar asi tiga iti manjai lengan.
Uji peda nuan nya ila wai asa,
Sida di Batang Paku renjan,
Leboh kai nugal sida ketawa sedan-sedan,
Nerima gempanang tekang intan,
Enggau perepat ubat jadian,
Di-ulur ka Ini Andan,
Niti tali lubang ujan
Ke nelian laboh perabensang.
Laban sida nitih ka ajar
Turan pejalai bintang.
Wa tiang Rumah.
Lalu angkat Endu bini Anda Mara,
Kadua nama iya digelar
Bujang Ansang Rengaya.
Lalu pasok ka iya ngepan macham dara,
Ke disamak iya
Enggau belabak jayau bisa,
Lalu dilepi ka indai diri sakali sanggol rinda.
Peda antin iya tak bepusin,
Belilap ka cheremin mandang moa,
Peda lukit enggi indai dara mit,
Tak bejelangkit mangka dada.
Nya baru chukop ngepan
Meh bini Anda Mara.
Nya baru iya becheremin
Di gulin burit benda,
Tak lalu nerupong
Indai dara lempong,
Ari benong benda menaga.
Tak lalu betentang Indai Kumang,
Bayam kelamayang chaya muka.
Peda tak tampak terang
Panau jarang iya,
Baka ke kena pandang
Petakang Bintang tiga.
Peda tak beka kijap panau padat
Enggi Indai Endat,
Baka kijap indu selempepat nadai mentara.
Nya baru tak lalu nyapa
Endu Kumang selantang anak dara enggi iya,
Ari genturan papan pelangka.
Au tak agi tinggi meh indai diri,
Ke dilepi sanggol rinda.
Tak agi tuchi meh indai kami,
Ke di angi panau dada.
Tak agi begamal pelu-pelu meh indai aku,
Baka tajau seragiu ke bebulu mansau jara.
Patut leboh indai aku
Ke agi belendu benong bajik,
Leboh iya ke digelar agi dipelandik,
Leboh tandang iya
Ke apin bisi selantang,
Ke ditimang anak disandik.
Leboh iya ke agi digelar orang
Kepiu lampu letrik,
Ke begamal gilik-gilik
mandang bilik raja China.
Patut leboh indai aku ke agi begamal
lelendu benong raringang,
Leboh iya ke agi tinggi
dilepi sanggol lintang,
Agi dipelandik dikenang orang,
Sabaka enggau kepiu lampu gudang,
Ke pegari tampak terang
ke begamal rendang-rendang,
Mandang gudang tuan Raja.
Tak lalu angkat iya mantai
ka punggai bali tengkebang,
Lalu kebu ka indai dara nemu
Pintu moa lawang.
Dinga tak kiak-kiak pintu pirak,
Ke bemunyi inggar semetak,
Indah enda munyi batok ikan juak,
Mutah ka buntak
lekat di unak kail temaga.
Lalu ditentang indai Kumang
Tiang medang lamba tetuba,
Lalu tuchum iya senyum ngulum ketawa,
Meda pesina ambai lama iya
Udah diduga dudok besila.
Lalu tetentang ka ambai kenang iya,
Ke digelar aku Bujang Anda Mara,
Enggau lalu meda tali wa lama
Udah kunda-kunda,
Nganti naga’ di unda sengkar menawa.
Lalu besengkawit indai dara mit,
Batali lampit ke bepeit beranyam dua,
Lalu begitang indai orang,
Ngena jinggang kain setra.
Nya baru iya berua enda jena-jena,
Lagu abis ditunda samoa-moa.
Dinga tak kaung-kaung
Terinting puting ujong dabong,
Enggi indai endu dara lempong,
Ngua batang tebelian chundong,
Indah enda munyi panjong niang
Tarang Apai Dungkong,
Ke mantap dulu mumpong,
Leboh ke mekong
di Tanjong Nanga Sungai Raya.
Dinga tak ketap-ketap
terinting puting dabong kempat,
Munyi nyawa niang Minggat laki Jara,
Leboh iya ke nusi ati diri
ke berani deka bepantap,
Beketas ka raat pulai bebala.
Bedau ga selantang anak diri,
Serintak nyabak taki-teki,
Ringat ngeransi ngagai beradi karong berada,
Nama ibok iya enda tetunda,
Ka ading indai teruna Dara Ruka,
Ke ngading aka iya Laja
ke pulai belelang ari gentilang remang jera,
Ke bulih igi gemili leka gomala,
Ke begamal remba-remba
ke segenda mandang petang.
Dinga tak lalu jelabut sangkut mulut,
Enggi indai dara lembut,
Indah enda munyi dindang indu Laut,
Nurut ka serunyut bunga pasang.
Tak kaa-kaa terinting puting dabong rasa,
Munyi ke gaga rindu ketawa,
Indah enda munyi lagu Laut Kalaka,
Gaga ka laki iya datai pegi pulai nangga,
Besai pala ke digelar jadi raja.
Dinga tak sikok-sikok
terinting putting dabok rasok,
Enggi indai teruna dara gauk,
Ngading batang tebelian pugok,
Munyi ke ngading taring uting babi gemok,
Ulih Simpurai ke bejalai pulai manjok,
Ari munggu entap nempekok,
Ari tanah tinggi neladok,
Di baroh ribut nyurok,
Munyi tutok lambok Wong Pila,
Nya ga endang palan Laja nampok,
Keling tindok bulih tandok telanjing burok,
Baka ke tau ka selapok sulam setra.
Nya ga ulih ngama di saraka ai nyurok,
Ke mantang nebok enggau beliong chatok,
Ke taja retok-retok mubok di keruntok pala naga.
Dinga tak lalu nyapa anak dara enggi iya,
Ari genturan papan pelangka.
O nama pengawa nuan munyi nya deh
mengua karong berada?
Ka aku ngumbai nuan jukat chelap,
Nadai ga aku ninga nuan ngambat sedap bulan peranama.
Lapa nuan tak beli enda anchi-anchi munyi orang ke gila?
Lapa nuan tak nyau mamau diau neraka dara?
Au, anang nuan ngaga aku munyi nya,
Deh Kumang selantang anak dara,
Anang nuan nganu aku enggau jako enda bebasa.
Anang nuan ngemalu tudah aku ba saribu moa bala.
Enti nuan bata’ enda mensaya!
Enti pagi hari nuan semina nguji ka pemandai ati,
Negi ka menyeti bali mensuga.
Enti nuan nguji ka penukang diri nengkebang,
Nuan semina betenggau ka kelamayang bintang tiga.
Enti ngebat nuan semina nguji ka penyampat,
Betenggau ka kilat kekijap ngelambai moa.
Enti tua ni nya tau disebaka,
Lain aku ke tuai lain nuan ke agi dara.
Aku ga agi nimang batang jenti betangas,
Batang iya ke nyuang luar kilas,
Ke begamal lanji-lanji nunda geturi matapanas,
Besakum ka mas betatah ka gomala.
Aku ga agi nimang batang aur pugok,
Batang iya ke nyuang laur bepasok,
Ke begamal lenok-lenok baka rayok
sintau kemarau,
Nunjok ka tampok tali hari.
Keba daun iya tepan kejatan kaban tuchok,
Ke beukir rusok bekelingai kala,
Nya ga numbok ati raja.
Aku ga agi nimang galang batu penadu,
Ke begamal manah laletu,
Ke ditakam endu dara ganggam,
Enggau penganan champor telu,
lya ke bediri degi-degi melit nengeri
ngelingkong menoa.
O enda aku kala meda utai baka nya,
Aku enda nemu nama,
Aku enda kala minching iya
Enggau tempeling jari dua.
Au tuai ga aku indai udah nguan menoa,
Tang aku tak enda nemu aku enda ngelala.
Nyangka padah nuan agi salah nyebut nama!
O kati alai nuan enda nemu jako aku
deh selantang anak dara?
Nya ga karong batang selangking punggu,
Nya ga endang pesaka salama jaga ari kalia.
Nya ga digaga ka anak mensia
dikedeka ka bansa Dayak,
Nya ga udah dibagi tulong dipedua,
Enggau aki kitai Raja Selampeta adi Petara.
Nya ga karong batang tebelian wi,
Teda pedua kitai kalia
enggau Raja Sera Ganti,
Ke tau ngasoh kitai tediri jadi raja.
Nya ga karong batang tebelian inak,
Ke begamal manah gegayak,
Nunjok ka serak tangkai miga.
Daan landai iya taja kalai-kalai,
Lelai ka pantai tanah Sarawak,
Din iya dilagu linsu chat burak,
Ke begamal mua penampak-nampak,
Dipeda semak senentang awak
Kampong Jawa,
Lindong ayong tampak kena banding geretak,
Ke di lantak pirak lalau temaga.
Aku ga agi ngua batang tebelian tanam.
Keba puchok iya nunjok ka rayok kembong bulan,
Daan landai iya laur nyuntai ka pantai Pulau Labuan.
Din ati iya ke berani mutus tajam,
Ngenjun jamban runtoh jematan raja China.
Aku agi nimang batang tebelian ngerang,
Puchok iya nunjok ka rayok takang bintang.
Daan landai iya laur jurai ka pantai tanah Limbang,
Din iya ke berani ati tulong kempang,
Ngeruboh gudang sarang wang mau Sanggau,
Ke begamal bendang-bendang,
Kena pandang batang tiang menira,
Ke lekat dibandong chap maskuta Raja.
Aku ga agi nimang batang tebelian wi,
Ke ngasoh kitai tediri jampat kaya.
Nya ga deka ditandang ka kitai
Ngabang ka Batang Paku raremba.
Datai din iya dikerindu sida ke indu,
Iya dikegaga ka sida ke dara.
Ke lalu disamak sida endu teruna dara biak,
Enggau belabak minyak lunda.
Ke lalu dikumbu sida ke indu,
Enggau kumbu bali mensuga.
Dikungkong sida endu teruna dara lempong,
Enggau kungkong leka pelaga.
Nya baru iya tak ringang-ringang,
Kena tentang pengabang maioh bala.
Tak lenggi-lenggi dipalu orang
Enggau ruas asi tiga iti chukop bansa.
Daan landai iya taja kalai-kalai,
Nantai ka rintai tajau menaga.
Daan diri iya taja degi-degi,
Nantai ka simpuli padi puya.
Batang iya kena sakang singgang bedil temaga.
Nya ke ngasoh sida di Batang Paku raremba,
Ke berita nyulut raja tinggi nama,
Deka besekula awak ka ngelala dunya mansang.
Laban iya udah disimpan ka Anda Mara,
Ke digelar Bujang Ansang Rengaya,
Batu saleka ke segenda pemandang
Naka nya meh aku berua main betimang.
Betangkan nurun ngabang.
Enti munyi nya tebang menuang ambak dabang,
Nyadoh kitai betuboh nurun ngabang.
Sapa den apai kitai ke betandai tau dulu?
Sapa kitai tau dudi ke berani nerusu jemu?
Uji aku dulu ko jako Judah ulun tengah,
Ke diperintah nungkun api.
Udah nya aku nangkan ko Mangai ulun tuai,
Ke penguan umai besai tisi.
O nama main nuan tak angkat nadai anggor deh?
Nama main nuan tak bejalai nadai ator?
Enti munyi nya tebang kempan berangan ujan,
Nyadoh kitai betuboh main betangkan.
Aku nangkan ka ulun aku empu,
Ke jako Keling Nading Kerangan,
Ko jako Suka Raja Rengayan.
Aku nangkan ka aka aku empu,
Ko Endu Selaku Kumbu Muau,
Ke belikau tampak beria.
Kadua bali nama iya
Endu Tegi Bali Berandau.
Ka tanda anak Raja.
Aku nangkan ka nuan endu akan,
Ko Maga raja lama nguan menoa.
Kadua bali nama iya
anak Bujang Lantang Petara.
Aku nangkan ka laki aku empu,
Ko jako Endu Mangkok Cherebok Padi.
Kadua bali nama iya
Endu Achin Beringin Tali.
Aku nangkan ka bini nuan buat wai,
Ko jako Mandi ka berani tau tenong,
Kadua bali nama iya
Bujang Menarang Burong.
Aku nangkan ka laki aku empu,
Ko jako Tali Unan ke delapanbelas belit,
Kadua bali nama iya
Endu Kumang Penukang Pintu Sabit.
Aku nangkan ka bini nuan buat wai,
Ko jako Aji ke berani nguan menoa,
Kadua iya menantu Simpulang Gana.
Aku nangkan ka laki aku empu,
Ko jako Endu Sandik Selang Gemian,
Rengai-rengai ngambu diri beambai
Ka tangkai leka sangga.
Kadua bali nama iya
Endu Lilih Sintong Benih Tengah Tegalan,
Rengai-rengai ngambu diri beambai
Ka Takang Bintang Tiga.
Aku nangkan ka bini nuan buat wai
ko jako Sigai raja besai nguan menoa,
Kadua bali nama iya
Lantang anak Simpulang Gana.
Aku nangkan ka laki diri empu,
Ko Endu Kumab ditelah
Petakang Bintang Biduyah,
Ditelab orang Saripah adi tuan.
Kadua bali nama iya Endu Lulong,
Ditelah orang Tempukong Ati Tanah,
Besembah di kelasah tikai pandan.
Aku nangkan ka bini nuan buat wai,
Ko Anda Mara,
Kadua bali nama iya
Bujang Ansang Rengaya.
Aku nangkan ka laki aku empu,
Ko jako Endu Remias Kumbu Mas,
Ke merempas mandang dada,
Kadua bali nama iya
Endu Setik Marik Perada,
Aku nangkan ka bala anak aku empu,
Ko jako Raja Simpulang Gana.
Kadua bali nama iya
Rangkang Kirai Raja Sua.
Aku nangkan ka laki aku empu,
Ko jako Endu Sudan Salenggam Bulan,
Digelar Sarentam Tanah Tumboh,
Garas-garas tampak panas tengah menoa.
Kadua bali nama iya
Endu Kumang Cheremin Bintang Subang Bekaki,
Kepai-kepai terebai di danggur dandang uma.
Aku nangkan ka isan aku empu,
Ko jako Raja Tandok,
Berumah di lambok ai nyurok numbok nerajang.
Kadua bali nama iya Raja Nuyan,
Berumah di riam dalam belaboh nunggang.
Aku ngentudi ka laki aku empu,
Ko jako Endu Endat Baku Kansat,
Ngembuan ubat ngasoh jampat jadi raja.
Kadua bali nama iya Endu lyak Baku Pirak,
Ke pematak jalai kaya.
Nurun mansang ngabang.
Nya baru tebang petai di langgai sungai,
Aram tandang kitai ke ngabang mupok bejalai.
Lalu kejang ka menoa orang,
Baka tempukong sarang semut,
Menoa orang di rajang nunggang,
Baka tugang manok bangkut.
Nya menoa pengaroh lama kalia iya,
Nya menoa pengaroh tegoh selama jaga.
Kejang ka ari nya,
Manggai di batang kenyak-lenyang,
Masai endor kijang ke berundang ngiring anak.
Kadua bali nama tuchong Sinyung-Sinyang,
Masai endor beruang ke berundang berumpak ikak.
Nya dipangkang Siling-Iling,
Ke begenturing baroh rekong.
Nya dipangkang Situm-Itum,
Ke bebalun mesai kibong.
Nya orang ke ngembuan
Dulang tapang penerima ambun,
Nya orang ke ngembuan
Dulang besi basah besemun.
Menoa Laut.
Kejang ka ari nya,
Manggai di teberu galong,
Lentor ujor berendam tandan.
Kadua bali nama iya Kumpai Benai,
Ke selelai patah daan.
Nya dipangkang Laut Munggu,
Pengansah duku muai tumah,
Nya dipangkang Gangga Ganggai,
Ke penatai utai mudah.
Bebini ka Endu Dara Sunti,
Ke belaki belubah laun,
Kadua bali nama iya,
Endu Dara Sunta ke bekereja pun taun.
Menoa Manang Ayang.
Kejang ka ari nya,
Manggai di lebak tugong sarepak,
Ke bekachukak penyaga uma.
Manggai di tatai panjai,
Ke dirintai tangkai bunga sangga.
Nya dipangkang Manang Ayang,
Aka Bujang Simpulang Gana.
Nya menoa Manang Bali,
Ke menyadi Raja Sua.
Belaki ka Matai,
Ke enda kala bejalai
Sakali nginsit.
Kadua bali nama iya Matai tuai,
Ke bejalai bekaki singit.
Kati nuan ini enda enggau kami ngabang?
Aku enda uchu,
Aku ngemata ka ulun aku China,
Ke bekira landik bedagang.
Aku enda uchu,
Aku ngemata ka ulun aku Laut,
Ke betanchut bekarikang.
Menoa Pedang Kedemi.
Kejang ka ari nya,
Manggai di pun semambu marau,
Nyagu ka tina pakau bentang.
Nya menoa orang ke bepending tinggi telinga,
Ke ditanya enda nyaut.
Bini iya Endu Sudan,
Ke tebekan ngela menoa,
Ngemata ka munti rarunya,
Ke kebesut anyut ari Laut.
Menoa Manang Menani.
Kejang ka ari nya,
Manggai di tinting madang bedega,
Baka jela daun api.
Nya dipangkang Manang Menani,
Ke berani rugi meli laki
Enggau perabeni tajau baru.
Nya dipangkang Manang Langgong tau tenong,
Ngemeran ka genturong sabang ayu.
Belaki ka gelanyang Manang Jaban,
Pengaluntang batang kayu tebelian,
Ambi ka jamban punggang titi.
Kati nuan enggau kami nandai nurun ngabang?
Aku enggau laban laki aku Gembau,
Penebang timau entak ka panti.
Kendi Aji (Jalai Simpang Tujoh)
Kejang ka ari nya,
Manggai di jalai besai betumbok tujoh.
Peda urat tak nyau abis terangkat nulang raung,
Peda rau tak nyau selabubu mulas uchong.
Engkerebai tak nyau lentor sulai,
Kena pansa sentagai sida
Simpurai ngempong jabong.
Lemba tak nyau abis lela,
Kena pansa sida Pungga,
Ditipas lelaga bulu burong.
Dia deh bini Anda Mara,
Nyau kesal di jungkal luak ati,
Nyau minta kepit ngena samit biru bambang.
Nyau pinta simpan dalam bungkan buloh lalang.
Nya dipangkang Semalendik,
Berindik di repik papong batang.
Nya dipangkang Salenda,
Ngipa di panga jalai penglimpang.
Menoa Durong Biak.
Kejang ka ari nya,
Manggai di Langgong ngeruang ngebong,
Baka jong bangkong Belanda.
Manggai di tanah nunggang,
Baka simbang pa pan pelangka.
Nya menoa Bujang Singalang nyamai diau,
Lantang anak Simpulang Gana.
Nya menoa Durong Biak,
Ke ditelah Lamba Jinggau,
Ngelembong ka burit tibong bepuncha.
Bebini ka EnduTengkuai Tangkai Padi,
Tumboh di tisi jalai raya.
Kadua bali nama iya
Endu Chabut Rumput Kerajaai,
Tumbu engkilili tisi entara.
Menoa Bunsu Petara.
Kejang ka ari nya,
Nyau betumpu alan enggau
Nanga Jawa Jingan,
Endor Lawai tekerembai kajang.
Nyau manggai di titi kawi tebelian,
Numpu ka sukan tangga bintang.
Nya menoa Bunsu Petara,
Seri Baginda ngemata ka orang
Ke raja enggau orang ke umang.
Kati nuan enggau kami ngabang?
Aku enda enti nyerumba hari silau,
Aku ngemata ka anembiak nyarau,
Enggai ka tebiau ka sulau pala patong.
Aku gawa ngemata ka anembiak nebas,
Enggai ka tepantap ka lunas ujong kudong.
Menoa Burong Kejira.
Kejang ka ari nya,
Manggai di mambong lentor ujong,
Sangking gerunong nyaris bemunyi.
Manggai di kemunting lentor pating,
Sangking keliling guong besi.
Nya dipangkang Drasit
Bujang mit burong lempong.
Bini iya Endu Jemalai Jawa,
Ke lelinga di dandang uma,
Endu Tengkuai Tangkai Padi,
Ke engkilili tisi entara.
Kati nuan enggau mandai kami Ke betandai nurun ngabang?
Aku enggau laban aku nguyang padi bangang,
Ngambika rangang pansut kandong.
Aku ga gawa nguyat padi lensat,
Lak ka lebat maioh begempong.
Menoa Rengguang.
Kejang ka ari nya,
Manggai di batang pungga pungkang,
Baka bangkang leka pelaga.
Manggai di ungkap engkuang nyadau,
Baka kubau Imam Molana.
Nya menoa dipangkang Rengguang,
Ke betimang tumu pagi.
Nya dipangkang Raja Suka Dana,
Ke tau bekana landik besugi.
Bini iya Endu Ensuring bekain tating jampat dani,
Endu Ensirau Kerangau dini hari.
Kati nuan enggau kami ngabang?
Aku enggau ngambika ngerak dara biak,
Ngambika engkasak tumu berapi.
Aku enggau gelai kita nandai,
Deka bambai bujang surang,
Ngambika ngeragesai angkat dani.
Pendai orang ke begawai.
Kejang ka ari nya,
Manggai di Nanga Jambu Aka,
Numpu ka ulu Nuyan meranggang.
Nya menoa Menggu,
Ke bengat udu jelai berita,
Nya menoa Menggong,
Jelai ngelambong dinga
Ari sabumbong maap menoa.
Betumpu alan enggau menoa Kop,
Ke penganggup papong batang,
Betiban enggau menoa Ku,
Ke penuju leka gumbang.
Nya baru betebang bu menalu nusu,
Nyadoh ka tuboh bala Anda Mara lalu ngetu.
Orang Lelaki Mandi.
Nya baru tebang beleti tundan tinggi,
Bala maioh ke betuboh belaboh mandi.
Tak lalu mandi nyelam meh
Anda Mara Raja pengibai,
Ba pendai anak mensia
ke bekereja main begawai.
Nyelam iya di kerangan lansar landai,
Jari kiba iya tegenggam
ka batu reba agang gemurai.
Tunjok indu enggi raja datu
Tetemu ka batu pupu gumbang bebungai,
Lalu dibai iya tebelechut pansut beguai-guai,
Lalu ketawa gaga deh
Samengada tangkai mengandai.
Mua meh tuah orang ke empu rumah,
Ke ngumbai kitai nandai.
Tu ga batu perabeni ai mulai,
Ke endang disadang enda dibai kitai pulai,
Laban iya ke disadang
dibai ngabang mansang nandai,
Dikena kitai ngusai ka kuta piring rendai,
Ke meletop balat tekesai munyi api makai,
Ke nyerarai punggang pelamatang.
Lalu mandi Anda Mara
Raja Jegedong di riam pala wong,
Ba pendai anak mensia ke bempu kereja,
Ari baroh singka miga begelong.
Jari kiba iya tegenggam
Ka batu reba agang gemurang.
Jari kanan iya tegenggam ka batu jadian,
Sua gemian ikan adong.
Tak lalu ketawa gaga meh sida mengada,
Meda pemanah tuah orang
ke empu pendai pun kereja,
Orang ke betuah mua pemanah
bulih penguntong.
Tu ukai disadang dibai kitai pulai
Ka menoa raya kitai
di baroh bingkai langit gadong.
Iya ga endang disadang kena kitai
Ngusai ka kuta piring tepong,
Ditambah ka enggau ai tuak padi rabong,
Ke begamal libong-libong
ba benong gelas gudang.
Orang Indu Mandi.
Nya baru jepu-jepu apong tematu,
Nyadoh ka tuboh mandi sida ke indu.
Lalu pandi tipok meh anak Raja Tandok,
Ba riam dalam di kaki lubok,
Munyi ke kena tutok ujan jarang.
Lalu pandi empas bini orang tuai,
Munyi empas ujan sayang.
Nya baru iya mugar panau bangi,
Ke sajari nadai lapang.
Nya baru iya mugar panau padat.
Ke rapat kerak dulang.
Empeliau pen nyau ngenong ga,
Enda agi kuau-kuau,
Begitang ari randau kubal tusu.
Meda likau panau
enggi anak Raja Timau,
Baka beliau api kelasau enggi
Mengkau Manang Menani.
Lalu mandi anak dara
Anda Mara Raja Pengibai,
Di riam ai dalam pala ulai,
Dia iya lalu tipok kesai
munyi telesai ujan sahari.
Orang Lelaki Begari.
Nya baru tebang kempan berangan ujan,
Nyadoh ka tuboh bepasok pekayan.
Pekayan bala Anda Mara
Chukop samoa nadai ke kurang.
Mua pemaioh utai dikena sida
Betandai mansang ngabang.
Lalu pasok ka Anda Mara sirat belachu,
Rega nyatu kubal tusu.
Belit ka iya labong engkari,
Rega wi rutan labu.
Lalu pasok ka iya lelaga ngena,
Rega Lilin pala madu.
Orang Indu Begari.
Nya baru depor-depor betebang nyabor,
Sida ke indu belabor besanggol.
Ni sanggol ke manah simpul tau ditunda?
Ni sanggol manah ke regah di puchok pala?
Sanggol indu Laut enda tau ditunda,
Tak kimut-kimut balut rumput sarang lita.
Enti sanggol indu orang ulu enda tau ditunda,
Kelalu luchu nandok rusa.
Sanggol orang empu gawai baru tau ditunda,
Nya tak dinggai-dinggai baka penerebai burong bekia.
Sanggol orang empu kereja baru tau ditunda,
Ke manah baka mandong moa ngumba di pala.
Ninggal ka gari.
Nya baru tebang beleti tundan tinggi,
Nyadoh ka tuboh betinggal gari.
Gari kitai ke basah tinggal barumah
Jarah Kumpang Seladang.
Gari kitai ke jai tinggal ka ba rumah
Ini Jambi Alang.
Bala Anda Mara niki ka Rumah.
Nya baru tebang petai di langgai sungai,
Nya baru bala Anda Mara ke sereta angkat bejalai.
Dia sida bejalai guai-guai,
Ensara ka tatai madang sabang.
Nyau ngenog bala Raja Jegedong,
Engkadah perabong
Ke lepong-lepong pematang pinang.
Nyau ngetu lama nengkadah
Bala Anda Mara Raja Tuah,
Ninga rumah mua pengerichah,
Kena tegah bala pengabang.
Orang di rumah ngerara bala Anda Mara.
O mua meh pemaioh bala
Anda Mara Raja Jegedong,
Mua pengena-ngena laaga tandok rusa,
Ke betiga mengkang di kerubong,
Tak besimpai ka taring uting babi kepong.
Nya baru sida di peretang Rumah chundong
Tak ngetu lama ngenong,
Asai sida ke meda bala
Sultan Tuan Ensong,
Ke betugong beranti di arong Batang Rajang.
Nyau ngenong enda bemunyi meh,
Sida di peretang rumah lelanji,
Meda bala Anda Mara datai pagi,
Bisi sida nyau kesal di jungkal luak ati,
Asai sida ke meda bala Bantin seduai Ngumbang,
Deka nguji ka pemerani ati beranti di Mepi ulu Seriang.
Nya baru bala Anda Mara
datai diperetang rumah chundong,
Kelalu dianti Simpurai seduai Tutong,
Deka ngelanggar sida enggau tuak padi rabong,
Ke disua ka sida ngagai Anda Mara Raja Jegedong.
O, anang seduai baka tu deh wai
unggal Simpurai seduai Tutong,
Nganti kitai lagi udah berintai dudok bebandong.
Enti ditu enggai ka kami abis rebah nyerungkong,
Enggai ka enda nemu pengujong penyangkai gawai.
Nya baru angkat Ngelai seduai Renggan,
Deka ngelanggar enggau tuak padi rutan,
Deka nuntong ngagai Anda Mara Raja Jadian.
O anang baka tu kita akan Renggan,
Nganti kitai udah berintai dudok betipan,
Enti ditu enggai ka kami rebah tetungkam,
Baka ikan parai ditubai.
Nya baru Anda Mara Raja Pengibai,
Bejalai niti sentali arong ruai,
Mensara ka rintai bala pengabang.
Lalu angkat sereta bala Anda Mara,
Ke sama-sama betambak singkang.
Nya baru tak begusak deh
peretang rumah pandak,
Kena entong bala Anda Mara
ke mai batu unak jelai samadang.
Orang ke buta tak nyau tau meda,
Laban Anda Mara mai
batu leka mata undang.
Orang ke kait nyau tau bejalai,
Laban batu bingka pugu senggang.
Orang ke ngandong pen nyau beranak,
Laban Anda Mara mai batu bingka lia samadang.
Bala Anda Mara berengkah dudok.
Nya baru lentok-lentok langgai manok,
Bala Anda Mara ke datai berengkah dudok.
Lalu besarok dudok nyuntai
Anda Mara Raja Pengibai,
Berimbai enggau orang ke pugu pun gawai.
Indah enda baka lamba Tapang Bekumbai,
Tumboh di keruntok Delok tebing saberai,
Ke ditepat ruat madu nyangkai.
Keba deh tiap hari nyelinting lemai,
lya ke bemunyi rengai-rengai,
Mesan ka pesarai tali tekang.
Nya baru nyau berintai dudok bebandong,
Deh Anda Mara Raja Jegedong,
Indah enda baka lamba Tapang Betenong,
Ditepat ka ruat madu nyengkong
Ke rengai-rengai inggar rarengong,
Minta bejong enggau lumpong lalis belemang.
Nanya ka berita Anda Mara.
Nya baru ruya-ruya raba bebunga,
Nyadoh kitai betuboh nanya ka berita.
Tu baru aku nyau ka betimbang,
Ka kita ke pengedang tat ing jala.
Ke taja serap-serap nyerangkap
dirapi-riap kerangan.
Tu baru aku nyau deka bebandi,
Ka kita ke lelabi indu gumba,
Nyungkap di randu ungkap dalam.
Tu baru aku nyau ka nugong,
Ka kita ke remaung jelu sana,
Negong di tuchong Rabong Rabungan.
Tu baru aku nyau deka bepanah,
Ka kita ke tuai rumah,
Pengempong perabong punggang pelabungan.
Tu baru aku betemu ka kita
Penghulu tunggal raja,
Ke di-iru dipadu tuan.
Tu baru aku deka berimbai ka kita
Rangkang Kirai,
Kadua nama iya Simpulang Gana,
Katiga iya Raja Juntan.
Tu baru aku nyau deka
nugong ka kita ke ketupong,
Kadua iya Burong Gaga,
Katiga iya Aki Lang Menaul Buban.
Tu baru aku nyau deka bepagah,
Ka kita ke Raja Tuah,
Kadua iya Anda Mara,
Katiga iya Raja Nuyan.
Tu baru aku nyau deka berimbai
ka Raja Selampandai,
Kadua iya Biku Bunsu Petara,
Katiga iya Raja Pantan.
Tu baru aku nyau deka besendi ka Ini Menchi,
Kadua iya Biku Bunsu Petara,
Katiga iya Ini Andan.
Tu meh samoa kita ke berimbai dudok betipan.
Nama berita kita deh aya apai Nawa,
Nuan ke nyulut buban di puchok pala?
O tumu ga kami ngejang
ka penyarang rumah lada,
Tang kami suah ngetu ragak lama,
Ba tembawai rumah lama kitai dia
Ba rampa Nanga Nuyan,
Nya tembawai rumah panjai kitai menya,
Leboh kitai ke agi dipegai
Sida mengandai karong menyimpan.
Tang dia kitai besarara laban udah
belaya ngelaban pangan,
Berebut ka batang kemantan bulan,
Nyau bechara ba moa Raja nunga tuan.
Keba deh batang kemantan bulan,
Nya nyelai lain macham,
Batang iya engkabang puchok iya tegelam,
Daan siti iya lekat engkeranji champor sanjan.
Nya ga ditanam aya Apai Jangkam Bulan,
Ke digelar orang Bujang Sungkak Ripang.
Ko Simpulang Gana iya ga empu leka,
Bai iya ari singka miga beriran.
Ko Manang Guyak iya ga empu tambak,
Bai iya ari awak langgai Kayan.
Ko Aki Lang iya ga empu tampang,
Bai iya ari simpang langgai Menalam.
Ko Singalang Burong iya ga empu paung,
Bai iya ari kebong langit beriran.
Ko Ini Menchi iya ga dulu nyereki,
Ngena badi besi tajam.
Tang deb laban iya ka keih agi,
Nyau mai ka ai main beselam.
Ko Selampandai iya ga pun penatai,
Ulih iya nyamah nyapai,
Ba punggai moa putan.
Ko Raja Tandok iya ga empu sumbok,
Ulih iya ngerok di Lubok Nanga Nuyan.
Ko Ini Manang Mepa iya ga empu ari kalia,
Ulih iya bedua enggau Ini Andan.
Ko Apai Keling iya ga dulu minching,
Bai iya ari Tinting Aur Gangging,
Ke teling-teling teman lengan.
Ko Apai Tutong iya ga dulu nanggong,
Bai iya ari Gelong Batu Nakong,
Ulih iya nyamah nanggong di siong moa putan.
Nya kabuah Raja Simpulang Gana,
Rari ka tingkah tanah rata,
Naban ka rembia padi rutan.
Nya pun Singalang Burong,
Rari ka kebong langit gadong,
Naban ke gupong igi mudan.
Nya pun Raja Selampandai,
Rari ka tanah matah landai,
Naban ka ubat besai batu putan.
Nya pun Manang Bidu,
Rari ka tisi langit lelendu,
Naban ka gerempong ubat gayu,
Ke beperigu pampang saribu,
Ngasoh gayu sampai ka buban.
Nya pun Manang Chelong,
Rari ka tisi langit gadong,
Naban ka lupong kulit enteli tanam.
Nya pun apai Keling Gerasi Nading,
Rari ka Tinting Buloh Laing,
Naban ka taring uting lunchik juring,
Ka penyelinting pengerurus tikam .
Nya pun apai Tutong,
Pulai ka Gelong Batu Nakong,
Naban ka siong raban putan.
Nya pun Anda Mara,
Rari ka gilik tasik raremba,
Naban ka pengeraja batu sengkaan.
Nya alai semina tinggal kita mensia,
Agi nyaga nguan pengkalan.
Nya alai enti begawai,
Kitai agi semakai bambi pangan,
Ditebah kita gendang rayah,
Ke dipalu inggar dederam,
Nya alai ngabang magang kami,
Tang suah rindang beranti pangan.
Ari nyin kami bejalai,
Lalu manggai di belakang tinting,
Ke alai kami lama gining-gining,
Lama nganti Bujang Chaling,
Ke rebah tebimbing,
Ngema taring babi dupan.
Udah nya datai kami ba tanah lada’,
Dia kami lama ngetu telengga,
Nganti menantu aku Raja Maga,
Bawir ka kanan rebah ka kiba,
Ngema pampang tandok rusa,
Ulih nyakang enggau sanga pedang tajam.
Nyau datai kami ba temuda babas repa,
Dia kami ninggal ka taring uting babi dega,
Nabat sida endu teruna dara nganta,
Bisi turun ka damun ngambi lemba,
Ke dijila di pun daan.
Datai kami ba rapi tisau babas,
Dia kami ninggal ka taring uting
Lunchik juring ujong kilas,
Nabat sida endu teruna dara bagas,
Bisi paas ngelaban malam.
Nya datai kami ba telok lubok,
Dia baru kami ngetu dudok,
Nabat sida endu teruna dara gauk,
Bisi merebok ka genok labu tanam.
Ari nya baru kami niki
Ka peretang rumah panjai,
Enggi kita ditu tadi wai,
Ke endor kami ninggal ka ubat besai,
Ba tikai di sebelah ruai,
Tang enti kita nadai nampai,
Nyangka iya agi lindong kitai
Ke datai saribu kaban.
Dalam pandong endor kami maioh nugong,
Diserayong enggau belumpong bali berinjan.
Tang enti kita nadai nentang
Iya enggau bulang mata kanan,
Nyangka iya agi lindong lemambang
Ke ninching batang temiang begeran.
Enti nyau lengka pengawa sangkai gawai,
Tindok kita malam ila,
Nya baru kita bisi mimpi
Nyandau hari ke tedani tandok ngenggam.
Bisi meh aku tadi mai ka nuan,
Saleka buah kemantan bulan,
Ngambika anak-telesak uchu-ambu,
Kaban-belayan enggi nuan ila,
Landik bejako tau ka chuan,
Lalu sajeman lebih ari orang.
Nenjang lelaki pun gawai.
O enda aku busong ngelanggah gunong,
Enda aku laya mansa moa,
Tu ga endang adat kami
anak Bujang Kengkang Laba,
Nyangkai ka gawai nembu ka kereja.
Uji nginsit mimit deh nuan wai
rarit baku temaga,
Ukai aku enda nabi kita deh kandi,
Masa kita di moa,
Enggai ka kita kena sipat mengkalat buloh bala.
Enggai ka nadai jalai anak lemambang,
Ke bejalai kayak-kindang mansang nenjang,
Kita enggau batang temiang buloh bala.
Ukai enda samoa kita
ke berintai dudok besila,
Nya berimbai enggau
Bujang Rangkang Kirai
seduai Raja Anda Mara.
Keba deh paah enggi nuan
di-imbai Raja Tuah,
Kadua nama iya Ansang Rengaya.
Keba deh patong nuan ka betigong
enggau Singalang Burong
ke digelar Aki Lang Menaul Banda.
Kerigai mudai enggi nuan wai
Di imbai Selampandai,
Kadua iya Biku Bunsu Petara,
Nya ke enggau nuan besendi
ka labong surong baya,
Nya orang ke enggau nuan besarok dudok,
Bepangkang ka pengedang baku jelapa.
Ari nyin tadi lama aku udah meda kita ke bekalenggi,
Baka kayu sawi tumboh di tebing ai rapi mentara.
Ari nyin tadi lama aku udah meda kita
Ke linga-linga baka kara di ulu dia,
Pangka ka bua angin reraga.
Ari nyin tadi lama aku udah nentang,
Kita aya jang ke dudok bepangkang,
Baka lamba tapang undang,
Ke di-inang Bujang Raja Rembia,
Ke masai ditepat ruat tali pesara,
Kena pangka bara sempun mengkajang.
Au, enti pemanah kita nadai ngilah sama sabaka.
Enti bela baka barang
kita tak sama sagudang sabaka rega.
Enti baka buah
kita nya asai ke sakali ngekah saum leka.
Enti tuboh kita enda bula maioh,
Tang asai ke siko sama sanama.
Nya alat sayau dimbu kasih lupu meh tudah aku,
Tu enda pandai ngadu ka gentelu nusoi berita.
Sayau lambu meh aku tu,
Enda tau bejako ka utai
ke dikerindu manah didinga.
Tang tu tak semina nyangkai,
Ka pengawa gawai nembu ka kereja.
Enti baka agi kalia menya
nemu ga aku nyema,
Ka suli lepi labong enggi kita,
Ke bepuncha dua betentang.
Enti baka kitai gawai gaga,
Rindu ka pugu buloh bala,
Enti kitai gawai besai niri
ka tangkai isang nyerabira,
Nemu ga aku nyema ka kita,
Ngagai selanjau ijau manok banda,
Ke gining-gining
Di binching Keling di sabong Laja,
lya ke ditandang seduai iya
ka simpang Rajang Nanga Melaga,
Iya ke dibai iya melit bukit ngelingkong menoa.
Din alai kukok iya inggar rerauk,
Munyi ke nyentok ka rayok miga segala.
Dia sayap iya balat mengkebap,
Munyi ke nyentok ka pesedap Bulan peranama.
Keba kaki iya ke di-ungki enggau taji jengku temaga,
Ke bebulang ka benang sua Kumang Dara Charida.
Tak ka sakali mintih balat nekan,
Peda tak parai lalu tetungkam manok
Kejaman Nanga Pila.
Tang dini nya deka nyadi disema aku tunga kia,
Laban tu ukai gawai Aki Lang Nyakai Menaul Banda,
Laban tu gawai tiang alai kitai nyapa Raja Anda Mara,
Nya alai pesuli lepi labong surong baya enggi kita,
Tak di sema aku ngagai jenuar kapal Johara,
Ke bejalai abis menoa ngundan soldadu Tuan Raja,
Nya orang ke ketawa gaga niri ka menira,
Ka tanda dunya menang beperang.
Nya alai lama kitai tu udah besarok dudok
enggau Bujang Ansang Rengaya,
Nya alai iya nyau ka ninggal ka kita
perepat ubat ngasoh raja.
Nya alai ba tapa kiba kita endor iya
ngelengka ka batu pangka bena,
Ulih iya nyamah di jerua pasang raya.
Ba tunjok anak kita ditinggal ka iya batu unak,
Ka pematak ngasoh kaya.
Ba jari tunjok megai ditinggal ka iya semilu batu ulai,
Nyaga ubat besai kepenatai jalai raja.
Nya alai ngasi meh ubat kami ari Melawi gulai tuba.
Munoh meh tu ari ipoh lulap Memaloh ulu Melaga.
Enti nyau sangkai gawai abis kereja,
Ukai enda tu diuji ka nuan Mangun pun getah pera.
Jari kanan enggi nuan diuji
Ka nuan nanam tambak lada,
Ke besai jampat berega,
Ditemu China di undang orang dagang.
Ukai enda iya lalu ditepan ka orang
Diluan kapal Johara,
Tak lalu cherit-cherit moto spit,
Ngundan ringgit wang bunga,
Tak danggang-danggang kapal dagang,
Ngundan tekang gempanang mas jera,
Nepat pangkalan enggi nuan
di Batang Paku raremba.
Nya ke ngasoh nuan jelai tampak berita,
Ke tinggi tampak nama,
Ke segenda lebih ari orang.
Nya alai kita ke sama bela,
Ke sama ketawa rindu gaga nya nyau nanya,
Ka kabuah nuan terangkat jampat raja.
Badu enda meh kami ga udah begawai,
Ngambi Raja Pengibai seduai
Bujang Anda Mara,
Ke alai iya meri aku ubat pematak reta,
Ubat pemandang batu bintang.
Nenjang indu pun gawai.
Lama aku udah rengkong-rengkong,
Bepalu ka sengkutong paung tubai,
Ke udah disamak aku
enggau belabak minyak pugai,
Kena aku mansut ka sida
Indai endu teruna dara pandai.
Tu baru kita nyau besarok dudok berintai
ke berimbai dudok bedenjang.
Uji nginsit mimit nuan rarit baku tantai,
Uji nyeliah nuan pelabah karong buah pinang tuai.
Enggai ka nuan kena sipat embat
tungkat mengkalat buloh kirai.
Enggai ka nadai jalai anak Bujang
Tangga Lulai tu,
Mansang nenjang kita indai Kumang,
Ke reringang dudok berimbai.
Tang sapa deh orang ke di kedeka kita,
Enggau kita betunga dudok berintai,
Enti kita malu madah ka enggau
penyunggah dabong landai,
Enti kita deka tau ga kita ngena,
Tang enti enggai tau ga nya di buai.
Ukai enda moa nuan nya
di-imbai bini Anda Mara,
Ke digelar aku Bujang Anda Pengibai.
Ari belakang nuan disendi Indai
Kumang dara Jawai,
Nya kita ke sama berintai dudok bedenjang.
Nya baru tak nyau telengga aku meda kita,
Ke lama udah aku tampai.
Lama ga aku udah bayam kita,
Enggau pensingan dabong landai,
Kita ke begamal lenggi-lenggi,
Baka kayu sawi tumboh di ai rapi umai.
Ari nyin tadi lama aku udah meda kita,
Ke berintai dudok betunga,
Ke begamal mua pengena,
Asai ke meda kara dulu dia,
Pangka ka bua biau-balai.
Ari nyin tadi lama aku udah
Nentang kita indai orang,
Asai ke meda lamba batang tapang,
Ke begamal ringang-ringang,
Kena tepat idang madu nyangkai.
Nya alai enti bela baka barang,
Kita tak asai ka sama sagudang saum kedai,
Enti bela baka pinang kita,
Tak asai ke saum gagang sama satangkai.
Enti disema ka aku ngagai buah,
Kita tu enda bula maioh,
Tang asai ke siko saum apai.
Nya alai tak sayau lupu kasih dimbu tudah aku,
Enda tau ngelulu ka kita enggau gentelu jako panjai,
Enda tau ngelulu ka kita ngena jako nyampau di rambai.
Enda aku nemu tunga diri nyema ka
anak lepi sanggol silai enggi kita wai,
Enti baka agi kalia leboh kitai ke agi
rindu ka pugu aur kirai,
Nyau meh aku nyema ka iya,
Ngagai rampai terabai niang Linggir aki Sawai,
Ke putus tekusai jai rampai,
Dikena iya begagai di sungai Sugai langkang,
Enggau agi ga ka dikena iya nyerang
Bugau Batang Empanang.
Tang iya enggain nyadi disema aku kia,
Laban tu ukai gawai Ketupong seduai Beragai,
Laban munsoh tu nadai agi bebunoh ke nyadoh menoa kitai,
Nyau nadai alai anak lelaki agi nguji ka pemerani ati mutus makai.
Laban menoa diatu udah meredeka,
Nyau betukar Raja megai kitai.
Kadua agi laban tu gawai Anda Mara Raja Pengibai.
Gawai Raja Tuah ke mela rumah,
Ngambika kita mudah bulih utai.
Nya alai ke tu nyau lama meh,
Kitai tu udah betunga dudok berimbai,
Enggau bini Anda Mara Raja Pengibai,
Tak nyau penat meh kita di rakat kaki bejalai.
Nya alai aku nyau nyangka
Bini Raja pengibai nyau beati deka pulai.
Nya alai iya nyau ka ninggal ka kita,
Ubat serangkap genap saribu gulai,
Batu seregang pasang mulai,
Enggau batu pupu gumbang bebungai.
Nya alai ngasi meh ubat kami,
Datai ari Melawi tanah bukai.
Bisa meh ubat bini Anda Mara,
Kena matak perengka bulih penyamai.
Munoh meh tu ila ari ipoh digaga Maloh ulu Mandai.
Nya alai lengka ka aku dulu jako nya,
Enti gawai kitai udah sangkai,
Nya baru nuan nguji ka pengasi ubat pandai.
Ubat enda rarat batu pukat empelawa sungai,
Kena nuan negi ka lebor api ari pagi
Nyentok ka lemai tebuka ari tendai.
Dia buah iya naka pemanah.
Ba punggang pua sungkit nuan nya,
Engkah ka nuan gambar gajai langit,
Betunga moa enggau Apai Sabit Bekait.
Enti siang hari pua lebor api nuan nya,
Tau bemunyi sengit-sengit.
Enti malam pua bali berinjan enggi nuan
Tau demeram inggar cha-cheit.
Keba alai punggang ampang pua mengkudu nuan,
Nya ka dipuji lumor satu,
Ba tengah engkah ka nuan gambar gajah gajai antu,
Betunga moa enggauApai Sempa Tebu,
Enti malam iya tau demeram inggar demeru,
Enti siang iya tau betimang nyaris nyeru.
Munyi ke minta sapu ka empurong bebulu,
Ke datai ari ulu langgai Timai.
Nya alai ko kita ke indu ke sama begempuru,
Gaga ria sama rindu bayam megai,
Kati alai nuan wai tak lebih nyulut pandai?
Pia ko tanya indu kita di sakayu antu rumah panjai.
Ukai enda bisi kitai tu ila deka betelandan ari pua nuan,
Iya ga laban kitai tu udah niri ka gawai besai,
Bepangkong ka tiang rumah panjai.
Leboh nya aku bisi udah besarok dudok,
Enggau bini Anda Mara Raja Pengibai,
Ke meri aku petatat ubat pandai,
Nya ke ngasoh aku berupai lebih ari orang.
Nya ke ngasoh berita aku sedura jauh jelai,
Keba alai pua aku nya tak luya enda berasai,
Laban iya udah di-injau Pungga seduai Ngelai,
Kena sida nyerayong pamping piring rendai,
Leboh sida ke begawai besai begendang tiang.
Nenjang indu dara.
Uji nginsit mimit nuan rarit baku tanggong,
Uji nyeliah nuan buah pinang ipong.
Enggai ka nuan kena embat tungkat mengkalat buloh laung,
Enggi anak Bujang Lemambang Kuang Kepong,
Mansang nenjang kita ke betentang dudok bebandong.
Laban lama anak Bujang Lemambang Kamba,
Tu udah meda kita endu teruna dara nganta,
Enggau rampa malik ngenong,
Lama aku udah merening kita enggau jeling mata menchenong.
Lama uman aku udah bayam kita endu teruna dara ganggam,
Enggau geman tengkurong rekong.
Tang anak Bujang Lemambang Kesuie,
Tu nyau nangi di ati arong beradong.
Laban lupu tu nyau mansang malu,
Di lempedu karong jantong.
Laban tinda tu nyau berasai kawa,
Meda kita ke bejumpa dudok betugong.
Tang kati ko aku enda nenjang,
Nuan deh endu Kumang Dara Lempong,
Laban nya endang pantang,
Kami anak Bujang Lemambang Luong,
Ke baru datai ari menoa raya kami
Ke di Tanjong ngelong bekumbang.
Nya alai sapa orang ke deka diadu ka aku,
Dudok berimbai enggau nuan di kerigai rusok rimbong?
Sapa orang ke di telah aku enggau dilah tengkurong rekong?
Sapa orang ke diasoh aku enggau nuan
Betinggang paah betigong patong?
Nya alai ari kanan nya engkah ka aku
Endu adi Renggan seduai Endu adi Tutong,
Nya ke dikumbai orang Endu Dara Lulong,
Indu ke datai ari Gelong Batu Benang.
Nya alai ari kiba nuan nya,
Endu adi Maga seduai uchu Raja Durong,
Nya indu ke sama baru datai,
Nyerumba karau betenggau ka beliau lampu gantong.
Ari menoa raya sida iya,
Ari Letong Jalong Temaga,
Ke lepong-lepong nuju ka munggu,
Kena gulu antu menteli lelaki.
Besambong ulu betemu nanga,
Enggau letong tambun miang.
Nya ga lantang anak Raja Pengibai,
Uchu umbong Raja Durong.
Nyadi ari moa nuan nya imbai anak Anda Mara,
Ke begamal remba-remba,
Baka peranama kembong begantong.
Nya alai tak begamal melan-melan meh kita enam,
Dudok di pandan tikai tampong.
Tak linga-linga meh kita lima,
Nyemela ka janga bau nyurong.
Kita ga disema ka aku indah enda
Baka kara nangka ke tumboh di ulu dia,
Wan Diba Gerasi Kamba dijarau Jimba,
Dipangka ka bua angin nyabong.
Tak lenggi-lenggi meh kita ke besendi,
Baka kayu sawi ke tumboh di ill,
Di rapi ai tanah bedarong.
Tak ringang-ringang meh kita Endun Kumang,
Besendi ka lepi sanggol lintang,
Indah enda baka puchok tapang begayang,
Tumboh di gentigis ulu Rajang,
Puchok iya ke nempayang ka Badang,
Nungkam ka Kayan Uma Lesong,
Ke lalu ditepan idang madu ranggong,
Enda kala ngelaong ka bulan nyelinting kembong,
Endor orang ngulor rintong pangka bara sempun mengkajang.
Nya alai kasih lupu tudah aku tu,
Enda nemu ngadu ka perambu jako beritong,
Laban lambu aku enda landik bejako,
Ngelulu ka nuan enggau serengu tengkurong rekong.
Laban randa aku enda nemu nyema
Ka nuan ngena jangka serengong idong.
Enti sema kitai tu gawai Beragai,
Gaga ka tangkai isang begempong,
Enggau gawai Aki Lang Singalang Burong,
Gaga ria rindu ati,
Mela igi begemi balang bedabong,
Nemu ga nyema ka selangkoh tuboh Lempong,
Enggau salepi sanggol gantong enggi nuan endu,
Ngagai perau indu bangkong,
Enggi Linggir laki Anong,
Dikena iya nyerang Badang langgai Mengiong.
Ukai enda pulai nya kitai sama ninga rita,
Perau Linggir laki Anong,
Ke begamal lepong-lepong,
Ujak gerempong isang kelakuyang.
Tang kati ko lambu aku ngelulu ka nuan tunga kia,
Enggai ka tak salah sangka,
Didinga kitai ke sama betunga maioh betugong.
Tang tu ga gawai gaga Raja Anda Mara,
Ke mela rumah landong,
Gawai besai Andai Pengibai,
Bepangkong ka lamba tiang bumbong.
Nya alai lengka ka aku genteran jako nya,
Laban aku nyau ka ngenang pengawa,
Sida mengua karong kerubong enggi nuan,
Ari terubah tinda iya ke baru nyera,
Ka nuan di dada arong jantong.
Ukai enda leboh uman iya,
Ke tetengok ka asam maram sagupong,
Leboh jayak iya ke tetengok ka jerok asam kundong.
Leboh lumbi iya ke baru nemu diri
Betuboh bisi berasai ngandong.
Nya baru gumi iya ke bepenti,
Mali makai lelabi ulih nyintak di buli kaki wong.
Leboh jamat iya ke bepenti mali nakat ai rarat,
Enggau mali nyimpong randau begantong.
Nyau chukop ka semilan bulan nandan kembong,
Nya baru tinda nuan ada tak kela nyabak kekaung.
Lalu diterantang ka orang sebang,
Dipangkong ka orang tutong.
Dia belakang indai nuan endu,
Tak rendang-rendang mandang bedilang api belambuong.
Punggong enggi iya dibejong enggau lumpong tekalong pengerang.
Nya baru nuan lalu disungga ka sida di pala dulang midong,
Udah nya baru sida ngujok nuan endu,
Enggau pelepok ampang belumpong.
Nyau chukop sabulan udah nandan kena itong,
Nya baru sida mengandai karong kerubong,
Mari nuan mandi di tempiri Panchor wong.
Ke lalu dipamping orang enggau piring sungki tepong,
Chukop ranggong nadai ketimpang.
Datai nuan di ai lalu disampi ka Menani Manang Keliong,
Enggau lalu dibunoh ka orang serenti babi kepong.
Lalu disandik orang nuan endu,
Enggau punggang ampang belumpong,
Dinga tak taung-taung pangkong gendang sida ke bujang.
Nya baru orang nyungga nuan ka ai,
Ba reni pala wong.
Dia nuan ko jako sida bisi burong,
Jeritan Bejampong digelar Bujang Geliga Tandang.
Nya alai lalu dikenang sida ngagai Aki Balang Saribu,
Manah ko sida ngayu ka nuan gayu-guru,
Sereta enggau betuah panggong beruntong.
Nya alai pulai nya lalu digaga ka Balu Jantau nuan endu,
Panggau ke bekubau tuntun punggong,
Dia nuan lalu digali ka sida ba tikai bembai kampong,
Ke alai orang nelah nuan Saripah Dayang Anong.
Nya ga namang bini Bah Duli Abang Kichong,
Orang ke tau ngelumpong tekalong
Ke bemunyi taja rengong-rengong,
Jadi sengkilong tedong tiang.
Sapa orang ke patut sabaka nama,
Enggau iya pia ko jako sida ke gempuru,
Di sakayu antu rumah chundong.
Ke tau sabaka enggau iya ga,
Endu Sudan Berinjan Bungkong,
Indu ke di kebong langit landong,
Nya ga bini Singalang Burong,
Ke digelar Bujang Aki Lang.
Keba alai genturan papan timpu enggi nuan endu,
Linggam seram linsu kapu,
Ke beukir neladan liku entadu mambong.
Nya ga dibatan tukang Laut Lundu,
Orang ke datai ari ujong Tanjong Datu,
Penyaga indu penyu melepong.
Keba deh genturan papan pansap,
Enggi nuan Endu Endat,
Linggam seram linsu chat,
Bukir senagir nisik kepiat,
Digaga Puntang Medang seduai Bujang Sera Kempat,
Ke datai ari tanah matah lengkap,
Tumboh pun buloh amat buku serekat,
Ruas ka satempap ngujong kudong.
Genturan papan pelangka enggi nuan endu,
Linggam seram linsu jera,
Digaga Pungga seduai Laja,
Ke bukir senagir manah baka,
Nelandan gambar ular naga,
Betegam moa nyurong ka patong.
Nya baru tembai nuan pen nyau besai,
Nyau enda agi tindok begulai enggau
Sida mengandai karong kerubong.
Dia tinda nyau dara ka raremba benong rarenjong.
Nya alai tilam pen enggi nuan,
Nyau nyeruran di lungan kurong kibong.
Penindok enggi nuan nyau besarok,
Enggau pesepok bunga balong.
Nya baru rita dara nuan endu,
Nyau sedura jauh ngelambong.
Nya alai dulu nemu deh bujang kitai Paku,
Nyau ati deka ngintu nuan,
Ke tindok di perambu papan gantong.
Nya alai lalu ninga berita,
Bujang sida Batang Kaba,
Lalu nyuong bujang orang Krian,
Ngumbang tiban pala wong.
Lalu bisi ati ngabas bujang sida Rimbas,
Kenyau ari Mendas nyuong Rapong.
Bujang sida Awik pen nyau beati malik,
Ari pechik gilik wong Belayong.
Bujang sida Sabelak pen nyau sama ka jinak.
Samoa ke ari ulu sebak pasang nyurong.
Bujang sida Layar pen nyau bisi ngampar
ari senggal urong Betong.
Samoa orang ke dikejako ka aku tu,
Nya orang ke bisi pengerindu,
Deka ngelumu ka bunga kapu,
Ka ngempong bunga belitong,
Enggau perampang bunga balong enggi nuan endu.
Tang siko pen nadai ga sida datai,
Laban takut ka sa mengandai karong kerubong,
Nuan ke endang bisi orang dianti,
Orang ke udah diambu sida enggau jako,
Dalam kuyu tengkurong rekong.
Nya alai ko jako tangkai mengandai karong kerubong,
Enggi nuan disema ka sida,
Ngagai pengawa orang ke kalia,
Enti enda orang ke repa paah kiba lindong laban jabong,
Enda tau ka laki anak kami.
Tang kamaiatu agi ga iya ngaku,
Semina iya enda berapa agi ngambu.
Tang kabuah aku nyema ka iya kia,
Laban pengawa kitai Dayak enda agi baka nya,
Laban kereja kitai ke kamaia
Tu nyau bisi bida jauh ngelaung.
Laban menoa kitai udah meredeka,
Kena pegai Sultan Tuan Agong.
Nya alai utai ke niat ka sida
Mengindai tangkai mengimat,
Nya orang ke landik di pesingan jari empat,
Tau bejalai ka pensil ai dawat,
Nulis surat ngechap adat,
Kena ngingat ka sempekat jako kelaung.
Nya alai orang ke ko ati sida nemu ga kami,
Pia ko jako sida melanyi Bujang melinsa.
Orang ke udah ditandang ka besekula,
Ka Ai-Rupa kilah China nengeri Hongkong,
Nya baru tau ka laki anak kami,
Laban medong iya ke dikarong Singalang Burong,
Digelar aku Bujang Aki Lang.
Nya alai seruran tusah ati meh
Sida melanyi Bujang Bungah,
Ke apin suah ninggal ka seregah rumah landong.
Nya alai nyau malu meh bujang kitai Paku,
Samoa ke semina nemu nengeri Betong.
Nya alai seruran irau ati sida Bujang Tatau,
Deka sida ngeregau takut kena tikau
Sida mengandai karong kerubong enggi nuan,
Nya alai sida semina nyema
ka selangkoh tuboh lempong enggi nuan endu,
Ngagai sumbu lampu bekurong,
Ke taja renjong-renjong,
Baka sempayong tampak terang.
Tang agi ga nuan disema ka sida
ngagai runggut jejabong,
Lekat diujong sarang pedang.
Ninggal ka ubat.
Enti nuan nyau penat di rakat pala patong,
Laban lama kitai tu udah berimbai
dudok di ruai anchau tikai tudong long,
Lama kitai tu udah besendi ka lepi sanggol gantong.
Kami nyau madah ka diri deka pulai,
Ka menoa raya kami di kebong Langit gadong,
Kena kurong sempayong pagar bintang.
Nya alai ba jari kiba enggi nuan endu,
Ditinggal ka adi Raja Maga tandok rusa,
Ke lalu digembar iya enggau batu bena,
Ulih iya ngambi ngama di ai nyambar mangka,
Ke di reba pala apong.
Nya ga ubat enda menawa,
Kena muru ngebu ka antu penyakit pada,
Ngambika iya rari belanda Ka rampa madang mulong.
Ba ujong tunjok jari tigai enggi nuan endu wai,
Diberi Endu adi Sigai taring uting
Lunchik juring babi ngelampai,
Digembar iya enggau batu pupu ai sungai,
Nya ga ubat besai ka dikena bumai matak dandang.
Nya alai taun ke agi tu ila badu kitai agi kudi,
Manah kita ari taun ke udah.
Laban kitai tu udah bedenjang,
Enggau anak Bujang Lemambang Kuang Kapong,
Nya ko jako sida ke indu,
Di sakayu antu’ rumah jebong.
Lalu angkat Lulong seduai Endu adi Laja,
Lalu ninggal ka nuan genselu batu
Lua Bunsu Burong Gaga.
Ke lalu digembar seduai enggau pemandang batu bunga.
Ke lalu diterima nuan enggau tapa jari dua,
Ukai enda batu lua Bunsu Burong Gaga tu ila,
Kena tinda nuan ke bekereja megai ubong.
Nya ke disua ka Endu adi Pungga ngagai nuan,
Batu bingka lia jerong,
Ke diterima nuan enggau tapa ujong kudong.
Nya alai ka jako endu adi Pungga,
Ubat tu maioh guna besai empa,
Enti nuan udah chukop umor ngereja pengawa,
Ngambika nuan tau belaba ka ai lia
Di pala dulang midong.
Nya alai ubat padi udah chukop kami bagi.
Ko jako Endu bini Aji seduai Endu bini Durong.
Ubat pandai pen wai ko jako Jawai seduai Lulong,
Udah ga chukop kami tinggal ka,
Dikena nuan ngaga belulai bali belumpong.
Ubat pemandang pen wai nya jako Mendong seduai Kumang,
Pen udah ga ditinggal kami ka nuan batu buah pinang ipong,
Nya ga ka pemandang pematak bujang,
Lak ka sida kusang di lempuang arong jantong.
Tang ubat tu anang nuan guai nyimpan,
Pia ko jako endu adi Renggan,
Anang nuan guai nguan,
Beri nuan soh sida mengua karong kerubong.
Semina batu lia enggau batu buah pinang puda,
Nya taroh nuan dulu,
Kena nuan nyemela ka tampok lemba,
Baka pala impun melepong.
Nya ga ka pengarawang ati,
Ngambika nuan jampat mereti,
Dikena nuan negi ka menyeti bali belumpong.
Awak ka nuan enda malu laban diri sama bela,
Enti nuan ngereja pua ngaga ubong.
Batu buah pinang ipong tu,
Baru tau kena nuan gawa besahari-sahari,
Seruran digenggam nuan ba tangan ujong kudong,
Laban iya besai empa,
Ukai semina kena mandang kaban bujang,
Ngambika iya bisi ngundang nuan di simbang papan simpong.
Tang lak ka tinda nuan lalu beberita jelai ngelambong,
Ngambika jayak nuan tampak didinga orang,
Ke kena sintak awak Sarawak matong.
Lak ka gumi nuan temu orang nengeri,
Lalu tau enggau orang nyambut bini
Tuan Menteri Datu Temenggong.
Ngambika medong nuan enda lindong bebandong alah laban orang.
Nya baru uman nuan tau enggau orang nabi tangan
Sultan Tuan Agong ngena tapa jari ujong.
Tapa kiba enggi nuan endu nyua ka pua bali belumpong,
Ngagai bini Raja Muda ke diterima
Iya ngena tapa jari ngempong.
Nya alai lalu dibalas iya enggau gempanang tekang mas chura.
Jari kanan enggi nuan,
Lalu disua ka iya beralian intan lama.
Nya alai nuan lalu disema ka kitai Dayak,
Nya meh baka orang ke dikarong
Lulong seduai Endu Dara Lenta,
Indu ke datai ari Sala Lansau Takang.
Minta sabang ubat.
Tak nyau penat pen nuan Endu Endat,
Anang ga nuan beguai angkat,
Laban tadi aku udah ninggal
Ka nuan ubat jampat batu pukat empelawa jagang.
Nya alai ubat padi pen udah ga
Ditinggal kami ka nuan,
Dikena nuan ke bebuli matah dandang.
Ubat jadian pen udah ga aku ninggal ka nuan,
Ke ngasoh nuan tebekan mali langkang.
Ubat pandai pen udah ga kami ninggal ka nuan wai,
Dikena nuan megai begajai ampang tengkebang.
Nya baru betebang batang galau gerunggang,
Bebayoh aku betuboh minta sabang.
Sabang ubat padi tadi aku enda minta,
Laban aku nemu nuan apin kala ngaga pua ampang begajai.
Batu pinang saleka baru aku minta ngagai nuan endu,
Laban nya pun nuan dikelala raja bansa Lawai.
Ai tuak pen aku enda minta,
Laban iya endang udah bisi lelidak ba tengah tikai.
Enti penganan pen aku enda minta,
Laban iya endang diengkah nuan di chawan indu pinggai.
Nya alai duit pen aku enda minta ngagai nuan endu,
Laban aku endang udah bisi meda perenchit ringgit bungai.
Tang utai ke dipinta aku nya,
Anak pesalin tinchin mas,
Ulih nuan ngerampas di moa kedai.
Enti tinchin bemata batu endu aku enda minta,
Laban nuan apin bisi pebayu sulu ambai.
Enti nuan malu nyua ka endu enggau jari megai,
Lak ka iya temepok ninggang mangkok,
Awak ka semetak ninggang chapak ke lelidak mangkang kitai.
Enggai ka anak Bujang Lemambang Tupai,
Tak lebu karau nyawa nyerita ka
Tinda nuan sapagi raya tu ba moa bala maia gawai.
Enggai ka tandang anak Bujang Lemambang Bengkang,
Tu tak lebu karau raang nenjang nuan bepangkang dudok berimbai.
Enggai ka anak Bujang Lemambang Tepong Bulu,
Tu lebu ngelulu ka nuan enggau jako,
Ngumbai nuan di kerindu ka pugu orang pangkat besai.
Nya alai enti nuan kasih,
Nuan anang enda meri aku
Anak pesalin tinchin bekawai,
Tang pia pen ko aku enti nuan nadai,
Enda ga aku milih pemesai,
Awak ka bisi dibai anak
Bujang Lemambang Tupai tu pulai,
Ka menoa raya aku empu,
Ke di Gensarai Redak Tenchang.
Betumi.
Nya baru betebang pensi tundan tinggi,
Nyadoh ka tuboh numboh ka uti,
Betuboh kitai maioh main betumi.
Lalu angkat Indai Mendong numi Raja Durong,
Enggau jalong jebong belabong buok.
Lalu angkat Indai Ngelai numi Anda Mara Raja Pengibai,
Mantai ka pinggai besai pengunjor tindok.
Lalu gurong-gurong mansa batang rekong,
Munyi Wong Talong numbok nerajang.
Lalu perabeni mansa ngeli,
Munyi geraji ngaki geranjang.
Lalu mutah Raja Tuah ka batu idu saribu guna,
Mutah ka ubat serangkap genap penyangga nyawa.
Lalu disambut Endu Dara Simbut enggau kukut jari megai,
Lalu diterima Endu Dara Lenta enggau pua bali belulai.
Mulai ka bala raban Petara.
Nya baru tak riu-riu mumban di batu,
Nyadoh ka tuboh mulai ka samengat antu,
Simpulang Gana pulai ngagai tanah matah radu,
Raja Pengibai pen pulai ngayoh ka berangai bangkong baru.
K eling pen pulai ka Tinting Kaling Alu,
Tutong pen pulai ka Gelong baka pebenong tajau baru.
Mulai ka samengat Lemambang Antu.
Nya baru pitak tak kekebak mantang di bau,
Tu baru kitai mulai ka samengat lemambang Antu.
Lemambang Sampang Gading
Pulai ka Tinting Tiang Laju.
Lemambang Luong pen pulai
Ka Tuchong Tangkong Saribu.
Mulai ka samengat lemambang ke mengap.
Nya baru tak chuat-chuat bunga lensat,
Pechal duat Lemambang Tupai.
Tu baru kitai mulai ka samengat kitai ke mengap,
Lak ka sama sarikat bebai pulai.
Tang pulai jimat-jimat kitai empat,
Anang limpang sebarang alai.
Lalu ngelumu ka nyatu rian belansai,
Nya baru nyarau sibau mansau merundai.
Nya baru kitai datai di ai,
Ke teleba alai mandi pulai lemai.
Lalu nepan ba jamban Bunsu Selampandai,
Lalu betipok enggau cherebok nyiur tuai.
Nya baru niti sentali arong jalai,
LaLu nuju peretang rumah panjai.
Nya baru niki tangga laka,
Ke bengkeramba anak kuai.
Nya baru nyengkau lalau kerasau buloh kirai,
Lalu ngembing dinding linsu cherai.
Nya baru tama ka bilik baik,
Baka gilik tasik nanga Brunai.
Nya baru nyimpan diri dalam Pelawan tajau rawai,
Lalu betudong enggau guong mua pemesai,
Nya baru ngikat iya enggau kawat panjai tigai.
Nya baru kitai nyelapat lubang kilat,
Kekijap ngelambai lemai.
Nya baru kitai mampul lubang guntur,
Ke temepur inggar begagai.
Nya baru nanggam lubang ujan,
Ke nelian laboh keberai.
Lalu niki ka lenggi lenggang telinsai,
Nangga tuchong Rabong gigiai.
Nya baru samengat kitai nyau sarikat sama datai,
Gayu kitai ko Sentuku,
Gerai-nyamai kitai ko Selampandai.
ABIS
Aku tu nyembiak form 6 ti benung belajar ba siti skula di miri…
nyadi aku tu tadi bisi diasuh bala penganjar ari bangsa bukai di deka nemu pasal adat kitai iban..
lalu aku muka website nuan tu ..
aku enggau besi ati berterima kasih ngagai nuan
laban website nuan tu ti penuh enggau infomation pasal adat kitai..
nyadi tu beguna amat ngagai kami ti benung belajar
tambahan mega kami ti rebak baru ti idup dalam dunia serba moden..
nyadi enggau tu aku ngucap ka bebesai terima kasih ngagai nuan..
arab ka nuan tau nambah ka agi information pasal adat iban..
tq..
di mana saya boleh dapatkan gambar “tiang pengingat”